نوع گزارش : گزارش های راهبردی
نویسنده
کارشناس گروه آموزشوپرورش و فنیوحرفهای دفتر مطالعات آموزش و فرهنگ مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی
گزیده سیاستی
اعتبارات آموزشهای مهارتی در سال 1405 با رشد 34/85 درصد به 28/8 هزار میلیارد تومان رسیده که 0/48 درصد از بودجه عمومی دولت است. کم برآوردی منابع حاصل از برنامه هفتم و افزایش سهم درآمدهای اختصاصی در تأمین مالی دستگاهها از چالشهای لایحه بودجه می باشد.
سند بودجه بهعنوان مهمترین سند سیاستی یک کشور تنظیمکننده تمامی فعالیتها و تضمینکننده تمامی اهداف است. ازاینرو، بررسی این سند و ردگیری اعتبارات امری مهم میباشد. لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ کل کشور ازسوی دیگری نیز اهمیت مضاعف دارد. این لایحه درواقع تأمینکننده نیمه دوم سال دوم و نیمه نخست سال سوم اجرای برنامه هفتم پیشرفت است و درنتیجه مقتضی بوده که در چارچوب احکام، اهداف و تکالیف کمّی مندرج در این برنامه تنظیم و تصویب شود. با توجه به این مهم، گزارش حاضر جداول و اعتبارات مرتبط با حوزه آموزشهای مهارتی را در لایحه بودجه 1405 کل کشور بررسی خواهد کرد و به چالشهای احتمالی آن و انطباق با برنامه هفتم پیشرفت میپردازد.
براساس اطلاعات مندرج در جدول 1 این گزارش، در لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ مجموع مصارف بودجه عمومی دولت به 59,540,000,000 میلیون ریال رسیده است که نسبت به قانون بودجه سال ۱۴۰۴ رشدی در حدود 10٫57 درصد را نشان میدهد. در این میان، مجموع اعتبارات آموزشهای مهارتی (منعکس شده در جداول (۷) و (۹) لایحه بودجه 1405) بالغبر 288,419,629 میلیون ریال پیشبینی شده که نسبت به رقم متناظر در قانون بودجه سال ۱۴۰۴، افزایشی در حدود 34٫85 درصد داشته است.
برایند این تغییرات موجب شده است تا سهم اعتبارات آموزشهای مهارتی از مصارف بودجه عمومی دولت از حدود ۰٫39 درصد در قانون بودجه سال ۱۴۰۴ به حدود 0٫48 درصد در لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ افزایش یابد. لازم به ذکر است؛ میزان کفایت این اعتبارات برای تحقق اهداف کمّی برنامه هفتم پیشرفت و حل چالشهای آموزشهای مهارتی، مستلزم بررسی دقیقتر ترکیب اعتبارات و نحوه تخصیص آنها در بخشهای هزینهای و سرمایهای است.
جدول ۱. نمایی از کلیات اعتبارات آموزشهای مهارتی و سهم آن از مصارف بودجه عمومی دولت [1 و 2] (میلیون ریال)
|
درصد تغییر |
لایحه سال 1405 |
قانون سال 1404 |
عنوان |
|
57/10 درصد |
59,540,000,000 |
000,550,844,53 |
مصارف بودجه عمومی دولت |
|
193,979,362 |
157,386,770 |
اعتبارات آموزشهای مهارتی (جدول 7) |
|
|
0 |
000,000,2 |
000,000,2 |
اعتبارات ردیفهای متفرقه (جدول 9) |
|
69/65 درصد |
92,440,267 |
54,490,215 |
اعتبارات آموزشهای مهارتی دستگاههای اصلی (وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، وزارت آموزش و پرورش، وزارت ورزش و جوانان، وزارت جهاد کشاورزی) براساس برنامههای اجرایی (جدول 7-ب) |
|
34/85درصد |
288,419,629 |
213,876,985 |
مجموع اعتبارات آموزشهای مهارتی |
|
- |
48/0 درصد |
39/0 درصد |
سهم اعتبارات آموزشهای مهارتی از مصارف بودجه عمومی دولت |
بررسی اطلاعات مندرج در جدول 2 نشان میدهد که اعتبارات هزینهای آموزشهای مهارتی در لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ نسبت به قانون بودجه سال ۱۴۰۴ با رشد ۳۷٫۱۴ درصدی همراه بوده است. همچنین اعتبارات تملک داراییهای سرمایهای آموزشهای مهارتی نیز نسبت به قانون بودجه سال ۱۴۰۴ رشدی معادل ۲۴٫۴۲ درصد را تجربه کرده است.
