خلاصه مدیریتی
بیان / شرح مسئله
تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط، به دستهای از تسهیلات و تعهدات اعطایی / ایجاد شده بانکها و مؤسسههای اعتباری غیربانکی گفته میشود که به / برای اشخاص مرتبط آن بانک یا مؤسسه اعتباری اعطا / ایجاد شده و به تأمین مالی ترجیحی برای اشخاص مرتبط بانک / مؤسسه اعتباری منجر میشود. مصادیق این اشخاص را آییننامه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط معین کرده و حدود فردی و جمعی توسط بانک مرکزی برای آنها مشخص شده است که بانکها و مؤسسههای اعتباری نباید از آن تخطی کنند. با توجه به اهمیت این موضوع، بانک مرکزی در قانون بودجه سال ۱۴۰۱، موظف شده است دادههای مربوطه را مطابق آییننامه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط و نیز بخشنامه شورای پول و اعتبار مورخ خردادماه سال ۱۴۰۱ بهصورت فصلی در تارنمای خود منتشر کند.
این گزارش در دو بخش کلی به بررسی این دادهها پرداخته است: در بخش اول، اقلام درج شده در این دادهها نظیر اصل مبلغ تسهیلات، نرخ سود، مدت قرارداد و ارزش وثایق بهصورت مقایسهای بین بانکها مورد بررسی قرار گرفته است. در بخش بعدی میزان تخطی هرکدام از بانکها و مؤسسههای مالی از حدود مقرر شده در آییننامه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط با توجه به سرمایه پایه (نظارتی)، گزارش شده است.
نقطهنظرات / یافتههای کلیدی
با بررسی آمار منتشر شده اولین نکته حائز اهمیتی که مشخص شد، این بود که مقادیر نامتعارفی برای برخی از دادهها وجود دارد که تحقق آنها غیرواقعی جلوه میکند و احتمالاً بهمعنای انتشار نادرست داده است؛ برای مثال مدت قرارداد ۶۰۰ ماه یا نرخ سود صفر درصدی برای تسهیلات در داده برخی از بانکها وجود داشت. همچنین با بررسی مقایسهای بین اصل مبلغ تسهیلات و مانده آن مشخص شد که درصد بسیار بالایی از تسهیلات اشخاص مرتبط را مانده آن تشکیل میدهد که نشان از بازپرداخت نامناسب این تسهیلات و امهال مداوم آنها دارد.
مقایسه سرمایه پایه هرکدام از بانکها (که بانک مرکزی اعلام کرده بود) با خالص مانده تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط، نشان میدهد که تعدادی از بانکها شامل ایرانزمین، آینده، پارسیان، دی، شهر و مؤسسه اعتباری ملل بهعلت منفی بودن سرمایه پایه مطلقاً مجاز به اعطا / ایجاد، تسهیلات / تعهدات نبوده، اما درعینحال مبالغ زیادی تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط پرداخت / ایجاد کردهاند. همچنین برخی دیگر از بانکها مجاز به پرداخت و ایجاد تسهیلات و تعهدات بوده (سرمایه پایه مثبت داشتهاند)، اما رقم پرداختی / ایجاد شده تسهیلات و تعهدات توسط آنها فراتر از حدود جمعی مقرر در آییننامه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بوده است. در این زمینه بانکهای ملی، سرمایه، سینا، سامان و پاسارگاد بهترتیب بیشترین تخلف را انجام دادهاند. درخصوص حدود فردی پرداخت تسهیلات اشخاص مرتبط نیز میتوان گفت عمده بانکها از حدود مقرر آییننامه تخطی کردهاند و بانکهای اقتصاد نوین، ایران زمین، آینده، پارسیان، پاسارگاد، سرمایه، سینا، صنعت و معدن، کارآفرین، کشاورزی، ملت و ملی نیز بیشترین تخطی را از حدود فردی داشتهاند.
همچنین با بررسی ترکیب اشخاص مرتبط بانکها مشخص شد که در بعضی از آنها تمرکز تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط زیاد بوده و برای آن بانک ریسک تمرکز زیادی ایجاد کردهاند. بهعبارتدیگر در این بانکها نهتنها تخلف مربوط به تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط رخ داده بلکه مبلغ تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط نیز بسیار بالاست که میتواند مشکلات ناشی از تسهیلات کلان ازجمله ریسک تمرکز را نیز دربرداشته باشد.
پیشنهاد راهکارهای تقنینی، نظارتی یا سیاستی
با توجه به اینکه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط وضعیتی مشابه با تسهیلات و تعهدات کلان دارند، علاوه بر پیشنهادهای گزارش مزبور، پیشنهاد میشود اقدامهای ذیل در دستور کار قرار گیرد:
اقدامهای بانک مرکزی درخصوص ساماندهی تسهیلات به اشخاص مرتبط:
درخصوص نحوه انتشار دادهها:
نظارت نهادهای نظارتی
ضرورت نظارت کمیسیون اصل نودم مجلس شورای اسلامی و دیوان محاسبات (نهادهای ناظر بر جزء «۲» بند «د» تبصره «۱۶» قانون بودجه سال ۱۴۰۱) بر:
بانکها و مؤسسههای اعتباری همواره بخشی از تسهیلات و تعهدات خود را در قالب تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط پرداخت / ایجاد میکنند. این دسته از تسهیلات و تعهدات به / برای اشخاص مرتبط اعطا / ایجاد میشود. تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بهمعنای تسهیلات و تعهدات با ویژگی خاص نیست، بلکه تسهیلات و تعهدات اعطا / ایجاد شده برای گروه مشخصی از اشخاص حقوقی و حقیقی مرتبط با مؤسسه اعتباری هستند. طبق تعریف «آییننامه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط» مصوب ۱۳۹۴ شورای پول و اعتبار، منظور از اشخاص مرتبط «اشخاصی حقیقی و حقوقی هستند که بهنحوی از انحا نظیر داشتن روابط شخصی، مالکیتی، مدیریتی و نظارتی بتوانند بهطور مستقیم و یا غیرمستقیم بر تصمیمگیریهای مؤسسه اعتباری اعمال کنترل نموده و یا نفوذ قابل ملاحظهای داشته باشند، بهگونهای که مؤسسه اعتباری را تبدیل به منبع تأمین مالی ترجیحی خود نموده و بدینترتیب منافع مؤسسه اعتباری، تحتالشعاع منافع اشخاص مذکور قرار گیرد».
همانطور که در «آییننامه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط» و نسخههای قبلی آن اشاره شده، دلیل اهمیت شناسایی و تنظیم مقررات تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط برای بانک مرکزی، حفظ سلامت و ثبات شبکه بانکی و جلوگیری از تبدیل مؤسسه اعتباری به منبع تأمین مالی ترجیحی اشخاص مرتبط با آن است. پرداخت / ایجاد این دسته از تسهیلات و تعهدات واجد این خطر (ریسک) است که درنهایت بهدلیل ریسک سرایت، بانک مرکزی مجبور به اعمال «تور مالی ایمنی» شود و مشکلات اشخاص به مؤسسه اعتباری سرایت کند.
منطبق با توصیههای کمیته بال (بندهای «۹ و ۲۰» از اصول ۲۹گانه نظارت بانکی مؤثر؛ سپتامبر سال ۲۰۱۲)،[1] مقام نظارتی در سیستم بانکی موظف است بهمنظور جلوگیری از سوءاستفاده از معاملات انجام شده با اشخاص مرتبط و بهمنظور بررسی ریسک ناشی از تضاد منافع، این معاملات را پایش کرده و برای کنترل یا کاهش ریسکها اقدام مناسب اتخاذ کرده و براساس فرایندها و سیاستهای استاندارد آن ریسکها را حذف کند. این موضوع در اقتصاد کشورهای «بانکمحور» مانند ایران که طی دو دهه اخیر، بیش از ۹۰ درصد تأمین مالی بخشهای مختلف اقتصادی آن از طریق شبکه بانکی انجام گرفته، و با توجه به اینکه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بهدلیل شرایط خاص آن، همیشه در معرض نکول هستند، بیشازپیش حائز اهمیت است؛ زیرا هرگونه نقصان در ساختار این بخش و ناکارآمدی عملکرد آن زمینههای بروز اختلال در سایر بخشها را نیز فراهم میآورد.
از جنبه دیگر تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط از جهت عدالت در دسترسی به تسهیلات و تعهدات نیز مورد توجه است. بر این اساس، با توجه به اقتصاد سیاسی حاکم بر روابط مالی در مؤسسههای اعتباری، آنها مایل به اعطا / ایجاد تسهیلات و تعهدات برای افراد مرتبط با خود هستند. درحالیکه علاوه بر افزایش ریسک و به خطر افتادن سیستم بانکی، این اقدامها دور از عدالت بوده و میتواند بهعنوان شاخصی از عدالت در دسترسی به تسهیلات و تعهدات شبکه بانکی مورد استفاده قرار گیرد. هرچه نسبت آنها بهکل تسهیلات و تعهدات شبکه بانکی بیشتر باشد، نشان از بیعدالتی بیشتر در دسترسی به تسهیلات و تعهدات شبکه بانکی است.
بر این اساس بانک مرکزی مطابق قوانین بودجه سالهای ۱۴۰۱ و ۱۴۰۲ موظف شده است دادههای مربوط به تسهیلات و اشخاص مرتبط بانکها و مؤسسههای مالی غیربانکی را بهصورت فصلی در اختیار عموم قرار دهد. بانک مرکزی براساس تکلیف قانونی خود، اقدام به انتشار دادهها با تواتر فصلی کرده است. اطلاعات منتشر شده بهرغم داشتن نواقص جدی و نیاز به تکمیل و صحتسنجی، فرصت مناسبی را برای تحلیل و بررسی عملکرد شبکه بانکی از منظر پرداخت تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط و اشخاص مرتبط در اختیار پژوهشگران و نهادهای نظارتی قرار میدهد. گفتنی است مطابق آییننامه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط برای این نوع تسهیلات و تعهدات حد تشخیص وجود ندارد و با هر مقدار مشمول این آییننامه میشوند. منظور قانون بودجه نیز همین تسهیلات و تعهدات است اما شورای پول و اعتبار در خرداد ماه سال ۱۴۰۱ طی بخشنامهای حد این تسهیلات و تعهدات را برای انتشار اطلاعات، ۱۰۰۰ میلیارد ریال اعلام کرد. بنابراین هر مورد از تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط که بانک مرکزی منتشر میکند، لزوماً مطابق حد تعیین شده در این آییننامه نیست و مقداری از تسهیلات و تعهدات موضوع این آییننامه نیز منتشر نشده است. دادههای تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط که در این گزارش مورد بررسی قرار گرفتهاند، مطابق بخشنامه شورای پول و اعتبار یا همان ۱۰۰۰ میلیارد ریال است.
بهطور دقیقتر بند «د» تبصره «۱۶» «قانون بودجه سال ۱۴۰۱ کل کشور» بیان میکند: «بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران موظف است با استفاده از سامانه اطلاعاتی خود و عنداللزوم اطلاعات دریافتی از بانکها و مؤسسات اعتباری غیربانکی براساس تعاریف و مصادیق تعیین شده توسط شورای پول و اعتبار، مانده تسهیلات و تعهدات و میزان پرداختی و مانده تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط و میزان پرداختی هریک از بانکها و مؤسسات اعتباری غیربانکی را به تفکیک هریک از اشخاص با تعریف شورای پول و اعتبار (شخص مرتبط یا ذینفع واحد)، نرخ سود، مدت بازپرداخت، دوره تنفس، وضعیت بازپرداخت (جاری، سررسید گذشته، معوق یا مشکوکالوصول)، نوع و میزان وثیقه دریافت شده، از طریق تارنمای بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران در دسترس عموم قرار داده و بهصورت فصلی بهروزرسانی نماید».
در ادامه گزارش، بخش دوم «آییننامه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط» مورد بررسی قرار گرفته است. در بخش سوم، نواقص آمارهای منتشر شده بانک مرکزی به نسبت تکلیف قانون بودجه به تفکیک بانکها و مؤسسههای اعتباری غیربانکی ارائه شده است. بخش چهارم، به بررسی مقایسهای عملکرد شبکه بانکی در مورد اعطای تسهیلات و ایجاد تعهدات اشخاص مرتبط پرداخته و تخلفات هرکدام از بانکها و مؤسسههای اعتباری غیربانکی براساس آییننامه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط گزارش شده است. درنهایت، بخش پنجم به جمعبندی و نتیجهگیری میپردازد.
در انتها گفتنی است مأخذ تمام جداول و نمودارها، آمار منتشر شده بانک مرکزی، صورت مالی بانکها و تحلیلهای صورت گرفته گزارشگر است.
شورای پول و اعتبار در اسفند سال ۱382 آیین نامه ای را تحت عنوان «آیین نامه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط»[2] تصویب و توسط بانک مرکزی ابلاغ کرد. پس از آن، در سال ۱389 به دلیل ضرورت به روزرسانی مفاد آن در کنار سازوکار نحوه برداشت جریمه از حساب مؤسسه های اعتباری متخلف از حدود معین شده، شورای پول و اعتبار در آن بازنگری کرد.[2] درنهایت، در سال ۱39۴ بانک مرکزی با ابلاغ اصلاحیه جدید این آیین نامه با تصویب شورای پول و اعتبار دلایل اصلاحات را این گونه ذکر کرد: «ارتقای استانداردها و انطباق بیشتر با رویه ها و الگوهای نظارتی بین المللی». در حال حاضر آیین نامه اخیر، مرجع مقررات اعطای تسهیلات و ایجاد تعهدات اشخاص مرتبط بانکها و مؤسسه های اعتباری بوده و کنترلها و بررسیهای بانک مرکزی براساس آن انجام می گیرد. آیین نامه مورد استفاده در این گزارش آیین نامه اصلاحی سال ۱39۴ است که از این پس «آیین نامه» نامیده می شود.
بهطور خلاصه این آییننامه در هفت فصل تدوین شده است. فصل اول به تعاریف عبارات، فصل دوم به مصادیق اشخاص مرتبط، فصل سوم به حدود تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط و فصل چهارم به الزامات کنترل داخلی پرداخته است. فصل پنجم، ششم و هفتم نیز به الزامات گزارشدهی، افشا و ضمانت اجرا میپردازد.
در بندهای «۵» و «۶» ماده (۱) آییننامه، تعاریف تسهیلات و تعهدات به تفصیل آمده است. مطابق آییننامه، تفاوت تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط با سایر تسهیلات و تعهدات، به ذینفع دریافتکننده آن بازمیگردد. طبق تعریف آییننامه، تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط، آن دسته از تسهیلات یا تعهداتی است که به / برای اشخاص مرتبط به مؤسسه اعتباری پرداخت / ایجاد میشود.
در بند «۷» همین ماده تعریف اشخاص مرتبط ذکر شده است:
|
۱-۷. اشخاص مرتبط: اشخاص حقیقی و حقوقی هستند که بهنحوی از انحاء نظیر داشتن روابط شخصی، مالکیتی، مدیریتی و نظارتی بتوانند بهطور مستقیم و یا غیرمستقیم بر تصمیمگیریهای مؤسسه اعتباری اعمال کنترل نموده و یا نفوذ قابل ملاحظهای داشته باشند، بهگونهای که مؤسسه اعتباری را تبدیل به منبع تأمین مالی ترجیحی خود نموده و بدینترتیب منافع مؤسسه اعتباری، تحتالشعاع منافع اشخاص مذکور قرار گیرد. |
درواقع عنصر اصلی در تشخیص اشخاص مرتبط، نوع ارتباط آنها با مؤسسه است، بهگونهای که بتواند بر تصمیمات آنها تأثیر گذارد. مصادیق این اشخاص به تفصیل در ماده (۲) ذکر شده است.
