Evaluation of the Performance of the 2024 Budget Law Implementation for the Ministry of Cultural Heritage, Tourism, and Handicrafts (During the First Seven Months)

Abstract
According to the notification from the Planning and Budget Organization of the country, the total approved current and special expenses credits for the Ministry of Cultural Heritage, Tourism, and Handicrafts amount to 1,679.101 billion IRR, while the total approved public and special capital asset acquisition credits for this ministry amount to 2,236.438 billion IRR. Only about 43% of the total credits approved in the 2024 budget law for the Ministry have been notified so far. Moreover, only 13.26% of the total approved special credits for current expenses and capital asset acquisitions have been allocated. During the first seven months of 2024, on average, approximately 51% of the current expense credits and only 2.85% of the capital asset acquisition credits specified in the 2024 budget law have been realized. In fact, all the necessary current expense credits for the first seven months have been fully realized, but the lack of realization of capital asset acquisition credits—considering the governance responsibilities of this ministry—implies problems in advancing key projects and programs (such as the development of museum infrastructure). Furthermore, in the first seven months of this year, 20% of the performance related to the budget clauses relevant to this ministry is ambiguous due to the ministry’s failure to provide performance reports, and 80% of these clauses have no reported performance. Meanwhile, based on conducted assessments, nearly half of the budget clauses related to this ministry in the 2023 budget law showed no performance, about 17% had some performance, and nearly 33% were ambiguous.Therefore, the rate of realization of the approved credits in the 2024 budget law is in a worse condition compared to the previous year. A review of budget realization performance in 2023 and 2024 indicates that the credits allocated to this ministry merely cover current expenses.
Subjects

1.مقدمه

ارزیابی میزان تحقق تخصیص اعتبارات مصوب در قانون بودجه سالیانه و بررسی عملکرد آن نسبت به سال‌های پیش از آن، گام مؤثری در افزایش دقت برآوردهای لازم در فرایند تدوین لایحه و قانون بودجه در سال‌های آینده است. درواقع شناخت علل و عوامل هریک از موارد عدم تخصیص یا تحقق کمتر یا بیشتر از میزان مصوب شده در قانون بودجه سالیانه، تأثیر بسزایی در ارزیابی عملکرد دستگاه و میزان تحقق اهداف آن خواهد داشت. ازاین‌رو در این گزارش تلاش شده ‌است تا نمایی از میزان تحقق اعتبارات وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی در قانون بودجه سال 1403 نشان داده شود و سپس ضمن تحلیل کلی ارقام، به بررسی علل عدم عملکرد یا عدم تحقق هریک از اعتبارات مذکور پرداخته شود.

 

2.میزان اعتبارات مصوب و ابلاغی وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی به تفکیک هزینهای و تملک‌دارایی‌های سرمایهای در قانون بودجه سال 1403

مطابق آنچه در جدول 1 گزارش آمده، براساس قانون بودجه سال 1403 مجموع اعتبارات هزینه‌ای عمومی و اختصاصی وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌ دستی، معادل 2.764.957 میلیارد تومان و مجموع اعتبارات تملک‌دارایی‌های سرمایه‌ای عمومی و اختصاصی این وزارتخانه، معادل 4.114.735 میلیارد تومان است[1]. به‌دلیل قانون استفاده متوازن از امکانات کشور و توزیع عادلانه و رفع تبعیض و ارتقای سطح مناطق کمتر توسعه‌یافته و تحقق پیشرفت و عدالت، مصوب سال 1393، سه درصد از اعتبارات مذکور به استان‌ها و شهرستان‌های تعیین شده ذیل این قانون اختصاص می‌یابد. ازاین‌رو با احتساب کسر سه درصد مذکور از اعتبار مصوب قانون بودجه سال 1402، مطابق ابلاغ سازمان برنامه و بودجه، مجموع اعتبارات هزینه‌ای عمومی و اختصاصی وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی 16.791.015 میلیون ریال (معادل 1.679.101 میلیارد تومان) و مجموع اعتبارات تملک‌دارایی‌های سرمایه‌ای عمومی و اختصاصی این دستگاه، 22.364.386 میلیون ریال( 2.236.438 میلیارد تومان) است [2]. 

