پژوهشگر گروه مطالعات بنیادین حکومتی دفتر مطالعات بنیادین حکمرانی، مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی
چکیده
شاخص ها و استاندارهای تعریف شده در عرصه های مختلف اجتماعی نقش مهمی در جهت دهی به سیاست ها و ترسیم شیوه مطلوب حکمرانی داشته و از مهم ترین ابزارهای سیاست ورزی هستند. ازاین رو می توان ادعا داشت که اصلاح و تحول در حکمرانی، بدون بازبینی در شاخص ها و استانداردهای تعریف شده و نیز جایگاه و قلمرو به کارگیری آنها میسر نخواهد بود. ضریب جینی همواره به عنوان یک شاخص بسیار متداول مرجع تحلیل بسیاری از سیاست های تخصیصی و توزیعی و جهت گیری های سیاستی در حوزه نابرابری و رفاه در کشورهای مختلف به خصوص ایران بوده است. این شاخص اما در قضاوت از منظر نظریه عدالت اسلامی با نواقص و ضعف های بسیاری روبه روست و جایگاه به کارگیری آن نه تنها سمت و سوی اسلامی ندارد، بلکه از جهاتی در تناقض با مبانی عدالت اسلامی است. در این گزارش سعی شده تا نقدی بر این شاخص از بستر مبانی اسلامی داشته و درنهایت شیوه صحیح به کارگیری آن را روشن و مشخص کنیم. آنچه از این گزارش نتیجه شده آن است که ضریب جینی به عنوان شاخص ارزیابی نابرابری در جامعه باید در ابتدای فرایند توزیع و تخصیص به کارگرفته شود و به کارگیری آن به عنوان ابزاری برای قضاوت کلان پیرامون وضعیت نهایی توزیع ثروت و درآمد در جامعه خطای فاحشی است. این خطا ازسویی سیاست های تجویزی را آغشته به رنگ و بوی سوسیالیستی نموده و ازسوی دیگر منجر به آدرس غلط به سیاستگذار شده و او را به درگیری با معلول ها به جای پرداختن به علت های ناعدالتی مشغول می کند.
نظریان مفید، محمدتقی. (1401). نقدی بر شاخص ضریب جینی از منظر عدالت اسلامی. (e9142). ماهنامه گزارش های کارشناسی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی، 30(9)، e9142
MLA
نظریان مفید، محمدتقی. "نقدی بر شاخص ضریب جینی از منظر عدالت اسلامی" .e9142 ، ماهنامه گزارش های کارشناسی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی، 30، 9، 1401، e9142.
HARVARD
نظریان مفید، محمدتقی. (1401). 'نقدی بر شاخص ضریب جینی از منظر عدالت اسلامی'، ماهنامه گزارش های کارشناسی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی، 30(9), e9142.
CHICAGO
نظریان مفید، محمدتقی، "نقدی بر شاخص ضریب جینی از منظر عدالت اسلامی." ماهنامه گزارش های کارشناسی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی، 30 9 (1401): e9142,
VANCOUVER
نظریان مفید محمدتقی. نقدی بر شاخص ضریب جینی از منظر عدالت اسلامی. ماهنامه گزارش های کارشناسی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی. 1401;30(9):e9142.