جدول 1. مصادیق اشخاص مرتبط در بندهای ماده (۲) آییننامه تعاریف تسهیلات و تعهدات
|
ردیف |
شخص |
|
۲-۱ |
مدیران مؤسسه اعتباری مشتمل بر اعضای هیئتمدیره، مدیرعامل، قائممقام مدیرعامل و سایر اعضای هیئت عامل |
|
۲-۲ |
حسابرس مستقل (اعم از مؤسسه حسابرسی و شریک مسئول کار) و بازرس قانونی مؤسسه اعتباری |
|
۲-۳ |
شخص حقیقی و اعضای خانواده وی شامل پدر، مادر، همسر و فرزندان که منفرداً یا جمعاً مالکیت حداقل پنج درصد از سهام مؤسسه اعتباری را دارا میباشند. |
|
۲-۴ |
پدر، مادر، همسر و فرزندان مصادیق مذکور در ردیفهای (١-٢) و (٢-۲) |
|
۲-۵ |
شخص حقوقی که سهام یا سرمایه آن متعلق به مصادیق مذکور در ردیفهای (١-٢)، (۲-٢)، (۳-٢) و (٤-٢) است، بهگونهای که اشخاص مرتبط مذکور قادر به تعیین حداقل یک عضو هیئتمدیره در آن شخص حقوقی باشند. |
|
۲-۶ |
شخص حقوقی که اشخاص مرتبط مذکور در ردیفهای (۱-٢)، (٢-٢)، (۳-٢) و (٤-٢) دارای مناصب مدیریتی (عضو هیئتمدیره، هیئت عامل، مدیرعامل و قائممقام مدیرعامل) در آن شخص حقوقی باشند. |
|
۲-۷ |
شخص حقوقی که مستقیماً، مالکیت حداقل پنج درصد از سهام مؤسسه اعتباری را دارا باشد. |
|
۲-۸ |
شخص حقوقی که حداقل ۱۰ درصد سهام یا سرمایه آن مستقیماً متعلق به مؤسسه اعتباری است. |
|
۲-۹ |
شخص حقوقی که حداقل بیستدرصد سهام یا سرمایه آن مستقیماً متعلق به اشخاص حقوقی مندرج در بند (٨-٢) است. |
|
تبصره |
چنانچه اشخاص حقیقی موضوع بند (٣-٢) این ماده، به اتفاق اعضای خانواده شامل همسر، فرزندان و همسران آنان، برادر، خواهر، پدر و مادر مجموعاً به میزانی از سهام مؤسسه اعتباری را داشته باشند که بتوانند مشترکاً حداقل یک عضو هیئتمدیره را در مؤسسه اعتباری تعیین کنند، در این صورت تمامی اشخاص ذکر شده اشخاص مرتبط محسوب میشوند. |
مأخذ: آییننامه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط.
در فصل سوم آییننامه، مواد (۳) و (۴) حدود فردی و جمعی اعطا / ایجاد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بیان شده است. بر این اساس، مجموع خالص تسهیلات و تعهدات به هر شخص مرتبط نباید از سه درصد سرمایه پایه مؤسسه اعتباری تجاوز کند. همچنین مجموع خالص تسهیلات و تعهدات به اشخاص مرتبط نباید از چهل درصد سرمایه پایه بانک تجاوز کند.
همچنین در ماده (۶) نحوه محاسبه خالص تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بیان شده است. نکته مهم دیگر راجع به این محاسبه در ماده (۷) ذکر شده است. بدینصورت که برای محاسبه مجموع خالص تسهیلات و تعهدات مربوط به هر شخص مرتبط، مبلغ تسهیلات با ضریب یک (۱۰۰%) و مبلغ تعهدات با اعمال ضرایب تبدیل مندرج در بند (٥-٢) آییننامه کفایت سرمایه ملحوظ میشود. همچنین در بند ۱-۳ منظور از سرمایه پایه بیان شده است.
بخشهای بعدی آییننامه به کنترل داخلی، روش گزارشگیری و افشا مربوط میشود که به موضوع گزارش حاضر ارتباطی نداشته و لذا مورد بررسی بیشتر قرار نمیگیرد.
بهعنوان جمعبندی آییننامه میتوان گفت که تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط، تعهدات و تسهیلاتی هستند که برای اشخاص شامل موارد مندرج در جدول ۱ اعطا / ایجاد شدهاند و نباید مقدار آنها با رعایت نکات مذکور در مواد (۶) و (۷) برای هر شخص بیشتر از ۳ درصد سرمایه پایه و در کل، بیشتر از ۴۰ درصد سرمایه پایه مؤسسه اعتباری شود.
۳. نواقص آمار منتشر شده در گزارش اسفندماه ۱۴۰۱
آمار منتشر شده بانکها در تارنمای بانک مرکزی نیز نقایص زیادی داشته که باید در دورههای آتی گزارشدهی مورد بازبینی و اصلاح قرار گیرد. بزرگترین نقصی که در این آمار وجود داشت این بود که در آن تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط برای سه بانک خاورمیانه، رسالت و پستبانک صفر گزارش شده بود (یعنی فاقد هیچگونه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط). درحالیکه در یادداشتهای صورت مالی این بانکها تسهیلات و تعهدات برای چندین شخص مرتبط گزارش شده بود. این بدین معناست که بانک مرکزی بررسی، تطبیق و تقاطعگیری لازم را برای صحتسنجی دادهها انجام نداده است. به همین دلیل در این گزارش آمار تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط این سه بانک از صورت مالی آنها استخراج و بررسی شده است.
همچنین نقص مهمی که در آمار منتشر شده وجود دارد، اشخاص مرتبط هستند که تسهیلات و تعهدات مربوط به آنها گزارش نشدهاند. بهطور مثال شرکت مادر تخصصی توسعه معادن و صنایع معدنی خاورمیانه دارای هیئتمدیره مشترک با بانک پاسارگاد است ولی در آمار منتشر شده مربوط به این بانک گزارش نشده است. این در حالی است که مطابق آمار تسهیلات و تعهدات کلان، خالص تسهیلات و تعهدات این شرکت نزد بانک پاسارگاد حدود ۱۴۵ هزار میلیارد تومان است؛ بنابراین، باید جزو تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط گزارش شود. به همین دلیل بانک مرکزی باید آمار منتشر شده را بررسی کرده و ضمن صحتسنجی و اصلاح آنها، اقدامهای لازم را درخصوص کماظهاری بانکها انجام دهد.
مطابق همین آمار، ۹ مورد از این بانکها در آمار خود هیچ نقصی نداشتند و ۳ مورد نیز، بهطورکلی فاقد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بودهاند. در همین راستا، پیش از ورود به تحلیل دادهها، ابتدا به نحوه انتشار و نواقص دادهها پرداخته میشود.
بانکها دادههای مربوط به تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط خود را در قالب یک فایل اکسل و ستونهای مطابق جدول ۲ و ۳ به بانک مرکزی ارسال کرده و بانک مرکزی بعد از بررسی، آنها را منتشر میکند. در فایلهای مربوط به بانکها و مؤسسههای اعتباری غیربانکی، ستونهای زیادی فاقد عدد هستند.
|
نام مشتری |
نام شخص مرتبط |
نوع ارتباط |
اصل مبلغ پرداختی |
مبلغ مانده جاری |
مبلغ مانده غیرجاری |
نوع قرارداد یا نوع بدهی |
مدت قرارداد (ماه) |
دوره تنفس (ماه) |
نرخ سود / کارمزد (درصد) |
ارزش و نوع وثیقه کالا |
|
|
|
|
مأخذ: دادههای پژوهش.
|
نام مشتری |
نام شخص مرتبط |
نوع ارتباط |
مبلغ اصلی تعهدات |
خالص تعهدات |
ارزش و نوع وثیقه |
|
|
مأخذ: همان.
در جداول ۴ و ۵ گزارشی از نواقص آمار تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط منتشر شده بانکها ارائه شده است. در ستون دوم این دو جدول تعداد تسهیلات / تعهدات اشخاص مرتبط افشا شده (فقره وام) ذکر شده است. سایر ستونهای جدول، تعداد نقص در دادههای آن سرفصل از تسهیلات / تعهدات اشخاص مرتبط را نشان میدهد. برای مثال، در جدول ۴ بانک سینا تعداد تسهیلات اشخاص مرتبط افشا شده (فقره) را ۸ مورد ذکر کرده است. در همین ردیف عدد ۳ به این معناست که در آمار منتشره این بانک، از ۸ فقره تسهیلات اشخاص مرتبط، در ۳ فقره آن، مدت قرارداد ذکر نشده است. در مورد تعهدات اشخاص مرتبط نیز مطابق جدول ۵ میتوان گفت آمار منتشر شده بانکها غیر از دو مورد بانک سامان و کارآفرین که بهطور کل نوع ارتباط خود با اشخاص مرتبط را ذکر نکردهاند، دارای نقص نیست.
یکی از مهمترین نقصهایی که از مقایسه جدول ۲ با متن مصوب قانون بودجه سال ۱۴۰۱ بهدست میآید، عدم ارائه دادههای مربوط به وضعیت بازپرداخت تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط واحد به تفکیک جاری، سررسید گذشته، معوق یا مشکوکالوصول برای همه بانکها و مؤسسههای اعتباری است. با توجه به آنکه نقص یادشده در همه دادههای ارائه شده بانکها و مؤسسههای اعتباری وجود دارد، به نظر میرسد این مشکل ناشی از عدم الزام و درج موارد فوق توسط بانک مرکزی در فرمهای پیش فرض تهیه شده باشد. جدای از آنکه دادههای مرتبط با وضعیت بازپرداخت برای هیچکدام از بانکها و مؤسسههای اعتباری غیربانکی منتشر نشده، ملاحظه میشود که دادههای مربوط به مانده غیرجاری تسهیلات، مدت قرارداد، دوره تنفس و نرخ سود، نواقص جدی داشته و اکثر بانکها و مؤسسههای اعتباری از افشای آنها خودداری کردهاند.
جدول 4. نواقص آمار منتشر شده تسهیلات اشخاص مرتبط
|
نام بانک |
تسهیلات اشخاص مرتبط |
||||||||
|
تعداد کل |
نوع ارتباط |
اصل مبلغ پرداختی |
مانده جاری |
مانده غیر جاری |
نوع قرارداد یا بدهی |
مدت قرارداد |
دوره تنفس |
نرخ سود |
|
|
ایران زمین |
۳ |
|
|
|
۳ |
|
۳ |
۳ |
۳ |
|
پارسیان |
۱۰ |
|
|
۱۰ |
|
|
۱۰ |
|
|
|
تجارت |
۷ |
|
۱ |
۱ |
۶ |
|
|
۷ |
|
|
توسعه صادرات |
۳ |
|
|
|
۳ |
|
۳ |
۳ |
۳ |
|
خاورمیانه |
۴۲ |
|
۷ |
|
|
۷ |
۱۳ |
|
۱۳ |
|
رسالت |
۱ |
|
|
|
|
|
۱ |
۱ |
|
|
رفاه |
۱ |
|
۱ |
|
۱ |
|
۱ |
۱ |
۱ |
|
سامان |
۱۲ |
۱۲ |
|
|
|
|
|
۱۲ |
|
|
سینا |
۸ |
|
|
|
|
|
۳ |
۳ |
۳ |
|
شهر |
۱۲۱ |
|
|
|
|
|
|
|
۱۶ |
|
صادرات |
۱۳ |
|
|
۱ |
۱۲ |
|
|
|
|
|
کارآفرین |
۲۱ |
|
|
|
|
|
|
۲۱ |
|
|
گردشگری |
۸۰ |
|
۱۱ |
|
۶۵ |
|
۱۰ |
۶۸ |
۱۲ |
|
ملل |
۸ |
|
۲ |
|
۷ |
۴ |
۷ |
۸ |
۷ |
|
ملت |
۱۰۹ |
۱۰۹ |
|
|
۲ |
|
۶ |
۱۰۹ |
۶ |
|
اقتصاد نوین |
فاقد نقص در آمار منتشر شده |
||||||||
|
پست بانک |
|||||||||
|
آینده |
|||||||||
|
پاسارگاد |
|||||||||
|
دی |
|||||||||
|
سپه |
|||||||||
|
سرمایه |
|||||||||
|
کشاورزی |
|||||||||
|
مسکن |
|||||||||
|
ملی |
|||||||||
|
ایران ونزوئلا |
فاقد تسهیلات اشخاص مرتبط |
||||||||
|
توسعه تعاون |
|||||||||
|
صنعت و معدن |
|||||||||
|
مهر |
|||||||||
مأخذ: همان.
جدول 5. نواقص آمار منتشر شده تعهدات اشخاص مرتبط
|
نام بانک |
تعداد کل |
نوع ارتباط |
|
سامان |
۱۶ |
۱۶ |
|
کارآفرین |
۱۵ |
۱۵ |
مأخذ: همان.
در این بخش از گزارش، عملکرد مقایسهای بانکهای مختلف در مورد اقلام مختلف جدول تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط ارائه شده است. این قسمت، بهطور عمده در دو بخش آمارهای توصیفی و تحلیل میزان تخطی از حدود مقرر آییننامه ارائه شده است. در بخش آمارهای توصیفی مقایسههای بخش آمار توصیفی براساس دادههای افشا شده توسط بانک مرکزی صورت پذیرفته و برای تبیین بهتر موضوع و مقایسه هرچه بهتر، از شاخصهای مختلفی بهره برده شده است که در قسمتهای مربوطه توضیح داده میشود. در بخش دوم که به تحلیل تخطی بانکها و مؤسسههای اعتباری از آییننامه مربوط است، معیار سرمایه پایه مورد توجه قرار گرفته و تخلفات هرکدام از بانکها براساس آن محاسبه شده است.
در این بخش ابتدا گزارش جزئی بررسی و رتبهبندی بینبانکی ارائه شده است. این گزارش شامل جداول و نمودارهای مربوط به اصل مبلغ پرداختی، مانده کل، مدت قرارداد، نرخ سود و نسبت وثایق به تسهیلات است. در ادامه نیز، گزارش تجمیعی اقلام و دادههای افشا شده ارائه شده تا امکان مقایسه بهتر فراهم شود. درنهایت در این بخش، درخصوص مقادیر غیرمتعارف آمار ارائه شده بانکها و مؤسسههای اعتباری تجزیهوتحلیل صورت گرفته است.
دادههای مربوط به اصل مبلغ تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط، درصد اصل مبالغ هر بانک در کل شبکه بانکی، بهصورت تجمیعی و به تفکیک در جدول ۶ قابل مشاهده است. همانطور که ملاحظه میشود، بانک آینده بیشترین مبلغ پرداختی اصل تسهیلات و قبول تعهدات اشخاص مرتبط را با ۱۱۲ همت و سهم ۴۲ درصدی در شبکه بانکی در پایان اسفندماه سال ۱۴۰۱ داشته است. پس از آن بانکهای شهر و ایرانزمین با حجم کل بهترتیب ۵۶ و ۲۵ همتی رتبههای بعدی را دارا هستند. همچنین سه مورد از بانکها نیز بهطورکلی فاقد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط هستند. مطابق جدول 10 مورد از بانکها تنها فاقد تعهدات اشخاص مرتبط و ۱ مورد تنها فاقد تسهیلات اشخاص مرتبط هستند. همچنین کل اصل مبلغ پرداختی / ایجاد شده شبکه بانکی تحت عنوان تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط ۲۶۷ همت بوده است.
همچنین بیشترین مبلغ پرداختی برای تسهیلات اشخاص مرتبط را بانک آینده با ۱۱۲ همت و تعهدات اشخاص مرتبط را نیز بانک شهر با ۳۰ همت داشته است. کل تسهیلات اشخاص مرتبط نظام بانکی نیز ۲۲۲ همت و کل تعهدات اشخاص مرتبط ۴۶ همت بوده است.