شایان ذکر است که مجموع اعتبارات مصوب شده هزینه‌ای و تملک‌دارایی‌های سرمایه‌ای وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌ دستی، 68.796.926 میلیون ریال (معادل 6.879.692 میلیارد تومان) و مجموع اعتبارات ابلاغی هزینه‌ای و تملک‌دارایی‌های سرمایه‌ای این دستگاه، 39.155.401 میلیون ریال (معادل 3.915.540 میلیارد تومان) است[2]. به‌عبارت‌دیگر، تاکنون حدود 43 درصد از کل اعتبارات مصوب شده در قانون بودجه سال 1403 برای این وزارتخانه، ابلاغ شده‌ است. علت این موضوع این است که تاکنون تنها ابلاغ 13/26 درصد از مجموع اعتبارات اختصاصی هزینهای و تملک‌دارایی‌های سرمایهای مصوب شده، صورتگرفته است.

جدول 1. اعتبارات مصوب و ابلاغی وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی به تفکیک هزینه و تملک‌دارایی‌های سرمایهای مذکور در جدول 7 قانون بودجه سال 1403[1] و [2]

جدول

ردیف

عنوان

اعتبارات هزینهای

اعتبارات تملک‌دارایی‌های سرمایهای

مجموع

عمومی

اختصاصی

عمومی

اختصاصی

7

113700

اعتبارات مصوب وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی

15933212

11716363

23572806

17574545

68796926

اعتبارات ابلاغی وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی

15232151

1558864

20036886

2327500

39155401

113706

اعتبارات مصوب پژوهشگاه میراث‌ فرهنگی و گردشگری و موزه میراث روستایی و پژوهشکده روستایی

1476904

200000

51010

-

1727914

 

اعتبارات ابلاغی پژوهشگاه میراث‌ فرهنگی و گردشگری و موزه میراث روستایی و پژوهشکده روستایی

1432596

194000

49479

-

1676075

 

284100

اعتبارات مصوب شرکت توسعه ایرانگردی و جهانگردی

-

-

286414

-

286414

 

اعتبارات ابلاغی شرکت توسعه ایرانگردی و جهانگردی

-

-

277821

-

277281

ماخذ: [1]و[2]

در جدول 2، میزان اعتبارات مصوب شده ذیل جداول، 1-7 و 9 میزان اعتبارات ابلاغی هریک از ردیف‌ها، نشان داده‌ شده ‌است. مطابق این جدول، در 6 ماهه ابتدایی سال 1403، هیچگونه اعتباری در راستای تخصیص بهعنوان آزادسازی حریم مجموعه تاریخی فرهنگی تپههای هگمتانه به شماره طبقهبندی 43-750000 صورت نگرفته است. در سایر موارد جداول مذکور، اعتبارات لازم ازسوی سازمان برنامه و بودجه کشور، ابلاغ شده ‌است.

جدول 2. اعتبارات مصوب و ابلاغی وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی به تفکیک هزینه و تملک‌دارایی‌های سرمایهای مذکور در جداول 1-7 و 9

جدول

شماره طبقهبندی

عنوان

اعتبار مصوب

اعتبار ابلاغی

هزینه‌ای

تملک‌دارایی‌های سرمایه‌ای

هزینه‌ای

تملک‌دارایی‌های سرمایه‌ای

7-1

730000-65

وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی- تقویت یگان حفاظت میراث‌ فرهنگی از محل واگذاری اموال توقیفی

2640

6000

2482

4980

730000-66

وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی- توسعه و گسترش فعالیت‌های ایرانگردی و جهانگردی (موضوع قانون اصلاح مواد (2 و 7) قانون توسعه صنعت ایرانگردی و جهانگردی)

