Review of Part Two of the 1403 National Budget Bill (12): Budget Line Items of the Ministry of Sports and Youth

Haji Hosseini, Mobin

doi:10.22034/report.2024.16850.1767

Review of Part Two of the 1403 National Budget Bill (12): Budget Line Items of the Ministry of Sports and Youth

Author

Mobin Haji Hosseini

Majles

https://doi.org/10.22034/report.2024.16850.1767

Abstract

The total appropriations of the Ministry of Sports and Youth and its affiliated institutions in the 1403 Budget Bill amount to 159,607,406 million rials (equivalent to 15.960 trillion tomans), representing an increase of 185 percent compared with the 1402 Budget Law. Of this total, current expenditures amount to 55,263,171 million rials, equivalent to 5.526 trillion tomans (an increase of 51 percent relative to the 1402 Budget Law), and capital asset acquisition appropriations amount to 80,162,417 million rials, equivalent to 8.016 trillion tomans (an increase of 356 percent relative to the 1402 Budget Law). The total appropriations of miscellaneous line items amount to 3.308 trillion tomans, which is a 7.6 percent increase compared with the 1402 Budget Law. Of this, total current expenditures amount to 16,186,000 million rials (equivalent to 1.618 trillion tomans), and total capital asset acquisition appropriations amount to 16,901,000 million rials (equivalent to 3.075 trillion tomans). Among these, the 124 percent increase in the “0.27 percent value-added tax appropriation,” the 105 percent increase in “television broadcasting rights of domestic sports competitions,” and the 100 percent increase in “assistance to the Wrestling Federation” in this sector’s line items have caused these changes. It should be noted that in the 1402 Budget Bill, an appropriation equal to 24.3 trillion rials had been considered for the television broadcasting rights of domestic sports competitions, but evaluation of performance during the first nine months of 1402 with respect to the payment of media broadcasting rights indicates the non-realization of this line item; although the communication of these appropriations is assessed positively, the main issue in this area is the lack of cooperation in preparing the coordination and allocation bylaw among the beneficiary agencies. Considering a capital asset acquisition appropriation of 1 trillion rials (equivalent to 100 billion tomans) for assistance in constructing the large cultural and sports complex of Shahr-e Aftab under line item 55000073 is not approved in principle, given the absence of a territorial planning document for sports, the insufficient allocation of appropriations to sports, and the incompletion of a large portion of development projects due to lack of funding. Examination of the performance metrics of the Ministry of Sports and Youth’s outputs and comparison thereof with the provisions and metrics envisaged in the Seventh Progress Plan shows that the said metrics are not a cross-section of the Seventh Plan Bill, and there is doubt regarding their overlap.

Keywords

1403 Budget Bill

Ministry of Sports and Youth

Appropriations

Subjects

خلاصه مدیریتی

مسئله اصلی

بررسی لایحه بودجه سال 1403 به‌صورت دو مرحله‌ای صورت می‌گیرد، که در مرحله دوم جداول، پیوست‌ها و ردیف‌های بودجه ارائه شده است. تغییرات اعمال شده نسبت به قانون بودجه 1402، میزان تطبیق بودجه با سال اول برنامه هفتم و همچنین میزان عملکرد اعتبارات بودجه 1402 موضوعاتی است که در این مرحله با تأکید بر وزارت ورزش و جوانان باید مورد توجه قرار گیرد.