جدول 6. مقایسه اصل مبلغ تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط (هزار میلیارد تومان)
|
نام بانک |
اصل مبلغ تسهیلات اشخاص مرتبط |
اصل مبلغ تعهدات اشخاص مرتبط |
جمع اصل مبلغ تسهیلات و تعهدات |
درصد سهم از کل اصل مبلغ تسهیلات و تعهدات |
|
آینده |
۱۱۲/۳ |
۰/۱ |
۱۱۲/۴ |
۴۲ |
|
شهر |
۲۵/۱ |
۳۰/۷ |
۵۵/۹ |
۲۱ |
|
ایرانزمین |
۲۴/۹ |
۰/۰ |
۲۴/۹ |
۹ |
|
ملل |
۲۳/۸ |
۰/۴ |
۲۴/۲ |
۹ |
|
دی |
۷/۶ |
۰/۱ |
۷/۶ |
۳ |
|
سپه |
۲/۸ |
۴/۶ |
۷/۳ |
۳ |
|
پاسارگاد |
۷/۱ |
۰/۰ |
۷/۱ |
۳ |
|
رفاه |
۰/۰ |
۶/۸ |
۶/۸ |
۳ |
|
گردشگری |
۵/۵ |
۰/۲ |
۵/۷ |
۲ |
|
ملت |
۲/۹ |
۰/۰ |
۲/۹ |
۱ |
|
پارسیان |
۱/۷ |
۱/۰ |
۲/۷ |
۱ |
|
ملی |
۱/۴ |
۰/۸ |
۲/۲ |
۱ |
|
صادرات |
۱/۸ |
۰/۰ |
۱/۸ |
۱ |
|
سینا |
۱/۶ |
۰/۰ |
۱/۶ |
۱ |
|
سامان |
۱/۳ |
۰/۲ |
۱/۴ |
۱ |
|
صنعت و معدن |
۰/۰ |
۰/۷ |
۰/۷ |
۰ |
|
کارآفرین |
۰/۵ |
۰/۰ |
۰/۵ |
۰ |
|
تجارت |
۰/۴ |
۰/۰ |
۰/۴ |
۰ |
|
کشاورزی |
۰/۳ |
۰/۰ |
۰/۳ |
۰ |
|
توسعه صادرات |
۰/۳ |
۰/۰ |
۰/۳ |
۰ |
|
خاورمیانه |
۰/۱ |
۰/۱ |
۰/۲ |
۰ |
|
سرمایه |
۰/۲ |
۰/۰ |
۰/۲ |
۰ |
|
اقتصاد نوین |
۰/۱ |
۰/۰ |
۰/۱ |
۰ |
|
مسکن |
۰/۱ |
۰/۰ |
۰/۱ |
۰ |
|
پست بانک |
۰/۰ |
۰/۰ |
۰/۰ |
۰ |
|
رسالت |
۰/۰ |
۰/۰ |
۰/۰ |
۰ |
|
ایران ونزوئلا |
فاقد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط |
|||
|
توسعه تعاون |
||||
|
مهر |
||||
|
جمع |
۲۲۱/۷ |
۴۵/۶ |
۲۶۷/۴ |
۱۰۰ |
مأخذ: همان.
شکل ۱. نمودار مقایسه اصل مبلغ تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط (میلهای) (هزار میلیارد تومان)
مأخذ: دادههای پژوهش.
شکل ۲. نمودار مقایسه اصل مبلغ تسهیلات اشخاص مرتبط (هزار میلیارد تومان)
مأخذ: همان.
شکل ۳. نمودار مقایسه اصل مبلغ تعهدات اشخاص مرتبط (هزار میلیارد تومان)
مأخذ: همان.
در جدول ۷ و نمودارهای شکل ۵ تا ۷ مانده کل تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط و وزن آن در مانده کل تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط شبکه بانکی محاسبه شده است. بانکهای آینده، شهر و ایرانزمین دارای بیشترین سهم مانده تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط در شبکه بانکی با اوزان ۴۱، ۱۴ و ۱۰ درصد هستند. بیشترین نسبت مانده به کل اصل مبلغ پرداختی برای بانک اقتصاد نوین برابر ۱۱۳۴ درصد است. همچنین نسبت کل مانده تسهیلات اشخاص مرتبط به کل مبلغ پرداختی در شبکه بانکی برابر ۹۹ درصد است. به این معنا که ۹۹ درصد مبالغ پرداختی تبدیل به مانده تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط شده است.
همچنین تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط به تفکیک جاری و غیرجاری در جدول ۸ و شکلهای نمودار ۸ و ۹ منعکس شده است.
جدول 7. مقایسه مانده خالص تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط
|
نام بانک |
جمع مانده تسهیلات و خالص تعهدات اشخاص مرتبط (همت) |
سهم مانده تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بانک در کل |
نسبت مانده به اصل مبلغ تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط |
|
آینده |
۱۰۷/۳ |
%۴۰/۷ |
%۱۱۳۴ |
|
شهر |
۳۶/۴ |
%۱۳/۸ |
%۱۰۰ |
|
ایرانزمین |
۲۴/۹ |
%۹/۵ |
%۱۰۰ |
|
ملل |
۲۳/۲ |
%۸/۸ |
%۹۵ |
|
ملت |
۱۶/۱ |
%۶/۱ |
%۹۵ |
|
گردشگری |
۱۱/۹ |
%۴/۵ |
%۱۰۳ |
|
رفاه |
۹/۳ |
%۳/۵ |
%۱۴۶ |
|
دی |
۷/۷ |
%۲/۹ |
%۱۴۶ |
|
پاسارگاد |
۷/۳ |
%۲/۸ |
%۱۰۳ |
|
سپه |
۶/۱ |
%۲/۳ |
%۱۰۰ |
|
صادرات |
۲/۱ |
%۰/۸ |
%۱۵۵ |
|
پارسیان |
۲/۰ |
%۰/۷ |
%۱۰۲ |
|
ملی |
۱/۹ |
%۰/۷ |
%۷۱ |
|
سینا |
۱/۶ |
%۰/۶ |
%۱۳۷ |
|
اقتصاد نوین |
۱/۴ |
%۰/۶ |
%۷۹ |
|
سامان |
۱/۱ |
%۰/۴ |
%۱۲۸ |
|
تجارت |
۰/۷ |
%۰/۲ |
%۲۴۳ |
|
کارآفرین |
۰/۵ |
%۰/۲ |
%۱۰۱ |
|
صنعت و معدن |
۰/۵ |
%۰/۲ |
%۹۰ |
|
سرمایه |
۰/۴ |
%۰/۲ |
%۱۲۱ |
|
خاورمیانه |
۰/۳ |
%۰/۱ |
%۱۰۰ |
|
توسعه صادرات |
۰/۳ |
%۰/۱ |
%۹۹ |
|
کشاورزی |
۰/۲ |
%۰/۱ |
%۷۸ |
|
مسکن |
۰/۲ |
%۰/۱ |
%۲۱۱ |
|
پستبانک |
۰/۰ |
%۰/۰ |
%۱۶۳ |
|
رسالت |
۰/۰ |
%۰/۰ |
%۵۴۹ |
|
ایران ونزوئلا |
فاقد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط |
||
|
توسعه تعاون |
|||
|
مهر |
|||
|
جمع |
۲۶۳/۵ |
۱۰۰٪ |
۱۰۶% |
مأخذ: همان.
جدول 8. مقایسه مانده خالص تسهیلات و تعهدات (به تفکیک جاری و غیرجاری) (هزار میلیارد تومان)
|
نام بانک |
مانده تسهیلات |
خالص تعهدات |
||
|
مانده تسهیلات جاری |
مانده تسهیلات غیرجاری |
کل مانده تسهیلات |
||
|
اقتصاد نوین |
۱/۴ |
۰/۰ |
۱/۴ |
۰/۰ |
|
ایرانزمین |
۲۴/۹ |
۰/۰ |
۲۴/۹ |
۰/۰ |
|
آینده |
۱۰۶/۲ |
۱/۰ |
۱۰۷/۲ |
۰/۱ |
|
پارسیان |
۱/۶ |
۰/۰ |
۱/۶ |
۰/۳ |
|
پاسارگاد |
۷/۳ |
۰/۰ |
۷/۳ |
۰/۰ |
|
پستبانک |
۰/۰ |
۰/۰ |
۰/۰ |
۰/۰ |
|
تجارت |
۰/۴ |
۰/۲ |
۰/۷ |
۰/۰ |
|
توسعه صادرات |
۰/۳ |
۰/۰ |
۰/۳ |
۰/۰ |
|
خاورمیانه |
۰/۲ |
۰/۰ |
۰/۲ |
۰/۰ |
|
دی |
۶/۹ |
۰/۸ |
۷/۷ |
۰/۰ |
|
رسالت |
۰/۰ |
۰/۰ |
۰/۰ |
۰/۰ |
|
رفاه |
۲/۵ |
۰/۰ |
۲/۵ |
۶/۸ |
|
سامان |
۱/۰ |
۰/۰ |
۱/۰ |
۰/۲ |
|
سپه |
۰/۰ |
۴/۱ |
۴/۱ |
۲/۰ |
|
سرمایه |
۰/۴ |
۰/۰ |
۰/۴ |
۰/۰ |
|
سینا |
۱/۶ |
۰/۰ |
۱/۶ |
۰/۰ |
|
شهر |
۲۰/۸ |
۰/۲ |
۲۱/۰ |
۱۵/۴ |
|
صادرات |
۲/۰ |
۰/۱ |
۲/۱ |
۰/۰ |
|
صنعت و معدن |
فاقد تسهیلات |
۰/۰ |
۰/۵ |
|
|
کارآفرین |
۰/۵ |
۰/۰ |
۰/۵ |
۰/۰ |
|
کشاورزی |
۰/۲ |
۰/۰ |
۰/۲ |
۰/۰ |
|
گردشگری |
۱۱/۷ |
۰/۰ |
۱۱/۷ |
۰/۲ |
|
مسکن |
۰/۲ |
۰/۰ |
۰/۲ |
۰/۰ |
|
ملت |
۱۶/۱ |
۰/۰ |
۱۶/۱ |
۰/۰ |
|
ملل |
۲۳/۰ |
۰/۰ |
۲۳/۰ |
۰/۲ |
|
ملی |
۱/۱ |
۰/۰ |
۱/۱ |
۰/۸ |
|
ایران ونزوئلا |
فاقد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط |
|||
|
توسعه تعاون |
||||
|
مهر |
||||
|
جمع |
۲۳۰/۶ |
۶/۴ |
۰/۲۳۷ |
۲۶/۵ |
مأخذ: همان.
شکل ۴. نمودار مانده تسهیلات و خالص تعهدات اشخاص مرتبط (هزار میلیارد تومان)
مأخذ: همان.
شکل ۵. نمودار مانده خالص تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط (هزار میلیارد تومان)
مأخذ: همان.
شکل ۶. نمودار نسبت مانده به اصل مبلغ تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط (درصد)
مأخذ: همان.
شکل ۷. نمودار مانده تسهیلات اشخاص مرتبط (جاری و غیرجاری) (هزار میلیارد تومان)
مأخذ: همان.
شکل ۸. نمودار مانده تعهدات اشخاص مرتبط (هزار میلیارد تومان)
مأخذ: همان.
در این بخش به دادههای نرخ سود و مدت قرارداد پرداخته شده است. همانطور که مشاهده میشود در برخی از دادهها مدت قرارداد و نرخ سود غیرمنطقی بهنظر میرسد. برای مثال کمترین مدت قرارداد برای بسیاری از بانکها صفر بوده و برای برخی بانکها حداکثر مدت قرارداد بیشتر از ۲۰ سال است. بیشترین میانگین نرخ سود تسهیلات اشخاص مرتبط اعطایی به بانک ملی به میزان ۳۵ درصد و کمترین آن به بانکهای سینا و اقتصاد نوین به میزان ۴ درصد مربوط است. همچنین کمترین مقدار نرخ سود به تعدادی از بانکها به میزان صفر درصد و بیشترین به بانک ملی به میزان ۵۰ درصد مربوط است. همچنین در آمار منتشر شده بانک دی مدت قرارداد تمامی تسهیلات صفر درج شده و به این معناست که گزارش اشتباه است. لذا کمترین مدت قرارداد را مربوط به این مؤسسه در نظر نمیگیریم.
جدول 9. مقایسه نرخ سود تسهیلات اشخاص مرتبط
|
نام بانک |
بیشترین نرخ سود (درصد) |
میانگین نرخ سود (درصد) |
کمترین نرخ سود (درصد) |
|
ملی |
۵۰ |
۳۵ |
۰ |
|
پاسارگاد |
۲۴ |
۲۲ |
۱۰ |
|
کارآفرین |
۲۳ |
۲۰ |
۱۸ |
|
تجارت |
۲۲ |
۲۰ |
۱۸ |
|
ملل |
۲۳ |
۲۰ |
۱۸ |
|
آینده |
۳۰ |
۲۰ |
۰ |
|
پارسیان |
۲۳ |
۱۹ |
۱۸ |
|
صادرات |
۲۳ |
۱۹ |
۰ |
|
سرمایه |
۱۸ |
۱۸ |
۱۸ |
|
مسکن |
۱۸ |
۱۸ |
۱۸ |
|
ملت |
۱۸ |
۱۸ |
۱۸ |
|
گردشگری |
۲۸ |
۱۸ |
۰ |
|
خاورمیانه |
۲۳ |
۱۷ |
۷ |
|
سامان |
۲۳ |
۱۷ |
۰ |
|
کشاورزی |
۲۲ |
۱۵ |
۰ |
|
پستبانک |
۱۸ |
۱۲ |
۱ |
|
شهر |
۲۶ |
۱۱ |
۰ |
|
سپه |
۱۸ |
۱۱ |
۰ |
|
اقتصاد نوین |
۲۳ |
۴ |
۰ |
|
رسالت |
۲ |
۲ |
۲ |
|
سینا |
۰ |
۰ |
۰ |
|
دی |
۰ |
۰ |
۰ |
|
ایرانزمین |
داده منتشر نشده |
||
|
توسعه صادرات |
|||
|
رفاه |
|||
|
ایران ونزوئلا |
فاقد تسهیلات اشخاص مرتبط |
||
|
توسعه تعاون |
|||
|
صنعت و معدن |
|||
|
مهر |
|||
مأخذ: همان.
جدول 10. مقایسه مدت قرارداد تسهیلات اشخاص مرتبط
|
نام بانک |
بیشترین مدت قرارداد (ماه) |
میانگین مدت قرارداد (ماه) |
کمترین مدت قرارداد (ماه) |
|
ملی |
۶۰۰ |
۳۴۸ |
۰ |
|
پستبانک |
۲۴۰ |
۱۷۲ |
۴۸ |
|
کشاورزی |
۱۸۰ |
۱۳۲ |
۲۴ |
|
مسکن |
۷۲ |
۷۲ |
۷۲ |
|
ملت |
۴۸ |
۴۸ |
۴۸ |
|
سینا |
۹۱ |
۳۶ |
۶ |
|
صادرات |
۱۰۸ |
۳۲ |
۱ |
|
سامان |
۶۶ |
۲۹ |
۰ |
|
ملل |
۶۰ |
۲۷ |
۱ |
|
گردشگری |
۶۰ |
۲۲ |
۰ |
|
خاورمیانه |
۲۱۹ |
۲۰ |
۱ |
|
آینده |
۱۵۶ |
۱۹ |
۱۲ |
|
پاسارگاد |
۱۲۰ |
۱۶ |
۳ |
|
پارسیان |
۳۶ |
۱۳ |
۳ |
|
شهر |
۷۳ |
۱۱ |
۰ |
|
سپه |
۱۲ |
۸ |
۰ |
|
کارآفرین |
۱۲ |
۷ |
۱ |
|
سرمایه |
۶ |
۶ |
۶ |
|
تجارت |
۱۲ |
۶ |
۱ |
|
اقتصاد نوین |
۱۲ |
۳ |
۰ |
|
دی |
۰ |
۰ |
۰ |
|
ایرانزمین |
داده منتشر نشده |
||
|
توسعه صادرات |
|||
|
رسالت |
|||
|
رفاه |
|||
|
ایران ونزوئلا |
فاقد تسهیلات اشخاص مرتبط |
||
|
توسعه تعاون |
|||
|
صنعت و معدن |
|||
|
مهر |
|||
مأخذ: همان.
شکل ۹. نمودار مقایسه مدت قرارداد تسهیلات اشخاص مرتبط (ماه)
مأخذ: همان.
شکل ۱۰. نمودار مقایسه نرخ سود تسهیلات اشخاص مرتبط (درصد)
مأخذ: همان.
در این بخش از گزارش برای تحلیل وثایق گرفته شده برای بازپرداخت تسهیلات اشخاص مرتبط پرداخت شده توسط بانکها از سه ابزار میانگین نسبت وثایق گرفته شده به اصل مبلغ تسهیلات، میانگین نسبت وثایق گرفته شده به مبلغ تعهدات ایجاد شده و نسبت کل وثایق گرفته شده به کل مبلغ تسهیلات و تعهدات استفاده شده است. بر این اساس، کمترین مقدار میانگین نسبت وثایق گرفته شده به مبلغ تسهیلات اعطایی مربوط به بانکهای ایرانزمین و توسعه صادرات با مقدار صفر و بیشترین آن به بانک کشاورزی با مقدار ۲۲ درصد مربوط است. همچنین کمترین مقدار میانگین نسبت وثایق گرفته شده به مبلغ تعهدات ایجاد شده به بانک صنعت و معدن با مقدار 0/1 و بیشترین آن به بانک سپه با مقدار 4/9 مربوط است. کمترین مقدار نسبت کل وثایق گرفته شده به کل مبلغ تسهیلات و تعهدات نیز به بانکهای ایرانزمین و دی با مقدار صفر و بیشترین آن به بانک کشاورزی با مقدار ۱۹ مربوط است.