71500

-

67210

-

750000-43

وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی- آزادسازی حریم مجموعه تاریخی – فرهنگی تپه‌های هگمتانه

-

230000

-

0

750000-44

وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی- جبران خدمات مرمت‌کاران و کارگران پایگاه‌های حفاظتی، پژوهشی و جهانی وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی

2016400

-

1895416

-

9

530000-54

وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی- اعتبارات موضوع عوارض خروج از کشور (در سقف 30% درآمد)

1000

1000

1000

1000

ماخذ : همان.

3.وضعیت تحقق اعتبارات وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی به تفکیک هزینهای و تملک‌دارایی‌های سرمایهای در هفتماهه ابتدایی سال 1403

در جدول 3، میزان تحقق اعتبارات هریک از ردیف‌های بودجه‌ای ذیل وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی به‌جز اعتبارات درآمدی ذیل جدول 5 قانون بودجه سال 1403 نشان داده‌ شده‌ است. نکته حائز اهمیت این است که در بازه هفتماهه ابتدایی سال 1403 بهطور میانگین حدود 51 درصد از اعتبارات هزینهای و تنها 2/85 درصد از اعتبارات تملک‌دارایی‌های سرمایهای محقق شده ‌است[2]. درواقع اعتبارات هزینه‌ای لازم برای هفت‌ماه ابتدایی سال 1403، تحقق یافته‌ است. مقایسه این ارقام با عملکرد هشت‌ماهه تحقق اعتبارات وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی در سال گذشته،‌ نشان‌ می‌دهد تخصیص اعتبارات هزینه‌ای وزارت مذکور افزایش مناسبی داشته است.‌ چراکه در هشت‌ماه ابتدایی سال گذشته، تنها 45 درصد از اعتبارات هزینهای مصوب محقق شده بود[3]. بهعبارت‌دیگر تحقق اعتبارات هزینهای این وزارتخانه با رشد 6 درصدی نسبت به سال گذشته همراه بوده است. آنچه نیازمند توجه ویژه‌ای است، کاهش چشمگیر میزان تحقق اعتبارات تملک‌دارایی‌های سرمایه‌ای ردیف‌های مرتبط با وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی نسبت به سال گذشته ‌است. در هشت‌ماه ابتدایی سال 1402، نزدیک به 17 درصد از اعتبارات تملک‌دارایی‌های سرمایهای این وزارت، محقق شده بود [3]. این درحالی است که در هفت‌ماه ابتدایی سال 1403، تنها 2/85 درصد از اعتبارات مذکور محقق شده‌ است. نکته نیازمند توجه این است که میزان اعتبارات تملک‌دارایی‌های سرمایه‌ای در قانون بودجه سال 1403 نسبت به سال پیش از آن، با 17 درصد کاهش و میزان اعتبارات هزینه‌ای در قانون بودجه سال 1403 نسبت به سال قبل از آن، با افزایش 88 درصدی همراه بوده است. این موضوع بیانگر آن است که به‌رغم کاهش اعتبارات تملک‌دارایی‌های سرمایهای یا همان بودجه عمرانی در قانون بودجه سال 1403، میزان تحقق این اعتبارات، نهتنها افزایش نیافته، بلکه کاهش چشمگیری هم داشته است. این درحالی است که تحقق اعتبارات هزینه‌ای قانون بودجه سال 1403 با وجود افزایش 88 درصدی نسبت به سال پیش از آن، میزان تحقق بیشتری هم نسبت به سال قبل داشته است. این موضوع، نشان از وضعیت نابسامان تحقق اعتبارات تملک‌دارایی‌های سرمایه‌ای یا همان بودجه عمرانی وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی دارد. درواقع، بررسی عملکرد تحقق بودجه در سال‌های 1402 و 1403 نشان‌ می‌دهد، اعتبارات تخصیصیافته به وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌ دستی، تنها کفاف هزینههای جاری را میدهد. ازاین‌رو پروژههای عمرانی این وزارتخانه با مشکل جدی در تأمین مالی روبه‌رو هستند.‌ چراکه به‌رغم تصویب اعتبارات در قوانین بودجه، میزان تحقق بسیار پایین است.