نقاط قوت و ضعف طرح و لایحه

بررسی لایحه بودجه سال 1403 نشان می‌دهد که رشد حدود 185 درصدی در اعتبارات وزارت ورزش و جوانان نسبت به قانون بودجه سال 1402 صورت گرفته است. مهم‌ترین دلیل این افزایش مربوط به رشد حدود 356 درصدی اعتبارات تملک دارایی‌های سرمایه‌ای است.
گزارش تخصیص اعتبارات در 9 ماه اول سال 1402 نشان‌دهنده 50 درصد تحقق اعتبارات هزینه‌ای و 14 درصد تحقق اعتبارات تملک دارایی‌های سرمایه‌ای است. بنابراین درصورت تحقق اعتبارات به همین منوال، افزایش اعتبارات مذکور بی‌اثر خواهد شد.
در لایحه بودجه 1403 با وجود افزایش اعتبارات، به برخی از مواد برنامه پنج‌ساله هفتم پیشرفت که موجبات حمایت‌ها و افزایش آورده‌های ورزش از بخش خصوصی و همچنین رشد و اعتلای ورزش تربیتی را در پی دارد، پرداخته نشده است.
در لایحه بودجه سال 1402 برای حق پخش تلویزیونی مسابقات ورزشی داخلی، اعتباری معادل 243 میلیارد تومان در نظر گرفته شده بود، اما ارزیابی عملکرد 9‌ماهه اول سال 1402 در مورد پرداخت حق پخش رسانه‌ای نشان از عدم تحقق این ردیف دارد؛ هرچند ابلاغ این اعتبارات مطلوب ارزیابی می‌شود، اما مسئله اصلی این حوزه فقدان همکاری در تهیه آیین‌نامه هماهنگی و تخصیص بین دستگاه‌های ذی‌نفع است.
بررسی تطابق سنجه‌های عملکردی وزارت ورزش و جوانان با سنجه‌ها و احکام برنامه هفتم پیشرفت نشان می‌دهد که لایحه بودجه 1403 برش دقیق از لایحه برنامه هفتم نیست.

پیشنهادهای مرکز پژوهش‌ها

ارائه سنجه‌های عملکردی وزارت ورزش و جوانان باید در راستای برنامه هفتم پیشرفت تدوین شود تا امکان ارائه برش‌های دقیق بودجه‌ای برنامه فراهم شود. این موضوع در لایحه بودجه 1403 محقق نشده است.

احداث ورزشگاه جدید با شماره ردیف 55000073 در شهر تهران و با ابلاغ اعتبار 100 میلیارد تومان به آن در فقدان سند آمایش سرزمین ورزش و مطالعات امکان‌سنجی لازم، غیرکارشناسی است که پیشنهاد می‌شود ردیف مذکور به توسعه، بازسازی و بهره‌برداری از ظرفیت‌های اماکن ورزشی موجود اختصاص یابد.

۱.مقدمه

وزارت ورزش و جوانان مطابق قانون اهداف، وظایف و اختیارات مصوب 1399 در راستای اهدافی همچون توسعه و تعمیم، ورزش همگانی و حرفه‌ای و با توجه به ارزش‌های اخلاقی و منش پهلوانی دارای وظایفی است. تخصیص اعتبار به این دستگاه به‌طور مستقیم به حوزه سلامت و نشاط جامعه درنهایت منجر به توسعه ورزش خواهد شد. بنابراین بررسی اعتبارات در بودجه‌های سنواتی، تطبیق احکام بودجه با برنامه‌های توسعه و همچنین کارآمدسازی ردیف‌های هزینه‌ای و تملک دارایی‌های سرمایه‌ای اقدامی مؤثر برای جامعه خواهد بود.

در ادامه جداول مربوط به اعتبارات هزینه‌ای و تملک دارایی‌های سرمایه‌ای این وزارت و شرکت‌های وابسته مورد بررسی قرار خواهد گرفت. همچنین وضعیت تخصیص اعتبارات در 9‌ماهه اول سال 1402 و تطبیق ردیف‌های لایحه بودجه 1403 با آنچه در سال گذشته محقق شده است، مورد نظر خواهد بود.

2.بررسی اعتبارات وزارت ورزش و جوانان

جدول 1. مقایسه اعتبارات دستگاه‌های اجرایی ذیل دستگاه‌های سیاستگذار در بودجه‌ 1402 و 1403

مجموع اعتبارات			اختصاصی 1403	اختصاصی 1402	اعتبارات تملک دارایی‌های سرمایه‌ای			اعتبارات هزینه‌ای			عنوان دستگاه	شماره طبقه‌بندی‌‌	ردیف
درصد رشد	لایحه سال 1403	قانون سال 1402	اختصاصی 1403	اختصاصی 1402	درصد رشد	لایحه بودجه 1403	قانون بودجه 1402	درصد رشد	لایحه بودجه 1403	قانون بودجه 1402	عنوان دستگاه	شماره طبقه‌بندی‌‌	ردیف
185	۱۵۹,۶۰۷,۴۰۶	۵۵,۸۵۳,۰۱۷	24,181,818	1,800,000	356	80,162,417	17,562,417	51	55,263,171	36,490,600	وزارت ورزش و جوانان	128500	1
190	۱۳۹,۹۶۲,۹۶۷	۴۸,۱۵۱,۵۷۸	24,181,818	1,800,000	513	60,517,978	9,860,978	51	55,263,171	36,490,600	وزارت ورزش و جوانان	128500	2
0	0	0	-	-	155	19,644,439	7,701,439	0	0	0	شرکت سهامی توسعه و نگهداری اماکن ورزشی کشور	291260	3