جدول 11. مقایسه نسبت ارزش کل وثایق به تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط
|
نام بانک |
میانگین نسبت ارزش وثایق به اصل مبلغ تسهیلات اشخاص مرتبط |
نسبت ارزش کل وثایق به اصل مبلغ تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط |
میانگین نسبت ارزش وثایق به اصل مبلغ تعهدات اشخاص مرتبط |
|
کشاورزی |
6/22 |
۱۹/۳ |
فاقد تسهیلات اشخاص مرتبط |
|
پاسارگاد |
4/6 |
۵/۲ |
|
|
آینده |
3/10 |
۳/۶ |
۱/۷ |
|
کارآفرین |
9/4 |
۳/۲ |
۲/۱ |
|
رسالت |
۰/۰ |
۳/۱ |
فاقد تسهیلات اشخاص مرتبط |
|
گردشگری |
۲/۲ |
۳/۱ |
۱/۲ |
|
سپه |
5/1 |
۲/۶ |
۴/۹ |
|
اقتصاد نوین |
8/2 |
۲/۶ |
۱/۵ |
|
تجارت |
9/1 |
۲/۳ |
فاقد تسهیلات اشخاص مرتبط |
|
پارسیان |
9/1 |
۲/۰ |
۱/۰ |
|
سامان |
3/2 |
۱/۸ |
۱/۷ |
|
خاورمیانه |
0/2 |
۱/۶ |
۱/۰ |
|
صادرات |
3/1 |
۱/۵ |
فاقد تسهیلات اشخاص مرتبط |
|
سرمایه |
1/2 |
۱/۵ |
|
|
ملل |
7/1 |
۱/۵ |
۱/۰ |
|
سینا |
9/3 |
۱/۵ |
۱/۲ |
|
ملت |
0/1 |
۱/۴ |
فاقد تسهیلات اشخاص مرتبط |
|
مسکن |
3/1 |
۱/۳ |
|
|
رفاه |
آمار منتشر نشده |
۱/۰ |
۱/۰ |
|
پستبانک |
7/1 |
۱/۰ |
فاقد تسهیلات اشخاص مرتبط |
|
ملی |
5/0 |
۰/۵ |
۰/۸ |
|
شهر |
6/0 |
۰/۴ |
۰/۸ |
|
صنعت و معدن |
فاقد تسهیلات اشخاص مرتبط |
۰/۲ |
۰/۱ |
|
دی |
2/0 |
۰/۰ |
۱/۹ |
|
ایرانزمین |
۰/۰ |
۰/۰ |
فاقد تسهیلات اشخاص مرتبط |
|
توسعه صادرات |
۰/۰ |
۰/۰ |
|
|
ایران ونزوئلا |
فاقد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط |
||
|
توسعه تعاون |
|||
|
مهر |
|||
مأخذ: همان.
شکل ۱۱. نمودار مقایسه نسبت ارزش کل وثایق به تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط
مأخذ: همان.
در انتهای این قسمت خلاصهای از مطالب قبلی در جدول ۹ گزارش شده است که میتواند برای تحلیلهای بیشتر مورد استفاده واقع شود.
جدول 12. اطلاعات تجمیعی تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بانکها
|
کل تسهیلات و تعهدات |
تعهدات |
تسهیلات |
نام بانک |
|||||||||||||||
|
نسبت کل وثایق بهکل مبلغ پرداختی |
مانده بدهی (همت) |
جمع کل مبلغ پرداختی |
میانگین نسبت وثایق بهکل مبلغ پرداختی |
جمع ارزش کل وثایق (همت) |
خالص تعهدات (همت) |
کل مبلغ پرداختی (همت) |
میانگین نسبت وثایق بهکل مبلغ پرداختی |
جمع کل ارزش وثایق (همت) |
کمترین نرخ سود |
میانگین نرخ سود |
بیشترین نرخ سود |
کمترین مدت قرارداد |
میانگین مدت قرارداد |
بیشترین مدت قرارداد |
مانده بدهی غیر جاری (همت) |
مانده بدهی جاری (همت) |
کل مبلغ پرداختی (همت) |
|
|
6/2 |
4/1 |
1/0 |
5/1 |
۰ |
۰ |
۰ |
8/2 |
3/0 |
۰ |
۴ |
۲۳ |
۰ |
۳ |
۱۲ |
۰ |
4/1 |
1/0 |
اقتصاد نوین |
|
۰ |
9/24 |
9/24 |
فاقد تعهدات اشخاص مرتبط |
۰ |
داده منتشر نشده |
۰ |
9/24 |
9/24 |
ایران زمین |
|||||||||
|
فاقد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط |
ایران ونزوئلا |
|||||||||||||||||
|
6/3 |
3/107 |
4/112 |
7/1 |
2/0 |
1/0 |
1/0 |
3/10 |
5/408 |
۰ |
۲۰ |
۳۰ |
۱۲ |
۱۹ |
۱۵۶ |
۱/ |
2/106 |
3/112 |
آینده |
|
5/1 |
0/2 |
7/2 |
0/1 |
0/1 |
3/0 |
0/1 |
9/1 |
2/3 |
۱۸ |
۱۹ |
۲۳ |
۳ |
۱۳ |
۳۶ |
۰ |
6/1 |
7/1 |
پارسیان |
|
2/5 |
3/7 |
1/7 |
فاقد تعهدات اشخاص مرتبط |
4/6 |
1/37 |
۱۰ |
۲۲ |
۲۴ |
۳ |
۱۶ |
۱۲۰ |
۰ |
3/7 |
1/7 |
پاسارگاد |
|||
|
1/0 |
۰ |
۰ |
فاقد تعهدات اشخاص مرتبط |
1/7 |
۰ |
۱ |
۱۲ |
۱۸ |
۴۸ |
۱۷۲ |
۲۴۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
پست بانک |
|||
|
3/2 |
7/0 |
4/0 |
فاقد تعهدات اشخاص مرتبط |
9/1 |
۱/۱ |
۱۸ |
۲۰ |
۲۲ |
۱ |
۶ |
۱۲ |
2/0 |
4/0 |
4/0 |
تجارت |
|||
|
فاقد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط |
توسعه تعاون |
|||||||||||||||||
|
۰ |
3/0 |
3/0 |
فاقد تعهدات اشخاص مرتبط |
۰ |
داده منتشر نشده |
۰ |
3/0 |
3/0 |
توسعه صادرات |
|||||||||
|
1/6 |
۳/ |
۲/ |
1/0 |
۱/ |
۰ |
۱/ |
2/0 |
۲/ |
۷ |
۱۷ |
۲۳ |
۱ |
۲۰ |
۲۱۹ |
۰ |
۲/ |
۱/ |
خاورمیانه |
|
۰ |
۷/۷ |
6/7 |
9/1 |
1/0 |
۰ |
1/0 |
2/0 |
1/0 |
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
۰ |
8/0 |
9/6 |
6/7 |
دی |
|
3/1 |
۰ |
۰ |
فاقد تعهدات اشخاص مرتبط |
۰ |
۰ |
۲ |
۲ |
۲ |
داده منتشر نشده |
۰ |
۰ |
۰ |
رسالت |
|||||
|
۱/ |
3/9 |
8/6 |
۱/ |
9/6 |
8/6 |
8/6 |
داده منتشر نشده |
۰ |
5/2 |
۰ |
رفاه |
|||||||
|
8/1 |
۱/۱ |
4/1 |
7/1 |
3/0 |
2/0 |
2/0 |
3/2 |
3/2 |
۰ |
۱۷ |
۲۳ |
۰ |
۲۹ |
۶۶ |
۰ |
۱/ |
3/1 |
سامان |
|
7/1 |
1/6 |
3/7 |
9/4 |
6/5 |
۲/ |
6/4 |
5/1 |
۷/ |
۰ |
۱۱ |
۱۸ |
۰ |
۸ |
۱۲ |
1/4 |
۰ |
8/2 |
سپه |
|
5/1 |
4/0 |
2/0 |
فاقد تعهدات اشخاص مرتبط |
1/2 |
3/0 |
۱۸ |
۱۸ |
۱۸ |
۶ |
۶ |
۶ |
۰ |
4/0 |
2/0 |
سرمایه |
|||
|
5/1 |
6/1 |
6/1 |
|
۰ |
۰ |
۰ |
9/3 |
3/2 |
۰ |
۰ |
۰ |
۶ |
۳۶ |
۹۱ |
۰ |
6/1 |
6/1 |
سینا |
|
3/0 |
4/36 |
9/55 |
8/0 |
1/2 |
4/15 |
7/30 |
6/0 |
7/12 |
۰ |
۱۱ |
۲۶ |
۰ |
۱۱ |
۷۳ |
2/0 |
8/20 |
1/25 |
شهر |
|
5/1 |
1/2 |
8/1 |
فاقد تعهدات اشخاص مرتبط |
3/1 |
7/2 |
۰ |
۱۹ |
۲۳ |
۱ |
۳۲ |
۱۰۸ |
1/0 |
۲/ |
8/1 |
صادرات |
|||
|
2/0 |
5/0 |
7/0 |
|
1/0 |
5/0 |
7/0 |
فاقد تسهیلات اشخاص مرتبط |
صنعت و معدن |
||||||||||
|
2/3 |
5/0 |
5/0 |
1/2 |
۰ |
۰ |
۰ |
|
7/1 |
۱۸ |
۲۰ |
۲۳ |
۱ |
۷ |
۱۲ |
۰ |
5/0 |
5/0 |
کارآفرین |
|
3/19 |
2/0 |
3/0 |
فاقد تعهدات اشخاص مرتبط |
6/22 |
8/5 |
۰ |
۱۵ |
۲۲ |
۲۴ |
۱۳۲ |
۱۸۰ |
۰ |
2/0 |
3/0 |
کشاورزی |
|||
|
۳/ |
9/11 |
7/5 |
|
2/0 |
2/0 |
2/0 |
۲/۲ |
۱۷/ |
۰ |
۱۸ |
۲۸ |
۰ |
۲۲ |
۶۰ |
۰ |
7/11 |
۵/۵ |
گردشگری |
|
3/1 |
2/0 |
1/0 |
فاقد تعهدات اشخاص مرتبط |
3/1 |
2/0 |
۱۸ |
۱۸ |
۱۸ |
۷۲ |
۷۲ |
۷۲ |
۰ |
2/0 |
1/0 |
مسکن |
|||
|
4/1 |
1/16 |
9/2 |
۱/ |
1/4 |
۱۸ |
۱۸ |
۱۸ |
۴۸ |
۴۸ |
۴۸ |
۰ |
1/16 |
9/2 |
ملت |
||||
|
5/1 |
2/23 |
2/24 |
|
2/0 |
2/0 |
4/0 |
7/1 |
8/35 |
۱۸ |
۲۰ |
۲۳ |
۱ |
۲۷ |
۶۰ |
۰ |
۲۳/ |
8/23 |
ملل |
|
5/0 |
9/1 |
۲/۲ |
8/0 |
7/0 |
8/0 |
8/0 |
5/0 |
5/0 |
۰ |
۳۵ |
۵۰ |
۰ |
۳۴۸ |
۶۰۰ |
۰ |
۱/۱ |
4/1 |
ملی |
|
فاقد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط |
مهر |
|||||||||||||||||
مأخذ: همان.
برای تکمیل بررسیهای این بخش نیاز است گزارشی از مقادیر غیرمتعارف ارائه شود که در آمار منتشره مشاهده شده است. به همین دلیل در جدول ۱۳، تعداد و مقدار اصل مبلغ پرداختی تسهیلات با مقادیر غیرمتعارف اقلام در هریک از بانکها آورده شده است. منظور از مدت قرارداد غیرمتعارف، تسهیلاتی است که مدت قرارداد آنها از ۱۰۰ ماه بیشتر است. همچنین منظور از نرخ سود غیرمتعارف، تسهیلات با نرخ سود کمتر از ۱۰ درصد است. شایان ذکر است حدود بیانشده برای تشخیص مقادیر غیرمتعارف به انتخاب نگارندگان گزارش بوده و مطابق رویهای خاص نیست، اما با دقت میتوان دریافت این مقادیر دید خوبی از بزرگی و شرایط کلی تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بانکها میتواند به خواننده ارائه دهد.
جدول 13. مقادیر غیرمتعارف تسهیلات اشخاص مرتبط
|
نام بانک |
تعداد کل |
تعداد مدت قرارداد |
درصد تعداد مدت قرارداد |
مقدار مدت قرارداد |
درصد مقدار مدت قرارداد |
تعداد نرخ سود |
درصد تعداد نرخ سود |
مقدار نرخ سود |
درصد مقدار نرخ سود |
|
اقتصاد نوین |
۲۷ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۲۱ |
۷۸% |
۰/۰ |
۰% |
|
ایرانزمین |
۳ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
|
ایران ونزوئلا |
فاقد تسهیلات |
||||||||
|
آینده |
۱۳۰ |
۱ |
۱% |
1/0 |
۰% |
۱ |
۱% |
7/0 |
۱% |
|
پارسیان |
۱۰ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
|
پاسارگاد |
۲۹ |
۱ |
۳% |
2/0 |
۲% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
|
پستبانک |
۲۶ |
۲۰ |
۷۷% |
۰/۰ |
۹۲% |
۳ |
۱۲% |
۰/۰ |
۹% |
|
تجارت |
۷ |
۰/۰ |
۰% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
|
توسعه تعاون |
فاقد تسهیلات |
||||||||
|
توسعه صادرات |
۳ |
۰/۰ |
۰% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
|
خاورمیانه |
۴۲ |
۱ |
۲% |
۰/۰ |
۰% |
۱ |
۲% |
۰/۰ |
۰% |
|
دی |
۱۵ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۱۵ |
۱۰۰% |
6/7 |
۱۰۰% |
|
رسالت |
۱ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۱ |
۱۰۰% |
۰/۰ |
۱۰۰% |
|
رفاه |
۱ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۱ |
۸% |
۰/۰ |
۰% |
۰% |
|
سامان |
۱۲ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۱ |
۸% |
۰/۰ |
۰% |
|
سپه |
۳ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۱ |
۳۳% |
3/0 |
۹% |
|
سرمایه |
۵ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
|
سینا |
۸ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۵ |
۶۳% |
6/0 |
۴۱% |
|
شهر |
۱۲۱ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۴۹ |
۴۰% |
0/12 |
۴۸% |
|
صادرات |
۱۳ |
۱ |
۸% |
5/0 |
۳۱% |
۱ |
۸% |
7/0 |
۳۹% |
|
صنعت و معدن |
فاقد تسهیلات |
||||||||
|
کارآفرین |
۲۱ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۰% |
|
کشاورزی |
۳۳ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
|
گردشگری |
۸۰ |
۲۷ |
۸۲% |
2/0 |
۵۶% |
۵ |
۱۵% |
۰/۰ |
۶% |
|
مسکن |
۱ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۴ |
۵% |
۰/۰ |
۰% |
|
ملت |
۸ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
|
ملل |
۱۰۹ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
|
ملی |
۱۰ |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
|
مهر |
فاقد تسهیلات |
||||||||
مأخذ: همان.
شکل ۱۲. نمودار تسهیلات اشخاص مرتبط با نرخ سود غیرمتعارف (درصد)
مأخذ: همان.
شکل ۱۳. نمودار تسهیلات اشخاص مرتبط با مدت قرارداد غیرمتعارف (درصد)
مأخذ: همان.
بیشترین سهم تسهیلات اشخاص مرتبط با مدت قرارداد غیرمتعارف (یعنی بیش از ۱۰۰ ماه) به بانک کشاورزی با مقدار ۵۶ درصد مربوط است؛ یعنی مدت قرارداد 0/2 همت از تسهیلات اشخاص مرتبط اعطایی این بانک، بیش از ۱۰۰ ماه است که برابر ۵۶ درصد از کل آن میشود. از نظر تعداد نیز بیشترین سهم مربوط به همین بانک میشود که تعداد ۲۷ فقره از کل ۳۳ فقره تسهیلات اشخاص مرتبط اعطا شده آن یعنی تقریباً ۸۲ درصد آن، دارای مدت قرارداد بالای ۱۰۰ ماه است.