شایان ذکر است که میزان تحقق اعتبارات مصوب ردیف‌های تقویت یگان حفاظت از میراث‌ فرهنگی از محل واگذاری اموال توقیفی، شرکت توسعه ایرانگردی و جهانگردی، آزادسازی حریم مجموعه تاریخی، فرهنگی تپه‌های هگمتانه و عوارض خروج از کشور، صفر بوده است. این درحالی است که میزان تحقق اعتبارات هزینه‌ای اختصاصی وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی بیش از میزان تعیین شده بوده است. همچنین نزدیک به نیمی از اعتبارات هزینه‌ای عمومی وزارت مذکور و نیمی از اعتبارات هزینه‌ای پژوهشگاه میراث ‌فرهنگی و گردشگری، محقق شده‌ است. درواقع تخصیص اعتبارات دو ردیف یاد شده، به میزان تعیین شده برای هفت‌ماهه ابتدایی سال 1403 بوده است. این موضوع‌ نشان‌ می‌دهد که تحقق اعتبارات ردیف‌های مرتبط با وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌ دستی، متوازن نیست[2].

جدول 3. میزان تحقق اعتبارات وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی به تفکیک هزینهای و تملک‌دارایی‌های سرمایهای در هفتماهه ابتدایی سال 1403

شماره جدول

ردیف

عنوان

وضعیت تخصیص هفتماهه اعتبارات ابلاغی ازسوی سازمان برنامه و بودجه کشور

هزینهای

تملکدارایی‌های سرمایه‌ای

مجموع اعتبارات تخصیصیافته

تخصیص هفتماهه

درصد تحقق

تخصیص هفتماهه

درصد تحقق

تخصیص هفتماهه

درصد تحقق

 

 

اعتبارات عمومی وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی

8067977

%53

252700

1/26%

8320677

23.59 %

 

 

اعتبارات اختصاصی وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی

1610200

%103

436500

18/75 %

2046700

52/66 %

 

 

پژوهشگاه میراث‌ فرهنگی و گردشگری و موزه میراث روستایی و پژوهشکده روستایی

770724

%52

51010

0 %

821734

53/78 %

 

 

تقویت یگان حفاظت از میراث‌ فرهنگی از محل واگذاری اموال توقیفی

-

0%

-

0 %

-

0 %

 

 

توسعه و گسترش فعالیت‌های ایرانگردی و جهانگردی

-

-

0

0 %

-

0 %

 

 

آزادسازی حریم مجموعه تاریخی، فرهنگی تپه‌های هگمتانه

-

-

-

0 %

-

0 %

 

 

جبران خدمت مرمت‌کاران و کارگران پایگاه‌های حفاظتی، پژوهشی و جهانی

900000

%100

-

-

900000

100 %

 

 

اعتبارات عوارض خروج از کشور

-

%0

-

0 %

-

0 %

میانگین درصد تحقق

-

%51

-

2/85 %

-

28/75 %

ماخذ : [2].

 

4.وضعیت میزان تحقق منابع درآمدی وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی در هفتماهه ابتدایی سال 1403

در جدول 4، میزان تحقق منابع درآمدی پیش‌بینی شده ذیل وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌ دستی، نشان داده‌شده‌است. مطابق با این جدول، درآمدهای حاصل از اجاره ساختمان‌ها و اراضی دولتی، و ورودی موزه‌ها و محوطه‌های تاریخی سایر منافع حاصله به‌ترتیب به میزان 74/83 درصد و 63/45 درصد محقق شده ‌است که این میزان تحقق، مثبت ارزیابی میشود. همچنین میزان تحقق درآمدهای حاصل از خدمات فرهنگی و آموزشی و صدور یا تمدید مجوزها یا اخذ جرائم موضوع قانون توسعه صنعت ایرانگردی و جهانگردی به‌ترتیب 13/72 درصد و 16/21 درصد است که این میزان از تحقق مطلوب نیست. علاوه‌بر این موارد، هیچ‌یک از درآمدهای حاصل از جرائم و فروش صیدآلات، چوب‌آلات، ادوات و مواد بازداشتی، محقق نشده است [2].