این درحالی است که بهدلیل شرایط اقتصادی کشور، اعتبارات تملک داراییهای سرمایهای دولت در لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ درمجموع رشدی نداشته و عملاً در سطحی نزدیک به سال قبل باقی مانده است. از این منظر، رشد اعتبارات سرمایهای آموزشهای مهارتی حائز اهمیت است؛ چراکه نشان میدهد دولت در شرایط محدودیت منابع، تلاش کرده تا بخشی از نیازهای حوزه آموزشهای مهارتی را تأمین کند.
بااینحال، بهرغم این افزایش و توجه نسبی دولت به آموزشهای مهارتی، سطح اعتبارات پیشبینی شده همچنان برای پاسخگویی کامل به تکالیف مندرج در برنامه هفتم پیشرفت، بهویژه در حوزه توسعه زیرساختها، احداث و بهسازی فضاهای کارگاهی و تجهیز هنرستانها و مراکز مهارتآموزی، کفایت لازم را ندارد و مستلزم تقویت بیشتر منابع و بهبود ترکیب اعتبارات در سالهای آتی است.
جدول 2. اعتبارات آموزشهای مهارتی در لایحه بودجه 1405 به تفکیک هزینهای،تملک داراییهای سرمایهای [1 و 2] (میلیون ریال)
|
تملک داراییهای سرمایهای |
هزینهای |
عنوان |
||||
|
درصد تغییر |
لایحه سال 1405 |
قانون سال 1405 |
درصد تغییر |
لایحه سال 1405 |
قانون سال 1404 |
|
|
15.45 |
38,805,566 |
33,611,246 |
25.37 |
155,173,796 |
123,775,524 |
اعتبارات آموزشهای مهارتی (جدول 7) |
|
87.45 |
8,960,000 |
4,780,000 |
67.93 |
83,480,267 |
49,710,215 |
اعتبارات آموزشهای مهارتی دستگاههای اصلی براساس برنامههای اجرایی( جدول 7- ب) |
|
0 |
0 |
0 |
0 |
000,000,2 |
000,000,2 |
اعتبارات آموزشهای مهارتی (جدول ۹) |
|
24.42 |
47,765,566 |
38,391,246 |
37.14 |
240,654,063 |
175,485,739 |
مجموع |
جدول 3، بررسی ترکیب اعتبارات دستگاههای متولی آموزشهای مهارتی در لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ را نشان میدهد که نکات ذیل در آن قابلتوجه است:
· اعتبارات دانشگاه جامع علمی- کاربردی نشان میدهد که تقریباً تمام بودجه این دانشگاه ماهیت هزینهای دارد و اعتبارات تملک داراییهای سرمایهای آن با افت 97/88 درصدی نسبت به سال 1404 در سال آتی بسیار ناچیز و سهم آن از مجموع اعتبارات نزدیک به صفر است. این وضعیت نشان میدهد که این دانشگاه عملاً اعتبارات بودجهای برای توسعه فضاهای آموزشی، نوسازی کارگاهها و سرمایهگذاری در تجهیزات مهارتی بوده و بهشدت به اعتبارات هزینههای جاری متکی شده است.