در پایان بیشترین سهم تسهیلات اشخاص مرتبط با نرخ سود غیرمتعارف (یعنی کمتر از ۱۰ درصد) از کل تسهیلات اشخاص مرتبط مربوط به بانک دی با مقدار ۱۰۰ درصد است؛ یعنی حجم 7/6 همت از تسهیلات اشخاص مرتبط اعطایی این بانک دارای نرخ سود کمتر از ۱۰ درصد بوده که برابر ۱۰۰ درصد از آن میشود. از نظر تعداد نیز این بانک با دارای نرخ سود کمتر از ۱۰ درصد بودن کل ۱۵ فقره تسهیلات اشخاص مرتبط اعطا شده آن، یعنی ۱۰۰ درصد آن، دارای رتبه نخست است. ۱۰ مورد از این مؤسسههای اعتباری نیز تسهیلاتی با نرخ سود و مدت قرارداد غیرمتعارف نداشته است.
در این بخش از گزارش با استفاده از دادههای منتشر شده، آییننامه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط میزان تخلف بانکها و مؤسسههای اعتباری از حدود مقرر استخراج شده است. همانطور که در ابتدای گزارش اشاره شد، آییننامه شورای پول و اعتبار برای تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بانکها حدودی تعریف کرده است و بانکها به اعطای تسهیلات و قبول تعهدات بیش از این حدود مجاز نیستند. این حدود با توجه به سرمایه بانکها و روش گفته شده در آییننامه تعیین میشود که در ادامه به تفصیل پرداخته شده است.
طبق ماده (۳) آییننامه مزبور، حداکثر مجموع تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط به هر شخص نباید از ۳ درصد سرمایه پایه آن مؤسسه تجاوز کند. بهعبارتدیگر حد فردی تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط ۳ درصد سرمایه پایه بانک و مؤسسه اعتباری لحاظ شده است. همچنین طبق ماده (۴) آییننامه حداکثر مجموع تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط در هر مؤسسه اعتباری، ۴۰ درصد سرمایه پایه آن مؤسسه اعتباری باشد. بهعبارتدیگر حد جمعی تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط نیز ۴۰ درصد سرمایه پایه معرفی شده که براساس آن حداکثر مجموع تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبطی که بانک میتواند انجام دهد برابر آن بوده و نباید از آن مقدار تجاوز کند.
البته باید توجه شود که مطابق ماده (۳) و (۴)، خالص تسهیلات و تعهدات شخص / اشخاص مرتبط مورد توجه است و نه اصل مبلغ تسهیلات و تعهدات. اینکه منظور از «خالص تسهیلات و تعهدات» چیست، در ماده (۶) گفته شده است: «در محاسبه مجموع خالص تسهیلات اعطایی به هر شخص مرتبط، وجوه دریافتی مضاربه و حساب مشترک مشارکت مدنی بابت اصل سهمالشرکه مؤسسه اعتباری از تسهیلات اعطایی به آن شخص کسر میشود. برای محاسبه خالص تعهدات، لازم است پیش دریافت نقدی اخذ شده بابت اعتبارات اسنادی از میزان تعهدات کسر گردد». همچنین بنابر ماده (۷) آییننامه و تبصره آن برای محاسبه مجموع تسهیلات و تعهدات مربوط به هر شخص مرتبط، مبلغ تسهیلات با ضریب یک و مبلغ تعهدات با اعمال ضرایب مندرج در بند «۲-۵» آییننامه کفایت سرمایه لحاظ میشود. بنابراین آنچه برای رعایت کردن حدود مهم است نه اصل مبلغ تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بانکها، بلکه خالص آنها با اعمال ضرایب مربوطه است.
با رجوع به بند «۲-۵» آییننامه کفایت سرمایه، اقلام زیر خط ترازنامه علاوهبر اینکه مشمول ضرایب ریسک طبقات مختلف دارایی (بندهای فرعی «٥-۱») میشوند، باید ضریب تبدیل نیز (که در بند فرعی «۵-٢» تعریف شده) در مورد آنها اعمال شود. با استفاده از ضریب تبدیل یادشده، میتوان اقلام زیر خط ترازنامه را، برای منظورهای محاسباتی، همردیف اقلام بالای خط تلقی کرد. ضریب تبدیل باید برای هریک از اقلام زیر خط به شرح زیر اعمال شود:
جدول 14. ضرایب تبدیل اقلام زیر خط ترازنامه (براساس آییننامه کفایت سرمایه)
|
ضریب تبدیل اقلام زیر خط |
قلم زیر خط ترازنامه |
|
داراییهای مشمول ضریب صفر درصد |
تعهداتی که بدون قیدوشرط ازطرف بانک قابل فسخ بوده و سررسید آنها کمتر از یک سال است. |
|
حسابهای انتظامی و اقلامی که زیر خط ترازنامه فقط بهمنظور نگهداری آمار درج میشود. |
|
|
داراییهای مشمول ضریب ٢٠ درصد |
اعتبارات اسنادی صادر یا تأیید شدهای که کالای موضوع آن وثیقه اعتبار است پس از کسر مبلغ پیش دریافت از مشتریان. |
|
ضمانتنامههای ریالی یا ارزی که کمتر از یک سال به سررسید آن باقی مانده باشد پس از کسر سپرده نقدی دریافتی از مشتریان |
|
|
داراییهای مشمول ضریب ٥٠ درصد |
اعتبارات اسنادی صادر و یا تأیید شدهای که کالای موضوع آن وثیقه نیست پس از کسر مبلغ پیش دریافت از مشتریان. |
|
ضمانتنامههای ریالی یا ارزی که یک سال یا بیشتر به سررسید آن مانده باشد پس از کسر سپرده نقدی دریافتی از مشتریان. |
|
|
تعهدات بابت قراردادهای منعقده معاملات. |
|
|
تضمین اوراق مشارکت منتشر شده توسط شرکتها و سایر اشخاص حقوقی. |
|
|
داراییهای مشمول ضریب ١٠٠ درصد |
ظهرنویسی اسناد و بروات. |
|
سایر تعهدات |
مأخذ: آییننامه کفایت سرمایه.
بهراحتی میتوان دریافت که اعمال این ضرایب به اطلاعات کامل از قراردادهای آن تسهیلات و تعهدات نیاز دارد؛ لذا این امر را خود بانک مجری محاسبه میکند و تنها خود بانک میتواند این ضرایب را اعمال و منتشر کند. بر این اساس، آمار تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط با اعمال ضرایب در یک یا دو دوره مالی اخیر توسط بعضی از بانکها در انتهای گزارش صورتهای مالیشان گزارش شده و قابل بهرهبرداری است. زمان صورتهای مالی مورد بررسی در این گزارش در جدول زیر آمده و طبق آن، در صورت مالی همه بانکها بهجز بانکهای پارسیان، ایرانزمین، توسعه صادرات، توسعه تعاون و ملی این گزارش وجود دارد. همچنین بانک سپه صورتهای مالی خود را از سال ۱۳۹۷ منتشر نکرده است و بنابراین دسترسی به این گزارش برای آن بانک وجود ندارد. در بانکهای فوقالذکر که گزارش تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط با اعمال ضرایب در صورتهای مالیشان وجود نداشت، در این گزارش از مجموع خالص تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بدون اعمال ضرایب استفاده شده است که در بخشهای قبلی برای ارائه آمارهای توصیفی در نظر گرفته شده بود. در جدول زیر میتوان این مقادیر را با هم مقایسه کرد.
جدول 15. زمان انتشار صورتهای مالی مبنای گزارش
|
دوره صورتهای مالی مورد بررسی در گزارش |
اسامی بانکها |
|
اعلام نشده |
سپه |
|
اسفند ۱۴۰۱ |
پاسارگاد - پارسیان - دی - قرضالحسنه رسالت - توسعه صادرات - کارآفرین - اقتصاد نوین - آینده - پستبانک - تجارت - خاورمیانه - رفاه کارگران - سامان - سرمایه - سینا - شهر - صادرات - گردشگری - ملت - مؤسسه اعتباری ملل |
|
شهریور ۱۴۰۱ |
صنعت و معدن - قرضالحسنه مهر - کشاورزی - مسکن - توسعه تعاون - ملی |
|
اسفند ۱۴۰۰ |
ایران ونزوئلا – ایرانزمین |
مأخذ: سامانه کدال.
جدول 16. مقایسه مانده تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط با و بدون اعمال ضرایب
|
نام بانک |
جمع مانده تسهیلات و خالص تعهدات اشخاص مرتبط با اعمال ضرایب (هزار میلیارد تومان) |
جمع مانده تسهیلات و خالص تعهدات اشخاص مرتبط بدون اعمال ضرایب (هزار میلیارد تومان) |
|
اقتصاد نوین |
۱/۵ |
۱/۴ |
|
ایرانزمین |
- |
۲۴/۹ |
|
ایران ونزوئلا |
۰/۰ |
۰/۰ |
|
آینده |
۱۰۸/۸ |
۱۱۲/۴ |
|
پارسیان |
- |
۲/۷ |
|
پاسارگاد |
۱۰/۳ |
۷/۱ |
|
پستبانک |
۰/۰ |
۰/۰ |
|
تجارت |
۱/۰ |
۰/۴ |
|
توسعه تعاون |
- |
۰/۰ |
|
توسعه صادرات |
- |
۰/۳ |
|
خاورمیانه |
۰/۴ |
۰/۳ |
|
دی |
۸/۴ |
۷/۶ |
|
رسالت |
۰/۰ |
۰/۰ |
|
رفاه |
۶/۱ |
۶/۸ |
|
سامان |
۱/۶ |
۱/۴ |
|
سپه |
- |
۷/۳ |
|
سرمایه |
۰/۴ |
۰/۲ |
|
سینا |
۱/۵ |
۱/۶ |
|
شهر |
۳۶/۶ |
۵۵/۹ |
|
صادرات |
۲/۵ |
۱/۸ |
|
صنعت و معدن |
۲/۰ |
۰/۷ |
|
کارآفرین |
۰/۹ |
۰/۵ |
|
کشاورزی |
۰/۳ |
۰/۳ |
|
گردشگری |
۰/۲ |
۵/۷ |
|
مسکن |
۰/۵ |
۰/۱ |
|
ملت |
۱۶/۳ |
۲/۹ |
|
ملل |
۲۳/۵ |
۲۴/۲ |
|
ملی |
- |
۲/۲ |
|
مهر |
۰/۰ |
۰/۰ |
مأخذ: دادههای پژوهش و سامانه کدال.
همچنین براساس آییننامه، شاخص برای تعیین حدود این تسهیلات و تعهدات، تعهداتْ سرمایه پایه بانک است که مطابق با مفاد آییننامه سرمایه پایه بانکها و مؤسسههای اعتباری مصوب یکهزار و سیزدهمین جلسه مورخ 1382/۱۰/27 شورای پول و اعتبار (موضوع بخشنامه شماره م ب /۱۹۱۱ مورخ ۱382/۱۱/۱6) معین میشود.
شایان ذکر است، سرمایه پایه را میتوان در بخش سرمایه نظارتی ذیل بخش مدیریت سرمایه گزارش ریسک اعتباری مشاهده کرد. در انتهای این بخش ردیف تحتعنوان سرمایه نظارتی وجود دارد که هرساله با توجه به دستورالعملهای مربوطه گزارش میشود و درواقع همان سرمایه پایه آن بانک است. نکتهای که از اهمیت برخوردار بوده این است که این سرمایه پایه را باید هر سال بانک مرکزی بررسی و مورد تأیید قرار دهد، اما در بسیاری از بانکها جهت کمک به بانکهای ناتراز این کار انجام نمیشود و بنابراین، سرمایه پایه تأیید شده و سرمایه پایه واقعی متفاوت است. به این جهت در بعضی از صورتهای مالی بانکها ذیل این ردیف، بندی آورده میشود تحت عنوان «سرمایه نظارتی مبنای سایر نسبتهای احتیاطی» که درواقع همان آخرین سرمایه پایه نافذ مورد تأیید بانک مرکزی است. همچنین برخی از بانکها برای اینکه مشکلی در ادامه روند فعالیتشان بهوجود نیاید، بانک مرکزی بهطور خاص سرمایه پایه آنها را بهروش دیگری محاسبه میکند و ممکن است دلیل این تفاوت این اجازه خاص بانک مرکزی باشد.
بنابراین در این گزارش برای بررسی تخلفات بانکها از حدود تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط از دو سرمایه پایه استفاده شده است:
همانطور که قبلاً نیز بیان شد، تخلف از حدود طبق آییننامه دو گونه رخ میدهد: تخلف از حدود جمعی و تخلف از حدود فردی. در جدول ۱۶، تخلف هریک از بانکها از حدود جمعی (۴۰ درصد سرمایه پایه) با استفاده از سرمایه پایه نظارتی مورد تأیید بانک مرکزی و سرمایه پایه اعلام شده در صورت مالی بانک گزارش شده است. بانکهای ایرانزمین، آینده، پارسیان، دی، شهر و مؤسسه اعتباری ملل با توجه به سرمایه پایه منفی در هر دو معیار سرمایه پایه نظارتی مورد تأیید بانک مرکزی و سرمایه پایه اعلامشده در صورت مالی، بهطور کل مجاز به اعطای هیچگونه تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط نبودهاند. همچنین بانکهای ملی، سرمایه، صادرات و صنعت و معدن و ملی هم براساس سرمایه پایه اعلامی در صورتهای مالی، مجاز به پرداخت / ایجاد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط نبودهاند.
بعد از بانکهای فوقالذکر براساس سرمایه پایه اعلامی بانک مرکزی، بیشترین تخلف از حدود معین شده را بانک ملی مرتکب شده است. بعد از آن بهترتیب بانکهای سرمایه، سینا و پاسارگاد بیشترین تخلف را انجام دادهاند. سایر بانکها و مؤسسههای اعتباری نیز فاقد تخلف از حدود جمعی بودهاند.
نکته قابلتوجهی که باید ذکر شود، اینکه ممکن است بانک در موقع پرداخت / ایجاد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط، از حدود مقرر در آییننامه تخطی نکرده و در سالهای بعد با کم شدن سرمایه پایه مرتکب تخلف شده باشد. در این صورت بانک ابتدا باید تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبطی که قبلاً اعطا / ایجاد کرده را تسویه کرده و بهحد مجاز برساند و ثانیاً، هیچ تسهیلات و تعهدات جدیدی به / برای اشخاص مرتبط خود اعطا / ایجاد نکند.