شایان ذکر است به‌دلیل آنکه، منابع درآمدی حاصل از ورودی موزه‌ها و محوطه‌های تاریخی سایر منافع حاصله و اجاره ساختمان‌ها و اراضی دولتی، حدود 97 درصد از کل منابع درآمدی پیش‌بینی شده در جدول 5 قانون بودجه سال 1403 را شامل می‌شود [4]، میزان تحقق منابع درآمدی پیش‌بینی شده در جدول مذکور طی هفتماهه ابتدایی سال 1403، 62/89 درصد از کل منابع پیش‌بینی شده برای سال 1403 است. ازاین‌رو می‌توان از عملکرد وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی در تحقق منابع درآمدی ارزیابی مثبتی داشت. شایان ذکر است که این میزان از تحقق، درحالی است که میزان درآمدهای حاصل از ورودی موزهها و محوطههای تاریخی و سایر منافع حاصله در قانون بودجه سال 1403، بهدلیل افزایش قابل‌توجه قیمت ورودی موزهها و محوطههای تاریخی در این سال با رشد 220 درصدی نسبت به سال 1402 همراه بوده است[4].

 

جدول 4. میزان تحقق منابع درآمدی وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی در هفتماهه ابتدایی سال 1403

شماره جدول

ردیف

عنوان

وضعیت تحقق منابع درآمدی در بازه هفتماهه

 

میزان مصوب در قانون

میزان محقق شده

درصد تحقق

 

 

درآمد حاصل از خدمات فرهنگی و آموزشی

5000

686

13/72 %

 

 

درآمد حاصل از اجاره ساختمان‌ها و اراضی دولتی

600000

449039

74/83 %

 

 

درآمد حاصل از ورودی موزه‌ها و محوطه‌های تاریخی و سایر منافع حاصله

6091909

3865405

63/45 %

 

 

درآمد حاصل از جرائم و فروش صیدآلات، چوب‌آلات، ادوات و مواد بازداشتی

90000

-

0 %

 

 

درآمد حاصل از صدور یا تمدید مجوزها یا اخذ جرائم موضوع قانون توسعه صنعت ایرانگردی و جهانگردی

100000

16215

16/21 %

مجموع

6886909

4331345

62/89 %

مآخذ: نگارنده

 

5.ارزیابی عملکرد تبصرههای مرتبط با وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی در قانون بودجه سال 1403

در جدول 5، میزان تحقق تبصره‌های مرتبط با وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی در هفت‌ماه ابتدایی سال 1403 مورد بررسی قرار گرفته است.

جدول ۵. عملکرد تبصرههای مرتبط با وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی در قانون بودجه سال 1403 در هفتماهه ابتدایی آن

تبصره / بند

موضوع تبصره

ارزیابی

توضیحات

بند «ج» تبصره «۳»

تخصیص 5% از اعتبارات تملک‌دارایی‌های سرمایه‌ای استانی به‌منظور توسعه زیرساخت‌های گردشگری و مرمت بافت‌های تاریخی

فاقد عملکرد

موضوع استفاده از اعتبارات تملک‌دارایی‌های سرمایه استانی، به‌رغم نقش مؤثری که در پیشرفت پروژه‌های استانی توسعه زیرساخت‌های گردشگری و مرمت آثار تاریخی دارد، عملکردی در بازه هفت‌ماهه ابتدایی سال نداشته ‌است. شایان ذکر این موضوع در بند «ع» تبصره «۹» قانون بودجه 1402 نیز عنوان شده بود که وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌ دستی، گزارش مبهمی از عملکرد این دستگاه در این‌خصوص ارائه کرد.