· اعتبارات هزینهای دانشگاه ملی مهارت در سال آتی تنها 16/21 درصد رشد داشته است. این درحالی است که رشد حقوق در لایحه بودجه سال 1405 به میزان ۲۰ درصد است. درواقع افزایش اعتبارات هزینهای دانشگاه، کفاف افزایش حقوق پرسنل در سال آتی را نیز نخواهد داد. اعتبارات تملک داراییهای سرمایهای دانشگاه نیز نسبت به بودجه سال 1404 به میزان 5/36 درصد کاهش پیدا کرده است. در این دانشگاه 26.02درصد اعتبارات تملک دارایی است؛ بااینحال وضعیت این دانشگاه در سراسر کشور نشان میدهد که با این اعتبارات امکان توسعه زیرساختی این دانشگاه محدود بوده و رشد ظرفیتهای فیزیکی و تجهیز کارگاهها به کندی صورت خواهد گرفت.
· در سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور، اعتبارات تملک داراییهای سرمایهای 81/12 درصد رشد کرده که با توجه به ثبات اعتبارات تملک دارایی کشور درمجموع اعتبارات لایحه بودجه سال 1405 قابلتوجه است.
· در دانشگاه شهید رجایی افزایش اعتبارات هزینهای تنها 18/37 درصد است که با توجه به افزایش حقوق در سال آتی به میزان 20 درصد و همچنین افزایش هزینههای جاری بهدلیل تورم، بیم آن میرود که مشکلات جاری دستگاه در سال آتی دوچندان باشد. در این دانشگاه قریب به 55 درصد بودجه هزینهای و 45 درصد تملک دارایی است؛ این نحوه توزیع اعتبارات هزینهای و تملک داراییهای سرمایهای الگویی مطلوب از توجه به توسعه زیرساخت در نظام بودجهریزی است.
· منابع قرارگاه ملی مهارت در لایحه بودجه سال 1405 با وجود رشد هزینهها، تغییری نداشته و این موضوع میتواند مانع توسعه فعالیتها و تحقق اهداف این قرارگاه شود.
جدول 3. اعتبارات آموزشهای مهارتی در جدول 7-ب لایحه بودجه سال 1405 در قیاس با قانون سال 1404 [1 و 2] (میلیون ریال)
|
نام دستگاه |
هزینهای (جمع عمومی و متفرقه و اختصاصی) |
تملک دارایی سرمایهای (جمع عمومی و متفرقه و اختصاصی) |
||||||
|
قانون سال ۱۴۰4 |
لایحه سال 1405 |
تغییر |
نسبت به کل لایحه سال 1405 |
قانون سال ۱۴۰4 |
لایحه سال 1405 |
تغییر |
نسبت به کل لایحه سال 1405 |
|
|
دانشگاه شهید رجایی |
8,330,000 |
9,860,550 |
18.37 |
55.21 |
4,880,000 |
8,000,000 |
63.93 |
44.79 |
|
دانشگاه ملی مهارت |
52,313,797 |
60,793,999 |
16.21 |
73.98 |
22,596,825 |
21,385,566 |
-5.36 |
26.02 |
|
دانشگاه جامع علمی- کاربردی |
6,820,000 |
11,989,000 |
75.79 |
99.83 |
944,421 |
20,000 |
-97.88 |
0.17 |
|
قرارگاه مهارتآموزی |
3,811,727 |
3,811,727 |
0 |
100 |
0 |
0 |
0 |
0 |
|
سازمان آموزش فنی و حرفهای |
49,000,000 |
63,300,000 |
29.18 |
87.07 |
5,190,000 |
9,400,000 |
81.12 |
12.93 |
یافتههای جدول 3 نشان میدهد که الگوی غالب در لایحه بودجه سال 1405 برای دستگاههای متولی آموزشهای مهارتی، غلبه اعتبارات هزینهای بر اعتبارات تملک دارایی سرمایهای است. این ترکیب بودجهای اگرچه امکان تداوم فعالیتهای جاری را فراهم میکند، اما از منظر تحقق اهداف برنامه هفتم پیشرفت، با چالش جدی مواجه است؛ چراکه توسعه مهارتآموزی مستلزم سرمایهگذاری مستمر در فضاهای کارگاهی، تجهیزات بهروز، فناوریهای آموزشی و زیرساختهای مهارتی است.