در جدول زیر تخلف بانکها با استفاده از سرمایه نظارتی اعلام شده بانک مرکزی و نیز گزارش صورت مالیشان ذکر شده است:
جدول 17. تخلف جمعی بانکها براساس دو سرمایه مبنای گزارش (هزار میلیارد تومان)
|
نام بانک |
سرمایه پایه اعلام شده بانک مرکزی |
سرمایه پایه اعلام شده در صورت مالی بانک |
جمع خالص تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط (با اعمال ضرایب) |
تخلف با سرمایه پایه اعلامی بانک مرکزی |
تخلف با سرمایه پایه اعلام شده در صورت مالی بانک |
|
ایرانزمین |
-۲۱/۰ |
-۲۱/۰ |
۲۴/۹ |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
|
آینده |
-۱۳۰/۶ |
-۱۵۱/۹ |
۱۰۸/۸ |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
|
پارسیان |
-۱۰/۷ |
-۹/۱ |
۲/۷ |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
|
دی |
-۲۱/۱ |
-۲۱/۱ |
۸/۴ |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
|
سرمایه |
۰/۶ |
-۴۸/۷ |
۰/۴ |
%۶۶ |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
|
شهر |
۰/۰ |
-۲۰/۰ |
۳۶/۶ |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
|
صادرات |
۲۳/۶ |
-۱/۵ |
۲/۵ |
غیرمتخلف |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
|
صنعت و معدن |
۶/۳ |
-۴/۰ |
۲/۰ |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
|
|
ملل |
-۳/۷ |
-۴/۰ |
۲۳/۵ |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
|
ملی |
۰/۱ |
-۴۸/۹ |
۲/۲ |
%۵۸۹۷ |
غیرمجاز به اعطای تسهیلات |
|
سینا |
۲/۳ |
۳/۵ |
۱/۵ |
%۶۲ |
%۵ |
|
پاسارگاد |
۱۹/۴ |
۵۳/۹ |
۱۰/۳ |
%۳۲ |
غیرمتخلف |
|
اقتصاد نوین |
۵/۸ |
۸/۷ |
۱/۵ |
غیرمتخلف |
|
|
ملت |
۴۷/۵ |
۱۰۰/۹ |
۱۶/۳ |
||
|
کارآفرین |
۵/۴ |
۵/۸ |
۰/۹ |
||
|
سامان |
۳/۱ |
۱۲/۱ |
۱/۶ |
%۳۴ |
|
|
رفاه |
۱۷/۳ |
۸۰/۹ |
۶/۱ |
غیرمتخلف |
|
|
گردشگری |
۰/۶ |
۳/۳ |
۰/۲ |
||
|
کشاورزی |
۹/۴ |
۵/۶ |
۰/۳ |
||
|
رسالت |
۱/۹ |
۱/۹ |
۰/۰ |
||
|
مسکن |
۱۲/۰ |
۱۱/۸ |
۰/۵ |
||
|
خاورمیانه |
۵/۳ |
۸/۶ |
۰/۳ |
||
|
تجارت |
۳۰/۹ |
۳۵/۵ |
۱/۰ |
||
|
ایران ونزوئلا |
۱/۹ |
۲/۳ |
۰/۰ |
||
|
توسعه صادرات |
۱۵/۵ |
۱۷/۷ |
۰/۳ |
||
|
پستبانک |
۱/۲ |
۴/۱ |
۰/۰ |
||
|
سپه |
۲۴/۸ |
- |
۷/۳ |
||
|
توسعه تعاون |
فاقد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط |
||||
|
رسالت |
|||||
|
مهر |
|||||
مأخذ: دادههای پژوهش.
شکل ۱۴. نمودار تخلف جمعی برمبنای سرمایه پایه اعلامی بانک مرکزی (درصد)
مأخذ: همان.
شکل ۱۵. نمودار تخلف جمعی برمبنای سرمایه پایه صورت مالی (درصد)
مأخذ: همان.
در جدول زیر تخلفات بانکها از حدود فردی بهصورت تعداد تسهیلات و مقدار تسهیلات که بیش از حد مجاز هستند و نیز سهم آنها در کل گزارش شده است.
جدول 18. تخلف از حدود فردی براساس دو سرمایه پایه مبنای گزارش
|
نام بانک |
برحسب سرمایه پایه اعلام شده بانک مرکزی |
برحسب سرمایه پایه اعلام شده در صورت مالی بانک |
||||||
|
تعداد شخص مرتبط با تسهیلات و تعهدات بیش از حدود فردی |
درصد تعداد در کل |
مقدار تسهیلات و تعهدات بیش از حدود فردی (همت) |
درصد مقدار در کل |
تعداد شخص مرتبط با تسهیلات و تعهدات بیش از حدود فردی |
درصد تعداد در کل |
مقدار تسهیلات و تعهدات بیش از حدود فردی (همت) |
درصد مقدار در کل |
|
|
اقتصاد نوین |
۱ |
۱۰۰% |
۱/۴ |
۱۰۰% |
۱ |
۱۰۰% |
۱/۴ |
۱۰۰% |
|
ایرانزمین |
۳ |
۱۰۰% |
۲۴/۹ |
۱۰۰% |
۳ |
۱۰۰% |
۲۴/۹ |
۱۰۰% |
|
ایران ونزوئلا |
فاقد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط |
|||||||
|
آینده |
۲ |
۱۰۰% |
۱۰۷/۳ |
۱۰۰% |
۲ |
۱۰۰% |
۱۰۷/۳ |
۱۰۰% |
|
پارسیان |
۶ |
۱۰۰% |
۲/۰ |
۱۰۰% |
۶ |
۱۰۰% |
۲/۰ |
۱۰۰% |
|
پاسارگاد |
۱۵ |
۱۰۰% |
۲۱/۷ |
۱۰۰% |
۱۵ |
۱۰۰% |
۲۱/۷ |
۱۰۰% |
|
پستبانک |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۵ |
۱۰۰% |
۰/۰ |
۱۰۰% |
|
تجارت |
۲ |
۶۷% |
۰/۵ |
۷۷% |
۳ |
۱۰۰% |
۰/۷ |
۱۰۰% |
|
توسعه تعاون |
فاقد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط |
|||||||
|
توسعه صادرات |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۱ |
۱۰۰% |
۰/۳ |
۱۰۰% |
|
خاورمیانه |
۱ |
۷% |
۰/۱ |
۳۶% |
۱۴ |
۱۰۰% |
۰/۳ |
۱۰۰% |
|
دی |
۴ |
۶۷% |
۷/۵ |
۹۷% |
۴ |
۶۷% |
۷/۵ |
۹۷% |
|
رسالت |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
|
رفاه |
۲ |
۶۷% |
۸/۷ |
۹۴% |
۲ |
۶۷% |
۸/۷ |
۹۴% |
|
سامان |
۲ |
۵۰% |
۰/۷ |
۶۴% |
۴ |
۱۰۰% |
۱/۱ |
۱۰۰% |
|
سپه |
۲ |
۶۷% |
۵/۹ |
۹۶% |
۲ |
۶۷% |
۵/۹ |
۹۶% |
|
سرمایه |
۱ |
۱۰۰% |
۰/۴ |
۱۰۰% |
۱ |
۱۰۰% |
۰/۴ |
۱۰۰% |
|
سینا |
۴ |
۱۰۰% |
۱/۶ |
۱۰۰% |
۱ |
۲۵% |
۰/۹ |
۵۹% |
|
شهر |
۱۲ |
۶۷% |
۳۴/۷ |
۹۵% |
۱۰ |
۵۶% |
۳۳/۷ |
۹۲% |
|
صادرات |
۱ |
۲۰% |
۱/۳ |
۶۱% |
۱ |
۲۰% |
۱/۳ |
۶۱% |
|
صنعت و معدن |
۱ |
۱۰۰% |
۰/۵ |
۱۰۰% |
۱ |
۱۰۰% |
۰/۵ |
۱۰۰% |
|
کارآفرین |
۴ |
۱۰۰% |
۰/۵ |
۱۰۰% |
۴ |
۱۰۰% |
۰/۵ |
۱۰۰% |
|
کشاورزی |
۲ |
۱۰۰% |
۰/۲ |
۱۰۰% |
۱ |
۵۰% |
۰/۱ |
۵۷% |
|
گردشگری |
۳ |
۲۱% |
۶/۶ |
۵۶% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
|
مسکن |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
|
ملت |
۳ |
۱۰۰% |
۱۶/۱ |
۱۰۰% |
۳ |
۱۰۰% |
۱۶/۱ |
۱۰۰% |
|
ملل |
۶ |
۴۳% |
۲۰/۷ |
۸۹% |
۰ |
۰% |
۰/۰ |
۰% |
|
ملی |
۵ |
۱۰۰% |
۱/۹ |
۱۰۰% |
۵ |
۱۰۰% |
۱/۹ |
۱۰۰% |
|
مهر |
فاقد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط |
|||||||
مأخذ: همان.
شکل ۱۶. نمودار مانده تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط فراتر از حدود فردی به نسبت کل تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط برمبنای سرمایه پایه اعلامی بانک مرکزی
مأخذ: همان.
شکل ۱۷. نمودار تعداد شخص مرتبط با تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط فراتر از حدود فردی به نسبت کل تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط برمبنای سرمایه پایه اعلامی بانک مرکزی
مأخذ: همان.
شکل ۱۸. نمودار مانده تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط فراتر از حدود فردی به نسبت کل تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط برمبنای سرمایه پایه اعلامی در صورت مالی بانک
مأخذ: همان.
شکل ۱۹. نمودار تعداد شخص مرتبط با تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط فراتر از حدود فردی به نسبت کل تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط برمبنای سرمایه پایه اعلامی در صورت مالی بانک
مأخذ: همان.
در کل با توجه به جدول بالا و شکل نمودارهای مربوطه میتوان گفت غیر از بانکهای توسعه صادرات، گردشگری، مسکن و مؤسسه اعتباری ملل که در پرداخت تسهیلات و قبول تعهدات برمبنای حدود فردی تخلفی نداشتهاند، همه بانکها در درصد بالایی از تسهیلات و تعهدات خود به اشخاص مرتبط، حد فردی را رعایت نکرده و دچار تخلف شدهاند. بانکهای اقتصاد نوین، ایرانزمین، آینده، پارسیان، پاسارگاد، تجارت، توسعه صادرات، سامان، سرمایه، صنعت و معدن، کارآفرین، ملت و مؤسسه اعتباری ملل نیز در ۱۰۰ درصد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط از حدود فرعی تخلف داشتهاند.
همانطور که گفته شد، در این بخش عملکرد هرکدام از بانکها به تفصیل مورد بررسی قرار میگیرد.
در این بخش آمار منتشره بانکها در چند بخش بهصورت جدولی و نموداری گزارش شدهاند:
جدول 19. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک اقتصاد نوین
|
جدول 23. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک ایرانزمین
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۲۱. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بانک ایرانزمین
|
شکل ۲۲. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بانک ایرانزمین
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 24. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در تسهیلات بانک ایرانزمین
|
||||||||||||||||||||||
|
جدول 25. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک آینده
|
||||||||||||||||||
|
شکل ۲۳. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بانک آینده
|
شکل ۲۴. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بانک آینده
|
|||||||||||||||||
|
جدول 26. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک آینده
|
شکل ۲۵. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک آینده
|
|||||||||||||||||
|
جدول 27. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در تسهیلات بانک آینده
|
||||||||||||||||||
|
شکل ۲۶. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط در تسهیلات بانک آینده
|
شکل ۲۷. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در تسهیلات بانک آینده
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 28. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک آینده
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۲۸. نمودار نحوه توزیع نرخ سود در تسهیلات بانک آینده
|
شکل ۲۹. نمودار نحوه توزیع مدت قرارداد در تسهیلات بانک آینده
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 29. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک پارسیان
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
شکل ۳۰. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بانک پارسیان
|
شکل ۳۱. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بانک پارسیان
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||
|
جدول 30. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک پارسیان
|
شکل ۳۲. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک پارسیان
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||
|
جدول 31. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در تسهیلات بانک پارسیان
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۳۳. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط در تسهیلات بانک پارسیان
|
شکل ۳۴. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در تسهیلات بانک پارسیان
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 32. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک پارسیان
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۳۵. نمودار نحوه توزیع نرخ سود در تسهیلات بانک پارسیان
|
شکل ۳۶. نمودار نحوه توزیع مدت قرارداد تسهیلات بانک پارسیان
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 33. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک پاسارگاد
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
شکل ۳۷. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ تسهیلات و تعهدات بانک پاسارگاد
|
شکل ۳۸. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات بانک پاسارگاد
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
جدول 34. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک پاسارگاد
|
شکل ۳۹. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک پاسارگاد
|
|||||||||||||||||||||||||
|
جدول 35. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در تسهیلات بانک پاسارگاد
|
||||||||||||||||||||||||||
|
شکل ۴۰. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط در تسهیلات بانک پاسارگاد
|
شکل ۴۱. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در تسهیلات بانک پاسارگاد
|
|||||||||||||||||||||||||
|
جدول 36. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک پاسارگاد
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۴۲. نمودار نحوه توزیع نرخ سود در تسهیلات بانک پاسارگاد
|
شکل ۴۳. نمودار نحوه توزیع مدت قرارداد در تسهیلات بانک پاسارگاد
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 37. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک پستبانک
|
||||||||||||||||||||||||||||||
|
شکل ۴۴. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک پستبانک
|
شکل ۴۵. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات بانک پستبانک
|
|||||||||||||||||||||||||||||
|
جدول 38. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک پستبانک
|
شکل ۴۶. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک پستبانک
|
|||||||||||||||||||||||||||||
|
جدول 39. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در پستبانک
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۴۷. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در پستبانک
|
||||||||||||||||||||||
|
جدول 40. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک پستبانک
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۴۸. نمودار نحوه توزیع نرخ سود در تسهیلات بانک پستبانک
|
شکل ۴۹. نمودار نحوه توزیع مدت قرارداد در تسهیلات بانک پستبانک
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 41. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک تجارت
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۵۰. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک تجارت
|
شکل ۵۱. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات بانک تجارت
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 42. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک تجارت
|
شکل ۵۲. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک تجارت
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 43. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک تجارت
|
||||||||||||||||||
|
شکل ۵۳. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط در بانک تجارت
|
شکل ۵۴. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک تجارت
|
|||||||||||||||||
|
جدول 44. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک تجارت
|
||||||||||||||||||
|
شکل ۵۵. نمودار نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک تجارت
|
شکل ۵۶. نمودار نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک تجارت
|
|||||||||||||||||
طبق دادههای پورتال بانک مرکزی، بانک توسعه تعاون فاقد تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط اعلام شده است.
