1
کارشناس گروه انرژی دفتر مطالعات انرژی، صنعت و معدن، مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی
2
سرپرست گروه انرژی دفتر مطالعات انرژی، صنعت و معدن مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی
چکیده
مطابق قانون بودجه سال 1401، تبصره «15» لایحه بودجه سال 1402 کل کشور نیز به احکام بودجه ای بخش برق و انرژی هسته ای اختصاص داده شده است. با این وجود، برخی احکام مرتبط نیز در سایر تبصره های ماده واحده لایحه ازجمله تبصره «6» ارائه شده اند. به طور کلی احکام بودجه در بخش برق و انرژی هسته ای تا حدودی مشابه احکام سال 1401 هستند، اما تفکیک احکام به دو دسته «احکام یکساله» و «احکامی که قابلیت دائمی شدن دارند» رویکرد متفاوت لایحه بودجه 1402 نسبت به لوایح سنواتی سابق بودجه است. بدین ترتیب، موضوعاتی همچون تعرفه سوخت نیروگاه های خودتأمین، عوارض برق، بیمه مشترکان خانگی و تجاری، نحوه خرید برق نیروگاه اتمی بوشهر و مجوز احداث 10.000 مگاوات نیروگاه اتمی در قالب احکام یکساله و موضوعاتی مانند تعیین الگوی مصرف بهینه براساس مساحت ساختمان، هوشمندسازی مصرف و اصلاح ساختار شرکت های برق در قالب احکام دائمی ارائه شده اند. شایان ذکر است بررسی های انجام شده نشان می دهند که در تدوین لایحه بودجه سال 1402، به قانون مانع زدایی از توسعه صنعت برق، مصوب 15/08/1401 مجلس شورای اسلامی، به میزان لازم توجه نشده است، چرا که برخی تکالیف این قانون ازجمله تعیین تکلیف منابع حاصل از اصلاح تعرفه برق مشترکان صنعتی، تهاتر بدهی سرمایه گذاران غیردولتی بخش برق با بدهی دولت، تسویه تدریجی مطالبات صنعت برق، تخصیص منابع حاصل از واگذاری دارایی های صنعت برق و تخصیص مبلغ سوخت مصرف نشده به تولیدکنندگان برق تجدیدپذیر، در لایحه بودجه لحاظ نشده اند. همچنین مواردی از جمله تعرفه سوخت نیروگاه های خودتأمین، هوشمندسازی مصرف و رابطه مالی بین شرکت های مادرتخصصی تولید برق حرارتی و توانیر با شرکت های زیرمجموعه، که در قانون مانع زدایی از توسعه صنعت برق به احکام دائمی تبدیل شده اند، در لایحه بودجه سال 1402 تکرار شده اند. در گزارش حاضر پس از ذکر کلیاتی در رابطه با وضعیت فعلی صنعت برق و صنعت هسته ای کشور، مهم ترین احکام بخش برق و انرژی هسته ای در لایحه بودجه 1402 بررسی شده و در پایان، پیشنهادهایی برای اصلاح آن ارائه شده است. قانون مانع زدایی از توسعه صنعت برق در تاریخ 1401/08/15 به تصویب مجلس شورای اسلامی رسید و پیرو آن، برخی از احکام بخش برق قوانین بودجه سنواتی پیش از آن به قانون دائمی تبدیل شد. در برخی احکام قانون مانع زدایی از توسعه صنعت برق تکالیفی وضع شده که باید در قوانین بودجه سنواتی منظور شود. همچنین در مواردی، علی رغم وجود احکامی در این قانون دائمی، احکام مشابه در لایحه بودجه سال 1402 کل کشور نیز تکرار شده اند. بنابراین ضروری است احکام بخش برق لایحه بودجه سال 1402 کل کشور در تطابق با قانون مانع زدایی از توسعه صنعت برق اصلاح شوند. لذا با این رویکرد و با عنایت به اهمیت بهبود اقتصاد صنعت برق، متنوع سازی سبد تولید و بهینه سازی مصرف، پیشنهادها در سه بخش پیشنهادهای اصلاحی، الحاقی و حذفی در مورد لایحه بودجه 1402ارائه شده اند.
رمضانی,ایمان و نیکخواه نسب,مرتضی . (1401). بررسی لایحه بودجه سال 1402 کل کشور (28): «بخش برق و انرژی هسته ای». (e9221). ماهنامه گزارش های کارشناسی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی, 30(10), e9221
MLA
رمضانی,ایمان , و نیکخواه نسب,مرتضی . "بررسی لایحه بودجه سال 1402 کل کشور (28): «بخش برق و انرژی هسته ای»" .e9221 , ماهنامه گزارش های کارشناسی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی, 30, 10, 1401, e9221.
HARVARD
رمضانی ایمان, نیکخواه نسب مرتضی. (1401). 'بررسی لایحه بودجه سال 1402 کل کشور (28): «بخش برق و انرژی هسته ای»', ماهنامه گزارش های کارشناسی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی, 30(10), e9221.
CHICAGO
ایمان رمضانی و مرتضی نیکخواه نسب, "بررسی لایحه بودجه سال 1402 کل کشور (28): «بخش برق و انرژی هسته ای»," ماهنامه گزارش های کارشناسی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی, 30 10 (1401): e9221,
VANCOUVER
رمضانی ایمان, نیکخواه نسب مرتضی. بررسی لایحه بودجه سال 1402 کل کشور (28): «بخش برق و انرژی هسته ای». ماهنامه گزارش های کارشناسی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی. 1401;30(10):e9221.