بند «پ» تبصره «۵»

استفاده از سقف 2 میلیارد یورو، کمک‌های بلاعوض بین‌المللی ازسوی مؤسسات و سازمان‌های بین‌المللی، جهت سامان‌دهی و مرمت آثار تاریخی و موزه‌ها و توسعه گردشگری و صنایع ‌دستی

فاقد عملکرد

با توجه به وجود مخاطرات طبیعی در سطح جهان خصوصاً در ایران که تحت‌تأثیر این‌گونه حوادث است، اختصاص تسهیلات در این راستا، می‌تواند نقش مؤثری ایفا کند. به همین منظور شناسایی سازمان‌های بین‌المللی حوزه‌های مختلف برای دریافت کمک‌های بلاعوض یادشده در این بند پیشنهادی لازم به‌نظر می‌رسد. ازجمله سازمان‌های مهم در سطح بین‌المللی که حاضر به ارائه کمک در حوزه‌هایی نظیر بیمه و مرمت آثار و ابنیه تاریخی و فرهنگی، ایجاد زیرساخت‌های گردشگری و رونق زنجیره ارزش صنایع ‌دستی هستند می‌توان به مواردی همچون کمیته همکاری اقتصادی و تجاری کشورهای اسلامی (کومسک)، آژانس همکاری‌های بین‌المللی ژاپن (جایگاه)، سازمان همکاری‌های منطقه حاشیه اقیانوس هند (ایورا)، اتحادیه کشورهای جنوب شرق آسیا (آ. س. آن)، سازمان همکاری‌های اقتصادی (اکو)، اتحادیه کشورهای اقتصادهای نوظهور، صندوق جهانی بناهای تاریخی، شورای جهانی صنایع ‌دستی و مرکز بین‌المللی ترویج صنایع ‌دستی اشاره کرد که نشان‌دهنده وجود ظرفیت لازم در سطح بین‌المللی برای دریافت کمک‌هاست. میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی با بهره‌گیری از این بند می‌تواند ممانعت قانونی تعریف شده در اصل هشتادم قانون اساسی برای دریافت کمک‌ها را رفع کند.

بند «س» تبصره «۶»

مجموع معافیت‌ها، نرخ صفر مالیاتی، کاهش نرخ مالیاتی و سایر مشوق‌های مالیاتی اشخاص حقیقی و حقوقی از محل مجموع درآمدهای حاصل شده برای عملکرد سال 1403 کلیه مؤدیان

مبهم

بنابر استعلام صورت‌ گرفته از وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌ دستی، گزارشی در این‌خصوص ازسوی سازمان امور مالیاتی به این دستگاه ارائه نشده است.

بند «ش» تبصره «۷»

تعرفه گاز مصرفی تأسیسات گردشگری و صنایع ‌دستی و آب‌درمانی‌ها و هتل‌ها، مشابه تعرفه خدمات می‌باشد و تعرفه برق موارد موضوع این بند در مناطقی که فاقد گاز می‌باشند برابر تعرفه مصارف عمومی در قانون مانع زدایی از توسعه صنعت برق در نظر گرفته ‌می‌شود.

دارای عملکرد

در گذشته، احتساب تعرفه گاز تأسیسات گردشگری براساس متوسط نرخ خوراک پتروشیمی صورت می‌پذیرفت. این امر موجب می‌شد تا هزینه‌بهای تمام شده خدمات در این‌گونه تأسیسات و به‌تبع آن نرخ‌های اقامت سفر افزایش یابد. ازاین‌رو، بند فوق می‌تواند رویکردی حمایتی را برای فعالان حوزه گردشگری در درجه اول و به‌تبع آن حمایت از آحاد مردم با کاهش هزینه‌های سفر در داخل کشور فراهم آورد.