|
جدول 45. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک توسعه صادرات
|
|||||||||||||
|
جدول 46. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک تجارت
|
|||||||||||||
|
شکل ۵۷. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک توسعه صادرات
|
|
جدول 47. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک خاورمیانه
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
شکل ۵۸. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک خاورمیانه
|
شکل ۵۹. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک خاورمیانه
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
جدول 48. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک خاورمیانه
|
شکل ۶۰. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک خاورمیانه
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
جدول 49. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک خاورمیانه
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
شکل ۶۱. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط در بانک خاورمیانه
|
شکل ۶۲. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک خاورمیانه
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 50. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک خاورمیانه
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۶۳. نمودار نحوه توزیع نرخ سود در تسهیلات بانک خاورمیانه
|
شکل ۶۴. نمودار نحوه توزیع مدت قرارداد در تسهیلات بانک خاورمیانه
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 51. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک دی
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
شکل ۶۵. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک دی
|
شکل ۶۶. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات بانک دی
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||
|
جدول 52. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک دی
|
شکل ۶۷. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک دی
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||
|
جدول 53. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک دی
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۶۸. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط در بانک دی
|
شکل ۶۹. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک دی
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 54. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک دی
|
||||||||||||||||||||||
|
جدول 55. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک رسالت
|
|||||||||||||
|
جدول 56. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک رسالت
|
|||||||||||||
|
جدول 57. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک رسالت
|
|
جدول 58. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک رفاه
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۷۰. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک رفاه
|
شکل ۷۱. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات بانک رفاه
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 59. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک رفاه
|
شکل ۷۲. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک رفاه
|
|||||||||||||||
|
جدول 60. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک رفاه
|
||||||||||||||||
|
شکل ۷۳. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک رفاه
|
||||||||||||||||
|
جدول 61. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک سامان
|
||||||||||||||||||||||||||
|
شکل ۷۴. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک سامان
|
شکل ۷۵. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات بانک سامان
|
|||||||||||||||||||||||||
|
جدول 62. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک سامان
|
شکل ۷۶. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک سامان
|
|||||||||||||||||||||||||
|
جدول 63. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک سامان
|
شکل ۷۷. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک سامان
|
||||||||||
|
جدول 64. نحوه توزیع و مدت قرارداد در تسهیلات بانک سامان
|
شکل ۷۸. نمودار نحوه توزیع و مدت قرارداد در تسهیلات بانک سامان
|
|
جدول 65. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک سپه
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۷۹. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک سپه
|
شکل ۸۰. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات بانک سپه
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 66. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک سپه
|
شکل ۸۱. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک سپه
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 67. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک سپه
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۸۲. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط در بانک سپه
|
شکل ۸۳. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک سپه
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 68. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک سپه
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۸۴. نمودار نحوه توزیع نرخ سود در تسهیلات بانک سپه
|
شکل ۸۵. نمودار نحوه توزیع مدت قرارداد در تسهیلات بانک سپه
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 69. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک سرمایه
|
|||||||||||||
|
جدول 70. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک سرمایه
|
|||||||||||||
|
جدول 71. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک سرمایه
|
|||||||||||||
|
جدول 72. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک سرمایه
|
5-18. بانک سینا
|
جدول 73. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک سینا
|
||||||||||||||||||||||||||
|
شکل ۸۶. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک سینا
|
شکل۸۷. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات بانک سینا
|
|||||||||||||||||||||||||
|
جدول 74. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک سینا
|
شکل ۸۸. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک سینا
|
|||||||||||||||||||||||||
|
جدول 75. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک سینا
|
||||||||||||||||||
|
شکل ۸۹. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک سینا
|
||||||||||||||||||
|
جدول 76. نحوه توزیع مدت قرارداد در تسهیلات بانک سینا
|
شکل ۹۰. نمودار نحوه توزیع نرخ سود در تسهیلات بانک سینا
|
|||||||||||||||||
جدول 77. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک شهر
|
نام شخص مرتبط |
جمع اصل مبلغ پرداختی (ریال) |
|
نام شخص مرتبط |
جمع مانده تسهیلات و تعهدات (ریال) |
|
شرکت تأمین سرمایه تمدن |
۲۹۵,۱۴۱,۳۴۱,۷۲۶,۷۶۵ |
شرکت تأمین سرمایه تمدن |
۱۵۱,۵۱۰,۳۴۱,۷۲۶,۷۶۵ |
|
|
شهرداری تهران |
۵۲,۴۶۹,۴۳۸,۹۵۳,۴۰۰ |
شهرداری تهران |
۵۳,۶۸۲,۷۷۲,۴۸۸,۶۱۸ |
|
|
شهرداری شیراز |
۳۳,۷۳۵,۱۵۸,۹۰۷,۶۲۷ |
شهرداری شیراز |
۳۱,۸۸۷,۵۰۵,۹۱۹,۹۶۹ |
|
|
مسکن و ساختمان جهان |
۲۹,۴۵۵,۷۴۸,۰۱۴,۷۸۴ |
مسکن و ساختمان جهان |
۲۴,۲۳۶,۵۰۶,۵۴۲,۴۴۷ |
|
|
شهرداری مشهد |
۲۶,۱۸۵,۵۶۴,۵۱۳,۵۴۰ |
گروه مالی شهر |
۲۰,۴۱۶,۹۲۶,۰۵۷,۸۷۷ |
|
|
شهرداری اصفهان |
۲۱,۲۱۲,۲۲۱,۳۱۵,۰۳۵ |
شهرداری مشهد |
۱۷,۷۴۸,۳۹۱,۵۲۵,۵۵۶ |
|
|
گروه مالی شهر |
۲۰,۴۴۲,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ |
شهرداری اصفهان |
۱۲,۸۶۸,۵۵۸,۹۶۷,۲۴۵ |
|
|
مسکن و عمران تجارت آتیه کیش |
۱۸,۴۶۷,۰۹۷,۷۶۰,۷۴۶ |
پترو انرژی شهر |
۱۱,۱۲۸,۰۰۸,۶۳۹,۹۰۱ |
|
|
پترو انرژی شهر |
۱۴,۴۰۰,۱۳۶,۹۷۷,۵۸۶ |
سرمایه گذاری شهر آتیه |
۶,۹۶۵,۵۲۵,۱۸۰,۳۵۸ |
|
|
سرمایه گذاری شهر آتیه |
۱۱,۵۶۳,۱۳۳,۹۴۵,۴۶۹ |
شهرداری قم |
۶,۲۸۵,۳۲۲,۹۶۳,۱۹۳ |
|
|
گروه توسعه صنایع و معادن شهر |
۷,۵۹۷,۳۷۳,۰۷۴,۴۱۷ |
گروه توسعه صنایع و معادن شهر |
۵,۲۳۳,۰۸۷,۲۴۸,۲۷۳ |
|
|
شهرداری قم |
۷,۰۵۳,۰۴۹,۷۸۲,۵۱۹ |
صرافی شهر |
۴,۶۵۱,۹۱۴,۰۸۲,۱۰۱ |
|
|
ساختمان عمران شهر پایدار |
۵,۰۱۲,۹۳۳,۱۱۲,۶۶۱ |
ساختمان عمران شهر پایدار |
۴,۵۹۴,۷۷۸,۱۵۳,۲۶۴ |
|
|
صرافی شهر |
۴,۶۵۱,۵۳۵,۱۶۱,۹۶۰ |
شهرداری کرج |
۴,۴۰۱,۱۲۸,۹۱۳,۲۳۸ |
|
|
شهرداری کرج |
۴,۳۱۱,۶۵۵,۸۷۲,۱۳۸ |
نوسازان شهر تهران |
۴,۲۷۱,۲۵۹,۸۷۳,۵۸۵ |
|
|
نوسازان شهر تهران |
۴,۲۷۱,۲۵۹,۸۷۳,۵۸۵ |
مسکن و عمران تجارت آتیه کیش |
۲,۲۰۴,۲۷۹,۶۵۰,۸۷۸ |
|
|
لیزینگ شهر |
۱,۴۶۱,۹۷۳,۲۸۰,۵۳۵ |
توسعه و نوآوری شهر |
۱,۰۸۷,۴۲۹,۳۹۶,۷۳۱ |
|
|
توسعه و نوآوری شهر |
۱,۳۹۰,۰۳۳,۶۸۹,۹۶۷ |
لیزینگ شهر |
۱,۰۴۰,۳۸۴,۰۷۲,۸۶۵ |
|
|
جمع |
۵۵۸,۸۲۱,۶۵۵,۹۶۲,۷۳۴ |
جمع |
۳۶۴,۲۱۴,۱۲۱,۴۰۲,۸۶۴ |
|
شکل ۹۱. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک شهر
|
شکل ۹۲. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات بانک شهر
|
|
جدول 78. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک شهر
|
شکل ۹۳. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک شهر
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 79. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک شهر
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۹۴. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک شهر
|
||||||||||||||||||||||
|
جدول 80. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک شهر
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۹۵. نمودار نحوه توزیع نرخ سود در تسهیلات بانک شهر
|
شکل ۹۶. نمودار نحوه توزیع مدت قرارداد در تسهیلات بانک شهر
|
|
جدول 81. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک صادرات
|
||||||||||||||||||||||||||||||
|
شکل ۹۷. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک صادرات
|
شکل ۹۸. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات بانک صادرات
|
|||||||||||||||||||||||||||||
|
جدول 82. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک صادرات
|
شکل ۹۹. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک صادرات
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 83. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک صادرات
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۱۰۰. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط در بانک صادرات
|
شکل ۱۰۱. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک صادرات
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 84. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک صادرات
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۱۰۲. نمودار نحوه توزیع نرخ سود در تسهیلات بانک صادرات
|
شکل ۱۰۳. نمودار نحوه توزیع مدت قرارداد در تسهیلات بانک صادرات
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 85. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک صنعت و معدن
|
||||||||||||||
|
جدول 86. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک صنعت و معدن
|
شکل ۱۰۴. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک صنعت و معدن
|
|||||||||||||
|
جدول 87. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط در بانک صنعت و معدن
|
|||||||||
|
جدول 88. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک صنعت و معدن
|
5-22. بانک کارآفرین
|
جدول 89. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک کارآفرین
|
||||||||||||||||||||||||||
|
شکل ۱۰۵. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک کارآفرین
|
شکل ۱۰۶. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات بانک کارآفرین
|
|||||||||||||||||||||||||
|
جدول 90. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک کارآفرین
|
شکل ۱۰۷. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک کارآفرین
|
|||||||||||||||||||||||||
|
جدول 91. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک کارآفرین
|
||||||||||||||||||||||
|
جدول 92. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک کارآفرین
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۱۰۸. نمودار نحوه توزیع نرخ سود در تسهیلات بانک کارآفرین
|
شکل ۱۰۹. نمودار نحوه توزیع مدت قرارداد در تسهیلات بانک کارآفرین
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 93. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک کشاورزی
|
||||||||||||||||||
|
شکل ۱۱۰. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک کشاورزی
|
شکل ۱۱۱. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک کشاورزی
|
|||||||||||||||||
|
جدول 94. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک کشاورزی
|
شکل ۱۱۲. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک کشاورزی
|
|||||||||||||||||
|
جدول 95. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک کشاورزی
|
||||||||||||||||||
|
شکل ۱۱۳. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک کشاورزی
|
||||||||||||||||||||||
|
جدول 96. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک کشاورزی
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۱۱۴. نمودار نحوه توزیع نرخ سود در تسهیلات بانک کشاورزی
|
شکل ۱۱۵. نمودار نحوه توزیع مدت قرارداد در تسهیلات بانک کشاورزی
|
|||||||||||||||||||||
5-24. بانک گردشگری
جدول 97. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک گردشگری
|
نام شخص مرتبط |
جمع اصل مبلغ پرداختی (ریال) |
|
نام شخص مرتبط |
جمع مانده تسهیلات و تعهدات (ریال) |
|
الماس شهراد شرق |
۲۵,۰۴۰,۷۳۵,۳۳۱,۱۴۱ |
شرکت اقتصادی نگین گردشگری ایرانیان |
۲۹,۷۶۶,۰۶۳,۰۹۲,۱۶۸ |
|
|
شرکت طلوع مروارید کیش |
۱۷,۵۹۸,۲۰۲,۳۳۸,۷۶۹ |
شرکت نگین افق نیایش |
۱۸,۷۲۳,۴۹۱,۷۴۲,۵۲۵ |
|
|
شرکت تفریحی آبزیدان پارس میکا کیش |
۲,۷۰۵,۰۰۳,۷۱۲,۱۸۲ |
الماس شهراد شرق |
۱۷,۸۷۸,۱۱۴,۶۷۹,۳۹۸ |
|
|
شرکت مجتمعهای خدماتی و رفاهی پارس زیگورات |
۲,۶۶۱,۱۳۵,۶۳۳,۱۸۵ |
شرکت طلوع مروارید کیش |
۱۲,۶۴۱,۰۲۷,۸۱۴,۳۳۵ |
|
|
فراگستر فدک اسپادان |
۲,۵۱۸,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ |
شرکت سرمایهگذاری و انبوهسازی پارس میکاکیش |
۱۰,۵۴۲,۱۴۳,۸۲۲,۷۳۸ |
|
|
شرکت پرستیژلند ایران |
۲,۵۱۶,۷۱۴,۰۲۷,۳۹۶ |
شرکت پرستیژلند ایران |
۸,۴۰۱,۲۶۰,۴۵۲,۳۶۷ |
|
|
مجتمع فولاد صنعت بناب |
۲,۰۲۶,۴۴۵,۸۹۰,۰۰۰ |
فراگستر فدک اسپادان |
۵,۸۸۷,۹۹۹,۸۹۲,۸۷۱ |
|
|
شرکت سرمایهگذاری میراث فرهنگی و گردشگری ایران |
۸۶۰,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ |
شرکت گسترش فولاد شهریار |
۳,۰۹۷,۸۶۲,۹۷۵,۰۱۱ |
|
|
شرکت اقتصادی نگین گردشگری ایرانیان |
۴۵۰,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ |
شرکت مجتمعهای خدماتی و رفاهی پارس زیگورات |
۲,۹۳۷,۲۲۲,۱۸۷,۳۷۴ |
|
|
شرکت گسترش فولاد شهریار |
۲۸۲,۶۷۶,۳۵۷,۴۶۴ |
شرکت تفریحی آبزیدان پارس میکاکیش |
۲,۴۷۲,۰۷۷,۱۹۱,۵۲۴ |
|
|
شرکت توسعه فناوری اطلاعات گردشگری ایران |
|
شرکت خدمات ارزی و صرافی گردشگری |
۲,۲۱۲,۹۶۸,۳۳۸,۱۶۵ |
|
|
شرکت خدمات ارزی و صرافی گردشگری |
|
مجتمع فولاد صنعت بناب |
۱,۸۵۵,۱۲۳,۵۹۵,۵۰۰ |
|
|
شرکت نگین افق نیایش |
|
شرکت توسعه فناوری اطلاعات گردشگری ایران |
۱,۶۴۷,۱۹۶,۴۲۸,۲۸۵ |
|
|
شرکت سرمایهگذاری و انبوهسازی پارس میکاکیش |
|
شرکت سرمایهگذاری میراث فرهنگی و گردشگری ایران |
۱,۰۱۸,۰۱۷,۸۸۸,۱۴۱ |
|
|
جمع |
۵۶,۶۵۸,۹۱۳,۲۹۰,۱۳۷ |
جمع |
۱۱۹,۰۸۰,۵۷۰,۱۰۰,۴۰۰ |
|
|
|
شکل ۱۱۶. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک گردشگری
|
شکل ۱۱۷. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات بانک گردشگری
|
||||||||||||||
|
جدول 98. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک گردشگری
|
شکل ۱۱۸. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک گردشگری
|
جدول 99. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک گردشگری
|
نوع ارتباط |
مقدار تسهیلات با این نوع ارتباط |
|
نوع قرارداد یا بدهی |
مقدار تسهیلات با این نوع قرارداد یا بدهی |
|
بند ۷ فصل دوم آییننامه اشخاص مرتبط |
۴۳,۴۹۸,۹۳۷,۶۶۹,۹۱۰ |
اجاره بهشرط تملیک |
۴۲,۶۳۸,۹۳۷,۶۶۹,۹۱۰ |
|
|
بند ۹ فصل دوم آییننامه اشخاص مرتبط |
۵,۶۴۸,۸۱۵,۷۰۲,۸۳۱ |
مشارکت مدنی (سرمایه در گردش) |
۴,۵۱۸,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ |
|
|
بند ۸ فصل دوم آییننامه اشخاص مرتبط |
۲,۵۱۸,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ |
خرید دین (بانکداری شرکتی) |
۲,۷۰۵,۰۰۳,۷۱۲,۱۸۲ |
|
|
بند ۶،۸ و ۹ فصل دوم آییننامه اشخاص مرتبط |
۲,۵۱۶,۷۱۴,۰۲۷,۳۹۶ |
مشارکت مدنی (طرحها / کالاهای سرمایهای خارج از طرح) |
۲,۴۸۰,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ |
|
|
بند ۸ و ۹ فصل دوم آییننامه اشخاص مرتبط |
۲,۴۷۶,۴۴۵,۸۹۰,۰۰۰ |
مرابحه (بانکداری شرکتی) |
۵۳۱,۶۳۵,۶۳۳,۱۸۵ |
|
|
بند ۶،۸ فصل دوم آییننامه اشخاص مرتبط |
|
بدهکاران موقت |
۴۵۰,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ |
|
|
|
|
مشارکت مدنی- صندوق توسعه ملی (طرحها / کالاهای سرمایهای خارج از طرح) |
۳۸۹,۵۰۰,۰۰۰,۰۰۰ |
|
|
|
|
مشارکت مدنی |
۳۵۰,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ |
|
|
|
|
بدهکاران بابت اعتبارات اسنادی پرداخت شده به ارز غیردولتی |
۲۸۲,۶۷۶,۳۵۷,۴۶۴ |
|
|
|
|
فروش اقساطی-صندوق توسعه ملی-بانکداری شرکتی |
۱۶۶,۷۱۴,۰۲۷,۳۹۶ |
|
|
|
|
مشارکت مدنی (عاملیت میراث فرهنگی، تبصره-۱۸) |
۱۲۰,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰ |
|
|
|
|
بدهکاران بابت اعتبارات اسنادی و بروات مدتدار |
|
|
شکل ۱۱۹. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط در بانک گردشگری
|
شکل ۱۲۰. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک گردشگری
|
|
جدول 100. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک گردشگری
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۱۲۱. نمودار نحوه توزیع نرخ سود در تسهیلات بانک گردشگری
|
شکل ۱۲۲. نمودار نحوه توزیع مدت قرارداد در تسهیلات بانک گردشگری
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 101. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک مسکن
|
|||||||||||||
|
جدول 102. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک مسکن
|
|||||||||||||
|
جدول 103. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک مسکن
|
|||||||||||||
|
جدول 104. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک مسکن
|
5-2۶. بانک ملت
|
جدول 105. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک ملت
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۱۲۳. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک ملت
|
شکل ۱۲۴. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک ملت
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 106. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک ملت
|
شکل ۱۲۵. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک ملت
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 107. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک ملت
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۱۲۶. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک ملت
|
|||||||||
|
جدول 108. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک ملت
|
|
جدول 109. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک ملل
|
|
شکل ۱۲۷. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک ملل
|
شکل ۱۲۸. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات بانک ملل
|
||||||||||||
|
جدول 110. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک ملل
|
شکل ۱۲۹. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک ملل
|
|
جدول 111. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک ملل
|
شکل ۱۳۰. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع قرارداد در بانک ملل
|
|
جدول 112. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک ملل
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۱۳۱. نمودار نحوه توزیع نرخ سود در تسهیلات بانک ملل
|
شکل ۱۳۲. نمودار نحوه توزیع مدت قرارداد در تسهیلات بانک ملل
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 113. اشخاص مرتبط با بیشترین اصل مبلغ و مانده تسهیلات و تعهدات بانک ملی
|
|
شکل ۱۳۳. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مقدار تسهیلات و تعهدات بانک ملی
|
شکل ۱۳۴. نمودار اشخاص مرتبط با بیشترین مانده تسهیلات و تعهدات بانک ملی
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 114. نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک ملی
|
شکل ۱۳۵. نمودار نوع و ارزش وثایق تسهیلات بانک ملی
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 115. نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک ملل
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۱۳۶. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک ملل
|
شکل ۱۳۷. نمودار نحوه توزیع اصل مبلغ پرداختی با نوع ارتباط و نوع قرارداد در بانک ملل
|
|||||||||||||||||||||
|
جدول 116. نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد در تسهیلات بانک ملی
|
||||||||||||||||||||||
|
شکل ۱۳۸. نمودار نحوه توزیع نرخ سود در تسهیلات بانک ملی
|
شکل ۱۳۹. نمودار نحوه توزیع مدت قرارداد در تسهیلات بانک ملی
|
|||||||||||||||||||||
همانطور که پیشتر اشاره شد، این گزارش در ادامه گزارش قبلی که در مورد تسهیلات و تعهدات کلان تهیه شده بود، تدوین شده است. با تقاطع آمار تسهیلات و تعهدات کلان و تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط، نکته قابلتوجهی که مشاهده شد این بود که بعضی از اشخاص مرتبط بانکها بهصورت متقابل از بانکهای دیگر تسهیلات و تعهدات کلان گرفته / ایجاد کردهاند؛ یعنی شخص مرتبط یکی از بانکها از / در بانک دیگری تسهیلات و تعهدات کلان گرفته / ایجاد کرده است و در مقابل، شخص مرتبطی همین اقدام را با بانک اولیه انجام داده است.
