اظهارنظر کارشناسی درباره: «طرح تأسیس سازمان نظام مدیریت کشور»

نویسندگان

1 معاون دفتر مطالعات مدیریت مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی

2 سرپرست گروه منابع انسانی و امور استخدامی دفتر مطالعات مدیریت مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی

چکیده
طرح «تأسیس سازمان نظام مدیریت کشور» با شماره ثبت 347 در مجلس یازدهم اعلام وصول شده است و در قالب 6 فصل و 20 ماده تدوین شده است. در مقدمه توجیهی در مورد ضرورت این طرح برداشتی که از مقدمه توجیهی می شود این است که برای ارتقا و اصلاح نظام مدیریتی کشور باید از بیرون دولت تلاش کرد و با تأسیس سازمان نظام مدیریت که دارای شئون تنظیم گری است مواردی همچون شایستگی در سازمان های دولتی، ساماندهی و توانمندسازی دانش آموختگان مدیریت، انتصاب مدیران شایسته، ارزشیابی و تأیید صلاحیت حرفه ای مدیران برای تصدی پست های مدیریتی و ارائه پروانه مدیریت از «سازمان نظام مدیریت» را ساماندهی کرد. در بررسی طرح حاضر مشخص می شود که در طراحی «سازمان نظام مدیریت» الگوبرداری از سازمان های نظام تخصصی دیگر مثل «سازمان نظام روان شناسی»، «سازمان نظام پزشکی» و ... انجام شده است و همین امر باعث شده است که هم از نظر کارکردی و هم از نظر قانونی، اشکالات زیادی بر طرح پیشنهادی وارد باشد. ماهیت و کارکرد تنظیم گری سازمان مذکور، نادرست تعریف شدن دامنه و حیطه مأموریتی سازمان، تمایز قائل نشدن بین بخش خصوصی و بخش دولتی، همپوشانی مأموریتی با سازمان های موجود (سازمان اداری و استخدامی کشور، مرکز آموزش مدیریت دولتی و ...)، همپوشانی مأموریتی با لایحه «سازمان نظام مشاوره مدیریت»، فقدان توجه به سازوکارها و ابزارهای نظارتی و پاسخگویی از مهم ترین اشکالات و آسیب های طرح حاضر است. همچنین مغایر بودن طرح حاضر با اصل یکصدوبیست ششم قانون اساسی، کلی گویی و تعیین نشدن ضابطه مشخص برای برخی کمیته ها و گروه های تخصصی (مواد (11) و (12))، امکان بروز فساد به علت درنظرگرفتن هدایا و کمک های اشخاص حقیقی و حقوقی (ماده(14)) و ... برخی از اشکالات قانونی طرح حاضر است. تأسیس سازمان نظام مدیریت با شئون تنظیم گری که روح حاکم بر طرح حاضر است دارای آسیب های کلان و خرد بسیاری است و از نظر مدیریتی و سیاستگذاری تأسیس سازمان مذکور براساس طرح فعلی توصیه نمی شود و رد کلیات طرح مذکور پیشنهاد می شود. پیشنهاد می شود که به منظور تحول در نظام مدیریتی کشور و استفاده از ظرفیت نخبگانی و دانشگاهی کشور اولاً انجمن های علمی تخصصی حوزه مدیریت فعال تر شوند و ثانیاً تأسیس سازمان تخصصی در حوزه نظام مدیریت با کارکرد تسهیلگری با همکاری دولت و مجلس و همچنین جامعه مدیریت کشور، تدوین لایحه جدیدی با توجه به اصولی همچون هماهنگی کامل با دولت و نظام اداری کشور، نمایندگی جامعه مدیریت در عرصه دولتی و اداری کشور، اعطای قدرت چانه زنی و رایزنی با بدنه دولت، ایجاد نظام حمایتی و انگیزاننده برای حرفه مدیریت، پشتیبانی های مالی، اطلاعاتی، زیرساختی و ... برای جامعه مدیریت، ظرفیت سازی برای تقویت مشروعیت تخصصی و حرفه ای مدیریت در کشور (ایجاد نظام رتبه بندی، نهادهای اعتبارسنجی و ...) و اعطای اقتدارهای قانونی مثل حضور در شوراهای تخصصی نظام اداری کشور، حق رأی در تصمیم گیری های ملی و ... مد نظر قرار گیرد.