نرخ ارز در نیم سال دوم روند صعودی به خود گرفت و در دو ماه اخیر با شتاب بیشتری مسیر صعودی خود را ادامه داد تا جایی که در تاریخ 1401/12/7 نرخ ارز در بازار غیررسمی به60 هزار تومان رسید. نوسانات نرخ ارز به دلایل مختلف از جمله اینکه این نرخ به صورت تاریخی لنگر اسمی انتظارات تورمی بوده و بسیاری از بازارهای دیگر را با بی ثباتی روبرو می سازد از اهمیت ویژه ای نزد افکار عمومی برخوردار است؛ از این رو، بخش قابل توجهی از اقدامات دولت در ماه های گذشته معطوف به کاهش بی ثباتی ارز بوده اما این اقدامات برای کاهش نوسانات نرخ ارز نه تنها به کنترل نرخ ارز منجر نشد بلکه به شرحی که در ادامه خواهد آمد، خود به عامل تشدید بی ثباتی بدل شد در شرایطی که می توانست افزایش های غیرمنطقی صورت گرفته در بازار ارز کنترل شود. گزارش پیش رو بر تبیین چرایی نوسانات شدید نرخ ارز در ماه های اخیر و ارائه راهکارهای کوتاه مدت متمرکز شده و سعی می کند پس از تبیین ریشه های توضیح دهنده روند و نوسانات نرخ ارز و ارزیابی اقدامات دولت در حوزه بازار ارز درنهایت راهکارهایی را برای کنترل بازار ارز ارائه کند. پس از گذشت حدوداً دو ماه از تغییر ایده های دولت در مدیریت بازار ارز بر همگان روشن شد که تثبیت نرخ ارز رسمی در شرایط تداوم ناترازی ها تکرار سیاست ها و اقدام های شکست خورده گذشته بوده و شرایط را پیچیده تر می کند. از حیث کارشناسی نیز مشخص نیست تداوم مسیر فعلی با چرخه فزاینده ای که این سیاست در قالب تشدید مازاد تقاضا، افزایش نرخ، فاصله بیشتر نرخ رسمی و غیررسمی و مجدداً افزایش تقاضا ایجاد می کند، بازار ارز با چه وضعیتی روبرو خواهد شد. ازاین رو لازم است دولت با شجاعت از اقدامات این دو ماه تجربه اندوزی کرده و رویکرد خود را در قبال بازار ارز تغییر دهد. ذکر این نکته نیز ضروری است که تجربه ارز 4200 تومانی نشان داد که عدم تغییر سیاست نادرست در همان ابتدا و اصرار بر تداوم یک سیاست غلط، چقدر می تواند در سال های آتی برای کشور هزینه داشته باشد. ناگفته نماند که پیشنهادهای مطرح شده در این گزارش صرفاً ناظر بر بهبود سیاست های ارزی و توقف آثار آن بر موازنه پرداخت هاست و ایجاد ثبات در بازار ارز در میان مدت و بلندمدت مستلزم رفع ناترازی های اقتصادی و کاهش نااطمینانی ها است