به همین دلیل، در این بخش از گزارش تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط هرکدام از بانکها با آمار تسهیلات و تعهدات کلان تقاطع داده شدهاند. در جدول ۱۱۷ نتیجه این بررسی گزارش شده است:
جدول 117. آمار تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بانکها از بانکهای دیگر
|
|
اقتصاد نوین |
آینده |
پاسارگاد |
تجارت |
توسعه صادرات |
خاورمیانه |
رفاه |
سپه |
شهر |
صادرات |
صنعت و معدن |
کارآفرین |
گردشگری |
مسکن |
ملی |
کل |
|
اقتصاد نوین |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
۰/۲ |
|
|
|
۰/۲ |
|
پارسیان |
1/۹ |
|
|
۰/۵ |
|
|
|
|
|
|
|
۰/۶ |
|
۰/۲ |
|
۳/1 |
|
پاسارگاد |
1/۳ |
|
|
۰/1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1/۴ |
|
تجارت |
|
|
|
|
|
۰/۷ |
|
|
۰/1 |
|
|
۰/۲ |
|
|
|
1/۰ |
|
خاورمیانه |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
۰/1 |
|
|
|
۰/1 |
|
رفاه |
|
|
|
۴/۹ |
|
|
۶/۲ |
|
|
|
|
|
|
|
۰/۸ |
11/۹ |
|
سامان |
|
|
|
|
|
۰/1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
۰/1 |
|
سپه |
۰/۷ |
|
|
1۸/1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1۸/۸ |
|
سینا |
1/۴ |
|
۰/۶ |
۰/۲ |
۰/۲ |
|
|
1/۴ |
|
۰/۸ |
|
|
|
|
|
۴/۸ |
|
شهر |
|
۰/۸ |
۳/۸ |
۰/۷ |
۴/1 |
|
|
|
|
|
1/۷ |
|
۰/۳ |
|
۰/۶ |
11/۸ |
|
مسکن |
۰/۴ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
۰/۴ |
|
ملت |
|
|
|
1/۵ |
|
|
|
|
۰/۲ |
|
|
|
|
|
۰/۴ |
۲/1 |
|
ملل |
|
|
|
۰/1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
۰/1 |
|
ملی |
۰/۹ |
|
|
|
|
|
|
۰/۳ |
|
|
|
|
|
|
|
1/۲ |
|
کل |
۶/۶ |
۰/۸ |
۴/۴ |
۲۶/۲ |
۴/۳ |
۰/۸ |
۶/۲ |
1/۷ |
۰/۳ |
۰/۸ |
1/۷ |
1/۰ |
۰/۳ |
۰/۲ |
1/۸ |
۵۷/۰ |
هرکدام از ردیفها نشاندهنده مجموع اشخاص مرتبط هرکدام از بانکها بوده و هرکدام از ستونها نیز نشاندهنده تسهیلات و تعهدات کلانی است که به / برای اشخاص مرتبط دیگر بانکها داده / ایجاد شده است. بهطور مثال اشخاص مرتبط بانک پارسیان به میزان 1/9 همت از / در بانک اقتصاد نوین تسهیلات و تعهدات کلان گرفته / ایجاد کرده است. همچنین در انتهای ردیفها و ستونها نیز مجموع مقادیر آن ستون و ردیف درج شده است. بهطور مثال اشخاص مرتبط بانک پارسیان در کل 3/1 همت از / در بانکهای دیگر تسهیلات و تعهدات کلان گرفته / ایجاد کردهاند. همچنین بانک اقتصاد نوین در کل به میزان ۶/۶ همت تسهیلات و تعهدات کلان برای اشخاص مرتبط دیگر بانکها اعطا / ایجاد کرده است. حجم کل تسهیلات و تعهدات کلان اینگونه نیز ۵۷ همت است.
البته بانکهایی که برای اشخاص مرتبطشان اینگونه تسهیلات و تعهدات کلان گزارش نشده است، در جدول نیامده است. همچنین با توجه به آمار منتشر شده از تسهیلات و تعهدات کلان و اشخاص مرتبط، نگارندگان این پژوهش به آمار دیگر تسهیلات و تعهدات که بهعنوان تسهیلات و تعهدات گزارش نشدهاند، دسترسی ندارند و تنها تسهیلات و تعهدات کلان مرتبط بررسی شده است. بنابراین ممکن است تسهیلات و تعهداتی به / برای اشخاص مرتبط دو بانک بهصورت متقابل اعطا / ایجاد شده باشد و در این گزارش ذکر نشده باشد.
در این گزارش به بررسی آمار تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بانکها پرداخته شد که از پرتال بانک مرکزی و صورت مالی بانکها استخراج شده بود. همانند آمار تسهیلات و تعهدات کلان در این آمار نیز نواقص زیادی وجود داشت و نیاز است که بانک مرکزی پیگیری کند تا آمار بهصورت کامل منتشر شود. بزرگترین نقصی که وجود داشت تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط سه بانک پستبانک، خاورمیانه و رسالت است که در صورت مالی آنها گزارش شده است ولی در آمار بانک مرکزی خیر.
همچنین با بررسی مقایسهای بین اصل مبلغ تسهیلات و مانده آن مشخص شد که درصد بسیار بالایی از تسهیلات اشخاص مرتبط را مانده آن تشکیل میدهد که نشان از بازپرداخت نامناسب این تسهیلات و امهال مداوم آنها دارد. با مقایسه سرمایه پایه هرکدام از بانکها (که بانک مرکزی اعلام کرده بود) با خالص مانده تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط مشخص شد تعدادی از بانکها شامل بانکهای ایرانزمین، آینده، پارسیان، دی، شهر و مؤسسه اعتباری ملل مطلقاً مجاز به اعطا / ایجاد، تسهیلات / تعهدات نبوده، اما درعینحال مبالغ زیادی تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط پرداخت / ایجاد کردهاند. همچنین بانکهای ملی، سرمایه، سینا، سامان و پاسارگاد بهترتیب بیشترین تخلف را انجام دادهاند. درخصوص حدود فردی پرداخت تسهیلات اشخاص مرتبط نیز میتوان گفت عمده بانکها از حدود مقرر آییننامه تخطی کردهاند و بانکهای اقتصاد نوین، ایرانزمین، آینده، پارسیان، پاسارگاد، سرمایه، سینا، صنعت و معدن، کارآفرین، کشاورزی، ملت و ملی نیز بیشترین تخطی از حدود فردی را داشتهاند.
در بخش بعدی آمار تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط هرکدام از بانکها بهصورت مجزا مورد بررسی قرار گرفت و مشخص شد برای هرکدام از اشخاص مرتبط بانک چه مقدار تسهیلات و تعهدات کلان اعطا / ایجاد شده و چقدر از آن بهصورت مانده بازپرداخت نشده است. همچنین ترکیب انواع وثایق، انواع ارتباطات اشخاص مرتبط، انواع قراردادها بررسی شد و در انتهای آن نحوه توزیع نرخ سود و مدت قرارداد تسهیلات اشخاص مرتبط برای هرکدام از بانکها گزارش شد.
در بخش انتهایی نیز آمار تسهیلات و تعهدات کلان و اشخاص مرتبط با هم تقاطع داده شدند و مشخص شد که اشخاص مرتبط هرکدام از بانکها از / در بانکهای دیگر چقدر تسهیلات و تعهدات کلان گرفته / ایجاد کردهاند.
با بررسی این آمار بهنظر میرسد چندین اقدام مورد نیاز است که مجلس شورای اسلامی از بانک مرکزی پیگیری کند تا تخطی از قانون کمتر اتفاق افتاده و امکان این باشد که نظارت مؤثرتری انجام گیرد. البته بخش زیادی از این پیشنهادهای سیاستی با گزارش تسهیلات و تعهدات کلان مشترک است:
الف) همانند گزارش تسهیلات و تعهدات کلان پیشنهاد میشود بانک مرکزی تمام بانکها را ملزم به انتشار آمار با دو شناسه کد ملی و شناسه ملی کند.
ب) بسیاری از اشخاص مرتبط مذکور در آمار منتشر شده، شرکتهای چندلایهای هستند و بنابراین گزارشگری بانکها از آنها با یکدیگر متفاوت است. بعضی بنگاهها، تا ۲ لایه از شرکتهای زیرمجموعه خود را مدنظر قرار داده و بعضی نیز شرکت لایه ۳ را طبق شخص مرتبط گزارش کردهاند. بنابراین پیشنهاد میشود بانک مرکزی دستورالعملی برای جمعبندی این موارد تهیه و در اختیار بانکها برای اعمال در گزارشهای خود قرار دهد. همچنین پیشنهاد میشود بانک مرکزی هرچه سریعتر سامانه مربوط به شناسایی ذینفع واحد و اشخاص مرتبط را به بهرهبرداری رسانده و از اطلاعات این سامانه برای نظارت پسینی و پیشینی بر نظام بانکی و گزارشدهی عمومی استفاده کند. درنهایت در مراحل بعدی، پیشنهاد میشود بانک مرکزی بهعنوان متولی اجرای قانون، ضمن انتشار پیوسته و منظم اطلاعات مبتنیبر مصوبه مجلس، با تکمیل دادههای سامانه سمات و اتصال آن به سامانه جامع اعتبارسنجی، دادههای سازمان ثبت اسناد و املاک، سازمان ثبتاحوال و سازمان امور مالیاتی، زمینه انتشار برخط اطلاعات و نظارت عمومی بهصورت برخط را نیز فراهم کند.
ج) پیشنهاد میشود بانک مرکزی، بانکها را به انتشار تاریخ اعطای این تسهیلات و تعهدات مکلف کند تا بتوان بررسی دقیقتری از اینکه کدامیک از تسهیلات معوق و در چه شرایطی هستند انجام داد.
د) همانطور که در قسمت نواقص آمار منتشره گفته شد، قسمتی از دادهها در جداول آمار منتشره بانکها خالی و گزارش نشده بودند. همچنین آمار مربوط به سه بانک بهطورکلی اشتباه منتشر شده بودند. بنابراین بانک مرکزی باید دادههای ارسالی بانکها را بررسی کرده و در صورت عدم تطابق پیگیری انجام دهد که دلیل چه بوده است. بهطورکلی بانک مرکزی باید روی این دادهها نظارت کافی داشته باشد.
ه) همانند تسهیلات کلان، وضعیت بازپرداخت هیچکدام از این تسهیلات نیز در آمار منتشره بانکها گزارش نشده بود. این در حالی است که قانون، بانک مرکزی را به این تکلیف کرده بود و شاخص بسیار مهمی برای بررسی وضعیت بانک است. لذا اکیداً پیشنهاد میشود بانک مرکزی ورود کرده و بانکها را به گزارش آنها ملزم کند.
و) همانطور که در گزارش هم ذکر شده بود، برخی تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط بهرغم رقم بالای قرارداد، دارای مدت قرار بسیار زیاد یا نرخ سود بسیار کم بودند. جهت امکان بررسی دقیقتر این نوع تسهیلات پیشنهاد میشود سرفصلی با عنوان نوع تسهیلات که در آن دلیل پرداخت تسهیلات نظیر تسهیلات براساس قانون بودجه، براساس بخشنامه بانک مرکزی و ... در گزارشها درج شوند.
ز) قسمتی از ابزار شناسایی تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط در این آمار ضریبی است که بانک براساس بند «5-2» آییننامه کفایت سرمایه تعیین میشود. بنابراین پیشنهاد میشود ضرایب هرکدام از تعهدات در گزارش بانکها درج شود تا بررسی ریسک نسبی تعهدات اشخاص مرتبط پذیرفته شده بانک امکانپذیر شود.
ح) در قسمت تخلفات این گزارش محاسبه مقدار تخلف براساس دو معیار متفاوت از سرمایه پایه انجام شد که یکی تأیید شده توسط بانک مرکزی و دیگری گزارش شده بانک مربوطه در صورت مالی خود بود. دلیل عمده این اختلاف نیز، عدم تأیید سرمایه پایههای جدید بانکها ازسوی بانک مرکزی بود. بنابراین اکیداً پیشنهاد میشود بانک مرکزی سرمایه پایه گزارش شده بانکها را بهصورت مداوم بهروزرسانی کند تا سایر نسبتهای نظارتی براساس آن بهروز شوند و نظارت دقیقتر و بهتری صورت پذیرد.
ط) پیشنهاد میشود بانک مرکزی مستمراً بهجد با تخلفات بانکها در ارتباط با تسهیلات و تعهدات اشخاص مرتبط اعم از عدم انتشار کامل آمار آنها و تخلف از حدود جمعی و فردی برخورد بازدارنده داشتهباشد.
ی) لازم است کمیسیون اصل نودم و دیوان محاسبات کشور که از آنها بهعنوان نهاد ناظر بر جزء «۲» بند «د» تبصره «۱۶» قانون بودجه سال ۱۴۰۱ نام برده شده، حداکثر نظارت را بر اجرای مستمر این قانون داشته باشند و در صورت عدم انتشار بهموقع، منظم و کامل اطلاعات از جانب بانکها یا تعلل بانک مرکزی در این زمینه، نهاد مربوطه را مورد بازخواست قرار داده و از ابزارهای قانونی خود برای مواجهه با تخلفات در این زمینه استفادهکنند؛ زیرا تخلفات یادشده به توزیع نامتوازن منافع در تسهیلات بانکی منجر شده است.
ک) یکی از تفاوتهایی که در این آمار با آمار تسهیلات و تعهدات کلان وجود داشت، این بود که نوع قرارداد هرکدام از تسهیلات اعلام شده بود. متأسفانه در این آمار مشکلی وجود داشت که هرکدام از بانکها قرارداد خود را تحت یک عنوان مجزا و متفاوت گزارش کرده بودند. پیشنهاد میشود بانک مرکزی انواع قراردادهایی که بانکها با اشخاص مرتبط خود میتوانند ببندند را اعلام کند تا بانکها گزارشگری خود را مطابق آن انجام دهند.