براساس اطلاعات مندرج در جدول 4، میتوان وضعیت اتکای دستگاههای فعال در حوزه آموزشهای مهارتی به درآمدهای اختصاصی را در سال ۱۴۰۴ و لایحه بودجه سال 1405 بهشرح زیر تحلیل کرد:
· در دانشگاه شهید رجایی، سهم درآمدهای اختصاصی در کل بودجه دستگاه در سال ۱۴۰۴ حدود 25/14 درصد بوده که این سهم در لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ به حدود 21/61 درصد کاهش یافته است.
· در دانشگاه ملی مهارت با وجود رشد حدود 128 درصد درآمدهای اختصاصی، اما سهم این درآمدها از کل بودجه به حدود 7/78 درصد میرسد. سهم درآمدهای اختصاصی در بودجه سال ۱۴۰۴ این دستگاه 3/74 درصد بوده که این امر بیانگر آن است که دولت در لایحه سال ۱۴۰۵، این دانشگاه را تا حدی بیشتر به درآمدهای اختصاصی خود متکی کرده است.
· در دانشگاه جامع علمی- کاربردی، سهم درآمدهای اختصاصی از کل بودجه در سال ۱۴۰۴ حدود 60/53 درصد بوده که در لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ به حدود 70/34 درصد افزایش یافته است. این افزایش نشان میدهد که این دانشگاه بیش از سایر دستگاهها به سمت اتکا به درآمدهای اختصاصی سوق داده شده و وابستگی آن به منابع عمومی دولت کاهش یافته است.
· در سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور نیز با وجود رشد 70.94درصدی درآمدهای اختصاصی، اما تنها 12.79 درصد منابع از این محل است.
جدول 4. تفکیک درآمدهای اختصاصی در دستگاه های متولی آموزش لایحه بودجه 1405 [1 و 2] (میلیون ریال)
|
نام دستگاه |
اعتبارات در لایحه بودجه سال 1405 |
رشد درآمد اختصاصی نسبت به سال 1404 |
سهم درآمد اختصاصی از کل در لایحه سال 1405 |
سهم درآمد اختصاصی از کل در بودجه سال 1404 |
|
|
کل اعتبار |
درآمد اختصاصی |
||||
|
دانشگاه شهید رجایی |
17,860,550 |
3,860,550 |
15 |
21.61 |
25.41 |
|
دانشگاه ملی مهارت |
82,179,565 |
60,793,999 |
127.99 |
7.78 |
3.74 |
|
دانشگاه جامع علمی- کاربردی |
12,009,000 |
8,450,000 |
79.79 |
70.36 |
60.53 |
|
سازمان آموزش فنی و حرفهای |
72,700,000 |
10,000,000 |
70.94 |
12.79 |
10 |
درمجموع، مقایسه سهم درآمدهای اختصاصی از کل بودجه دستگاهها در سال ۱۴۰۴ و لایحه بودجه سال 1405 نشان میدهد که دولت مسیر افزایش اتکا به درآمدهای اختصاصی را در تأمین مالی دستگاههای خاص آموزشهای مهارتی دنبال کرده است.
در بخش درآمدی جدول ۵، لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ میزان درآمدهای اختصاصی حاصل از فعالیت هنرستانها در استانها را بالغبر 5,300,000 میلیون ریال برآورد کرده است.