همچنین مجموع اعتبارات تملک دارایی‌های سرمایه‌ای شرکت سهامی توسعه و نگهداری اماکن ورزشی کشور نیز معادل 1.964 میلیارد تومان بوده که نسبت به قانون بودجه 1402، افزایش 155 درصدی داشته است.

3.ردیف‌های متفرقه انتقال‌یافته

مطابق با جدول ذیل میزان اعتبارات ردیف‌های متفرقه انتقال‌یافته جدول شماره (7) در بودجه سال‌های 1402 و 1403 و همچنین مقایسه بین ارقام بودجه این سال‌ها به‌همراه درصد رشد به‌نسبت سال گذشته ارائه شده است.

جدول 2. مقایسه اعتبارات ردیف‌های متفرقه انتقال‌یافته جدول شماره (7) در بودجه‌ 1402 و 1403 (میلیون ریال)

مجموع اعتبارات			تملک دارایی‌های سرمایه‌ای	هزینه‌ای	موضوع	شماره طبقه‌بندی	ردیف
درصد رشد	لایحه سال 1403	قانون سال 1402	تملک دارایی‌های سرمایه‌ای	هزینه‌ای	موضوع	شماره طبقه‌بندی	ردیف
124	87,600,000	۳۹,۰۰۰,۰۰۰	62,600,000	25,000,000	اعتبار 27 درصد مالیات بر ارزش افزوده، 60 درصد سهم وزارت ورزش و جوانان	12850071	1
12-	109,648	124,600	0	109,648	اعتبارات بند «ح» تبصره «۶» موضوع ماده (48) قانون الحاق برخی مواد به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت (2)	12850072	2
105	5,000,000	۲,۴۳۰,۰۰۰	0	5,000,000	حق پخش تلویزیونی مسابقات ورزشی داخلی	12850053	3
100	2,400,000	۱,۲۰۰,۰۰۰	0	2,400,000	کمک به فدراسیون کشتی	12850054	4
122	۹۵,۱۰۹,۶۴۸	۴۲,۷۵۴,۶۰۰	62,600,000	۳۲,۵۰۹,۶۴۸‌	مجموع

همان‌طور که مشخص است، مجموع اعتبارات انتقال‌یافته معادل 9.510 میلیارد تومان است که نسبت به قانون بودجه 1402، 122 درصد افزایش یافته است. میزان اعتبار «27 درصد از 10 درصد مالیات بر ارزش افزوده» در سال 1403 (که 60 درصد از آن سهم وزارت ورزش و جوانان می‌باشد)، برابر است با 8.760 میلیارد تومان که نسبت به بودجه سال (1402) با توجه به افزایش یک درصدی درآمدهای مالیاتی دولت به میزان 124/61 درصد رشد کرده است.

مجموع اعتبارات موضوع «بند «ح» تبصره «6» موضوع ماده (48) قانون الحاق برخی مواد به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت (2)» کاهش یافته است و رشد منفی 12 درصدی را به خود اختصاص داده است، گرچه بر‌مبنای ارزیابی عملکرد اعتبارات 9‌ماهه وزارت ورزش و جوانان در سال 1402 هیچ‌یک از اعتبارات پیش‌بینی شده برای این بند و همچنین موضوع حق پخش تلویزیونی مسابقات ورزشی داخلی تحقق نیافته است، ولی تخمین اعتبار موضوع حق پخش تلویزیونی مسابقات ورزشی داخلی، رشد اعتبار 105 درصدی را نشان می‌دهد [2].