بند «ب» تبصره «۱۳»

در راستای ارتقای اخلاق و فرهنگ اسلامی و همچنین ترویج فرهنگ ایثار و شهادت، حمایت از تحکیم خانواده و جمعیت و رفع موانع رشد و شکوفایی بانوان

فاقد عملکرد

تخصیص منابع این بند قانونی در جدول شماره 12 قانون بودجه سال 1403 آورده شده‌ است. بررسی‌ها نشان‌ می‌دهد، وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی در قبال ردیف اختصاصی (1) در طبقه‌بندی مربوطه (113700)، فاقد عملکرد است. پیشینه تقنین ماده حاضر به بند «ﻫ» تبصره «9» قانون بودجه سال 1402 باز می‌گردد. براساس گزارش عملکرد این ماده در قانون بودجه 1402، از طرف سامان برنامه و بودجه کشور و همچنین اذعان دستگاه‌های ذی‌نفع این ماده، اعتبارات مذکور در ماده حاضر در سال 1402 توسط دستگاه‌های مزبور اعلام وصول نشده است.

مأخذ : همان.

بررسی جدول فوق،‌ نشان‌ می‌دهد که 20 درصد از عملکرد تبصره‌های مرتبط با وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی در قانون بودجه سال 1403 طی هفت‌ماه ابتدایی امسال دارای ابهام بهدلیل عدم ارائه گزارش عملکرد ازسوی وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی بوده و 80 درصد تبصره‌های مذکور فاقد عملکرد هستند[2]. این درحالی است مطابق با بررسی‌های صورت‌گرفته، نزدیک به نیمی از تبصره‌های مرتبط با این دستگاه در قانون بودجه سال 1402 فاقد عملکرد، حدود 17 درصد دارای عملکرد و نزدیک به 33 درصد مبهم بوده است [3]. بنابراین میزان تحقق اعتبارات مصوب قانون بودجه در سال 1403، وضعیت نامناسب‌تری نسبت به سال گذشته دارد.

 

7.نتیجهگیری

بررسی وضعیت تخصیص اعتبارات قانون بودجه سال 1403 وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع ‌دستی‌ نشان‌ می‌دهد که در هفت‌ماهه ابتدایی سال 1403 به‌طور میانگین حدود 51 درصد از کل اعتبارات هزینه‌ای و 2/85 درصد از کل اعتبارات تملک‌دارایی‌های سرمایه‌ای ردیف‌های قانون بودجه سال 1403 محقق شده‌ است. درواقع تمام میزان اعتبارات هزینه‌ای لازم برای هفت‌ماه ابتدایی سال 1403، تحقق یافته‌ است. تحقق اعتبارات هزینه به‌معنای تأمین هزینه‌های حقوق منابع انسانی و جاری وزارت است. درحالی‌که تملک‌دارایی سرمایه‌ای به بخش مهمی از فعالیت‌های حاکمیتی این دستگاه گره خورده ‌است. لذا با هر میزان افزایش سنواتی اعتبارات تملک‌دارایی سرمایه‌ای، درصورتی‌که با تحقق پایین همراه باشد تأثیری در عملکرد این وزارت نخواهد داشت.‌ چراکه بخش مهمی از اقداماتی چون تملک بناهای در اختیار مردم یا توسعه زیرساخت‌های موزه‌ای در این حوزه از اعتبارات قرار دارد. شایان ذکر است این موضوع نیز در سال‌های 1402 مشاهده شد و اعتبارات تخصیص یافته به وزارت میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌ دستی، تنها کفاف هزینه‌های جاری آن بود. ازاین‌رو پروژه‌های عمرانی این وزارتخانه با مشکل جدی در تأمین مالی روبه‌رو هستند.‌ چراکه به‌رغم تصویب اعتبارات در قوانین بودجه، میزان تحقق بسیار پایین است.