درآمدی که با عنوان «درآمد حاصل از حقالزحمه ارائه خدمات آموزشی در بخشهای دولتی و غیردولتی به مهارتآموزان دارای توان پرداخت موضوع بندهای «۷» و «۱۳» قانون اساسنامه سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور» آمده است؛ اساساً مربوط به مادهای بوده که در بند «خ» تبصره «8» قانون بودجه سال 1404 به تصویب رسید. مطابق این بند سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور مجاز بود نسبت به افزایش حداکثر سی درصدی (۳۰%) تعرفه خدمات آموزشی در بخش غیردولتی و همچنین وضع تعرفه حداکثر به میزان این مبلغ در بخش دولتی اقدام و از مهارتآموزان دارای توان پرداخت (حداکثر پنج دهک برخوردار) دریافت کند. تکرار این ردیف در سال جاری درواقع تداوم حکم بودجه سال ۱۴۰۴ در سال ۱۴۰۵ بدون تصویب مجدد آن حکم یا تکرار آن در جدول الزامات بودجه خواهد بود؛ چراکه علاوهبر متن قانون، مذاکرات مجلس درخصوص تصویب قانون الزامات و احکام مورد نیاز قوانین بودجههای سنواتی مصوب 1404، نشانگر لزوم اعمال احکام قانون بودجه سال 1404 در لایحه بودجه سال آتی است. ازسویدیگر، بررسیهای انجام شده نشان میدهد که عمل به تکلیف قانون بودجه سال 1404 و افزایش ۳۰درصدی تعرفهها برای خدمات آموزشی میتواند آثار منفی بر روند آموزشهای مهارتآموزی و تضعیف فعالیتهای بخش غیردولتی داشته باشد. بههرحال، تحقق این درآمد به سطح تقاضای مؤثر برای آموزش و توان پرداخت مهارتآموزان وابسته بوده و در شرایط نوسان اقتصادی میتواند با عدم قطعیت مواجه شود.
یکی دیگر از منابع مهم تأمین مالی آموزشهای مهارتی، حکم قانونی مربوط به «یک در هزار مزد کارگران در هر ماه» موضوع جزء «۵» ماده (۸) قانون اساسنامه سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور است. این منبع که از محل سهم ماهیانه کارفرمایان و برمبنای مزد و مزایای مشمول بیمه کارگران تأمین میشود، بهعنوان یک منبع نسبتاً پایدار برای توسعه مهارتآموزی پیشبینی شده است.
بااینحال، اتکای فزاینده به این نوع منابع، تأمین مالی آموزشهای مهارتی را به شرایط بازار کار، سطح اشتغال و میزان تمکین کارفرمایان در پرداخت این وجوه وابسته میسازد. در شرایط رکود اقتصادی یا ضعف در نظام وصول، تحقق کامل این درآمدها با عدم قطعیت مواجه بوده و میتواند اجرای برنامههای مهارتآموزی را با ریسک کسری منابع روبهرو کند. از این منظر، تداوم اتکای صرف به این ابزار، بدون تقویت سهم سایر اعتبارات، میتواند پایداری مالی نظام مهارتآموزی را در میانمدت با چالش مواجه سازد.
جدول 5. درآمدها، واگذاری داراییهای سرمایهای و واگذاری دارایی مالی برحسب قسمت، بخش، بند در لایحه بودجه سال 1405 [1]
(میلیون ریال)
|
برآورد سال 1405 |
عنوان |
شماره طبقهبندی |
||
|
جمع کل |
اختصاصی |
عمومی |
||
|
5,300,000 |
5,300,000 |
0 |
درآمد حاصل از هنرستانها |
140117 |
|
2,000,000 |
0 |
2,000,000 |
درآمد حاصل از حقالزحمه ارائه خدمات آموزشی در بخشهای دولتی و غیردولتی به مهارتآموزان دارای توان پرداخت (موضوع بندهای «7» و «13» قانون اساسنامه سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور) |
140153 |
|
2,950,000 |
2,950,000 |
0 |
درآمد حاصل از صدور، تعویض و تمدید گواهینامه مهارت و پروانه تأسیس آموزشگاههای آزاد |
140211 |
|
2,000,000 |
0 |
2,000,000 |