جدول 3. مقایسه اعتبارات ردیف‌های متفرقه سال 1402 و 1403 (میلیون ریال)

مجموع اعتبارات					موضوع	عنوان دستگاه	شماره طبقه‌بندی	ردیف
درصد رشد	لایحه سال 1403	قانون سال 1402	تملک دارایی‌های سرمایه‌ای	هزینه‌ای	موضوع	عنوان دستگاه	شماره طبقه‌بندی	ردیف
15	3,450,000	۳,۰۰۰,۰۰۰	450,000	3,000,000	اعتبارات موضوع اجاره ساختمان‌ها و اراضی دولتی (ازجمله امکانات، اماکن و فضاهای آموزشی، فرهنگی، هنری و ورزشی کلیه دستگاه‌های اجرایی)	وزارت ورزش و جوانان	5300008	1
12-	19,400,000	۲۰,۰۰۰,۰۰۰	15,000,000	4,400,000	کاهش مصرف دخانیات و پیشگیری و درمان بیماری‌های ناشی از آن و توسعه اماکن ورزشی از محل عوارض و مالیات سیگار	وزارت ورزش و جوانان	53000037	2
-	1,000	0	1,000	0	بازسازی و نوسازی فضاهای آموزشی، پرورشی و ورزشی از محل مولدسازی دارایی‌های سازمان	وزارت ورزش و جوانان	53000051	3
24	6,076,000	۴,۹۰۰,۰۰۰	400,000	5,676,000	کمک به آماده‌سازی و احداث زیرساخت و شرکت در مسابقات ورزشی منطقه‌ای و جهانی و کسب سهمیه المپیک	کمیته ملی المپیک	55000032	4
10	3,160,000	۲,۸۵۰,۰۰۰	50,000	3,110,000	شرکت در مسابقات ورزشی منطقه‌ای و جهانی	کمیته ملی پارالمپیک	55000033	5
-	1,000,000	0	1,000,000	0	کمک به احداث مجموعه بزرگ فرهنگی و ورزشی شهر آفتاب	وزارت ورزش و جوانان	55000073	6
7	۳۳,۰۸۷,۰۰۰‌	۳۰,۷۵۰,۰۰۰‌	۱۶,۹۰۱,۰۰۰	۱۶,۱۸۶,۰۰۰	مجموع			7

همان‌طور که مشخص است، مجموع اعتبارات ردیف‌های متفرقه معادل 3.308 میلیارد تومان است که نسبت به قانون بودجه 1402، 7/6 درصد افزایش یافته است که مجموع اعتبارات هزینه‌ای برابر با ۱۶,۱۸۶,۰۰۰ میلیون ریال (معادل 1.618 میلیارد تومان) و مجموع اعتبارات تملک دارایی‌های سرمایه‌ای برابر با ۱۶,۹۰۱,۰۰۰ میلیون ریال (معادل 3.075 میلیارد تومان) می‌باشد.

بنابر پاسخ استعلام دریافتی از وزارت ورزش و جوانان، از محل «عوارض و مالیات سیگار» هیچ‌گونه اعتباری در راستای تحقق بند «ه» تبصره «17» قانون بودجه 1402 با «موضوع پیشگیری و توسعه اماکن ورزشی» تخصیص نیافته و این بند فاقد عملکرد بوده است. چراکه در سال 1402 و در ذیل این ردیف، اعتباری معادل ۱۵۰۰ میلیارد تومانی برای وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی اختصاص یافت و عوارض مالیات سیگار برای تأمین آمبولانس پیش‌بیمارستانی (معادل کل اعتبارات ابلاغی تملک دارایی‌های مالی این ردیف) صرف شده است.

گفتنی است در لایحه بودجه سال 1403، همچنان کاهش رشد (12 درصدی) این ردیف اعتباری از محل عوارض و مالیات سیگار رخ داده است؛ درحالی‌که مطابق با بند «ث» الحاقی 3 ماده (73) برنامه پنج‌ساله هفتم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران، باید صد درصد (100%) درآمدهای حاصل از اجرای این جزء توسط سازمان امور مالیاتی کشور وصول و به خزانه‌داری کل کشور واریز شود و در بودجه‌های سنواتی جهت کاهش مصرف دخانیات، پیشگیری و درمان بیماری‌های ناشی از آن، به توسعه اماکن ورزشی با اولویت مناطق کم‌برخوردار و توسعه اماکن ورزشی در مدارس اختصاص یابد. بنابراین ردیف مذکور، اعتباری کمتر از پیش‌بینی درنظر گرفته است.