یک در هزار مزد کارگران در هر ماه (موضوع جزء «5» ماده (8) قانون اساسنامه سازمان آموزش فنی و حرفهای) |
160127 |
طبق ماده (1) قانون الزامات و احکام مورد نیاز قوانین و بودجههای سنواتی مصوب 1404، دولت باید الزامات بودجهای قوانین ازجمله قانون برنامه را در لایحه بودجه 1405، درج کند؛ در غیر این صورت، نقض صدر اصل (52) (مبنیبر تهیه لایحه بودجه براساس ترتیبات قانونی) رخ داده است. مطابق بند «ب» ماده (118) قانون برنامه هفتم پیشرفت، دولت مکلف بوده جدول تأمین منابع موضوع این بند با عنوان «منابع اجرای احکام برنامه» را هر سال در بودجه سنواتی درج و میزان تحقق آن را در گزارش سالیانه برنامه هفتم ارائه کند. بااینوجود، چنین پیوستی همراه با لایحه بودجه ارسال نشده است. لذا، نگاهی به ردیفهای اعتباری دستگاههای مجری تکالیف برنامه در لایحه نیز نشان میدهد که در تنظیم بودجه دستگاهها توجه ویژهای به تکالیف برنامه هفتم نشده است. بهعنوانمثال، تحقق پوشش ۵۰درصدی آموزشهای مهارتی در دوره متوسطه دوم (تکلیف جدول ۲۰ برنامه هفتم پیشرفت) براساس برآوردهای وزارت آموزش و پرورش، در سال تحصیلی ۱۴۰۶-۱۴۰۵ مستلزم احداث حدود ۲۵۷ هنرستان جدید (حداقل در پنج رشته و با ظرفیت ۴۵۰ نفر) است. عملیاتی شدن این هدف نیازمند تخصیص حدود ۳۴٫۷ هزار میلیارد تومان اعتبار برای ساخت و ۸٫۷۳ هزار میلیارد تومان برای تجهیز این مراکز خواهد بود. درحالیکه، سرجمع اعتبارات تملک داراییهای سرمایهای سازمان نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس کشور با وجود تمامی تکالیف ذاتی دستگاه و اهداف مختلف برنامه هفتم پیشرفت، در سال آتی 36 هزار میلیارد تومان است. اما بخشی از احکام قانونی برنامه هفتم پیشرفت مرتبط با تأمین مالی در حوزه آموزشهای مهارتی بوده است. در جدول ۶، تلاش شده تا انعکاس عملیاتی آنها در قالب ردیفهای لایحه بودجه سال 1405 ترسیم شود.
جدول 6. اعتبارات حاصل از برنامه هفتم پیشرفت در لایحه بودجه سال 1405 [1 و 3] (میلیون ریال)
|
عنوان |
مفاد |
ردیف در نظر گرفته شده |
میزان اعتبار |
||
|
هزینهای |
تملک دارایی |
||||
|
بند «ت» ماده (92) |
1. بهمنظور تخریب و بازسازی و مقاومسازی و تأمین تجهیزات آموزشی مدارس و دانشگاهها، دولت مکلف است؛ دودهم واحد درصد از محل مالیات بر ارزشافزوده موجود را به آموزش و پرورش (سازمان توسعه و نوسازی و تجهیز مدارس کشور) و دانشگاههای فرهنگیان، شهید رجایی و ملی مهارت اختصاص دهد. 2. سازمان امور مالیاتی کشور مکلف است؛ هزینه کلیه اشخاص حقیقی و حقوقی غیردولتی در احداث، توسعه، تکمیل و تجهیز فضاهای آموزشی و پرورشی، پژوهشی و فناوری، خوابگاههای شبانهروزی، کتابخانهها، سالنهای ورزشی، کارگاهها و هنرستانهای حسب مورد وابسته به وزارت آموزش و پرورش و وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و حوزههای علمیه ازجمله فضاهای آموزشی و سراهای دانشجویی دانشگاههای فرهنگیان و تربیت دبیر شهید رجایی، مراکز آموزش مهارتی و فنی و حرفهای و سنجش مهارت و صلاحیت حرفهای و مراکز فرهنگی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان که در چارچوب مصوبات شورای برنامهریزی و توسعه استان انجام میشود، حسب مورد با تأیید سازمان توسعه و نوسازی و تجهیز مدارس کشور، سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور، وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و مرکز مدیریت حوزههای علمیه و سازمانهای ذیربط را بهعنوان هزینه قابل قبول مالیاتی محسوب نماید. |
دانشگاه ملی مهارت |
730000-52 |
0 |
10.000.000 |
|
دانشگاه شهید رجایی |
730000-43 |
0 |
4.000.000 |
||
|
بند «چ» ماده (۹۲) |
با هدف تأمین و استانداردسازی سامانههای سرمایشی و گرمایشی و کمک به تجهیزات آموزشی و کمکآموزشی مدارس و هنرستانهای کشور با اولویت مناطق محروم، عبارت «بیست درصد (۲۰%)» در بند «ب» ماده (۶۵) قانون الحاق برخی مواد به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت (۲) به «چهل درصد (۴۰%)» اصلاح میگردد. |
7۳0000-۴۹ جدول 1-7 (اعتبارات متفرقه انتقالیافته) |
0 |
20.000.000 |
|
درمجموع بهنظر میرسد، منابع حاصل از احکام برنامه هفتم پیشرفت با کمبرآوردی همراه است؛ برای مثال:
· عواید حاصل برای آموزش و پرورش از محل عوارض گاز (موضوع بند «چ» ماده (۹۲) قانون برنامه هفتم پیشرفت و ﺑﻨﺪ «ﺏ» ﻣﺎﺩﻩ (65) ﻗﺎﻧﻮﻥ ﺍﻟﺤﺎﻕ ﺑﺮﺧﻲ ﻣﻮﺍﺩ ﺑﻪ ﻗﺎﻧﻮﻥ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺑﺨﺸﻲ ﺍﺯ ﻣﻘﺮﺭﺍﺕ ﻣﺎﻟﻲ ﺩﻭﻟﺖ (2)) در لایحه بودجه سال 1405 آنطور که در جدول فوق مشاهده میشود 1.6 هزار میلیارد تومان برآورد شده است؛ این درحالی است که براساس گزارش عملکرد دریافتی از سازمان نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس کشور و صحتسنجی آن در سازمان برنامه و بودجه، تا پایان آبانماه سال جاری این منبع بیش از 7 هزار میلیارد تومان برای آموزش و پرورش آورده داشته و پیشبینی میشود تا انتهای سال نیز به 8 هزار میلیارد تومان برسد.
· همچنین دودهم واحد درصد (0/2٪) از محل مالیات بر ارزشافزوده بهمنظور تخریب و بازسازی و مقاومسازی و تأمین تجهیزات آموزشی مدارس و دانشگاهها آموزش و پرورش به سازمان نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس کشور و دانشگاههای فرهنگیان، شهید رجایی و فنی و حرفهای اختصاص داده میشود. سهم مذکور در حال حاضر برای سازمان نوسازی، دانشگاه فرهنگیان و شهید رجایی براساس اطلاعات جدول (۷-۱) لایحه بودجه سال 1405 درمجموع حدود 10/36 هزار میلیارد تومان برآورد شده و با سهم دانشگاه ملی مهارت به 11/36 هزار میلیارد تومان میرسد. درحالیکه با احتساب کل درآمدهای 9 درصد مالیات بر ارزشافزوده بهنظر میرسد این عدد حداقل باید در حدود 22 هزار میلیارد تومان ذکر میشد.
با توجه به آنچه که گذشت میتوان افزایش بودجه آموزشهای مهارتی را که درمجموع نسبت به سال گذشته سهم بیشتری از مصارف بودجه عمومی دولت را شامل میشود، مطلوب ارزیابی کرد؛ بهویژه آنکه اعتبارات حوزه تملک داراییهای سرمایهای با وجود آنکه این اعتبارات در کلیت دولت تغییری نداشته، اما در حوزه آموزشهای مهارتی رشدی 24.42درصدی داشته است.
نکته مهم دیگری که در گزارش حاضر بدان پرداخته شد؛ افزایش چشمگیر درآمدهای اختصاصی بههمراه افزایش سهم این درآمدها در تأمین مالی دستگاههای خاص آموزشهای مهارتی است که بیانگر آن میباشد که احتمالاً بهدلیل تنگناهای مالی دولت و شرایط خاص کشور در سالهای آتی نیز این درآمدها رشد بیشتری داشته و سهم بالاتری در تأمین مالی دستگاهها خواهند داشت.
ازجمله نکات دیگر، کمبرآوردی منابع حاصل از تکالیف برنامه هفتم پیشرفت بود که موجب شد که از این منابع پایدار سهم کمتری به دستگاههای بهرهمند ازجمله دستگاههای متولی آموزشهای مهارتی اختصاص یابد.