اعتبارات مربوط به کمیته ملی المپیک و پارالمپیک به‌ترتیب به میزان 24 و 10/87 درصد نسبت به اعتبارات مصوب در قانون بودجه 1402 رشد کرده است. این موضوع به حضور چند ماه آتی نمایندگان ورزشی کشور در المپیک 2024 پاریس مرتبط است. ازسوی‌دیگر برای کمک به احداث مجموعه بزرگ فرهنگی و ورزشی شهر آفتاب در لایحه بودجه 1403 اعتبار 100 میلیارد تومانی درنظر گرفته شده است، درحالی‌که بررسی طرح احداث مجموعه بزرگ فرهنگی ورزشی شهر تهران و سالن چندمنظوره 22 هزار نفری نشان می‌دهد که در فقدان سند آمایش سرزمینی ورزش، عدم تخصیص اعتبارات لازم به ورزش و ناتمام ماندن بخش زیادی از طرح‌های عمرانی (به‌دلیل فقدان اعتبار)، کلیات آن مورد تأیید نیست [5].

4.تطبیق سنجه‌های عملکردی لایحه بودجه 1403 با مصوبات برنامه هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران

مطابق جدول شماره 2-7 در مورد سنجه‌های عملکرد خروجی‌های اصلی دستگاه‌های سیاستگذار در حوزه وزارت ورزش و جوانان، 6 سنجه ساماندهی، پایش و نظارت بر باشگاه‌های ورزش عمومی و همگانی، کمک به ارتقای شاخص‌های ورزشی مناطق کم‌برخوردار، برگزاری اردوهای ورزشی، کمک به فدراسیون‌ها و هیئت‌های ورزشی، حمایت از تقویت مهارت‌های اشتغال‌پذیری جوانان و حمایت از مراکز خدمات مشاوره تخصصی ازدواج خانواده‌ها عنوان شده است.

در لایحه برنامه هفتم، جدول سنجه برای این حوزه تعیین نشده است، اگرچه در حوزه‌های مربوط به حق پخش رسانه‌ای مسابقات ورزشی (ماده 78)، ارتقای سلامت اقتصادی تیم‌های حرفه‌ای (تبصره «۱» ماده (۷۸))، بیمه اجتماعی ورزشکاران و قهرمانان (بند الحاقی «۱» ماده (۷۸)) و تشویق بخش غیردولتی به عرصه ورزشی (بند الحاقی «۲» ماده (۷۸)) احکامی ارائه شده است. بنابراین سنجه‌های مذکور به‌صورت دقیق برشی از لایحه برنامه هفتم نمی‌باشند.

گفتنی است مطابق ردیف 39 از جدول شماره 9 برای حق پخش تلویزیونی مسابقات ورزشی داخلی در قانون بودجه سال 1402 اعتباری معادل 243 میلیارد تومان در نظر گرفته شده است که به سازمان برنامه و بودجه اختصاص یافته است، ولی ارزیابی عملکرد 9‌ماهه اول سال 1402 در مورد پرداخت حق پخش رسانه‌ای نشان از عدم تحقق این ردیف دارد [2].

5.جمع‌بندی و پیشنهادها

مجموع اعتبارات وزارت ورزش و جوانان و مؤسسات وابسته در لایحه 1403 بالغ‌بر ۱۵۹,۶۰۷,۴۰۶ میلیون ریال (معادل 15.960 میلیارد تومان) با افزایش 185 درصد نسبت به قانون بودجه 1402 است که اعتبارات هزینه‌ای برابر با 55,263,171 معادل 5.526 میلیارد تومان (افزایش 51 درصد نسبت به قانون بودجه 1402) و اعتبارات تملک دارایی‌های سرمایه‌ای نیز برابر با 80,162,417 میلیون ریال (معادل 8.016 میلیارد تومان با افزایش 356 درصد نسبت به قانون بودجه 1402) است. مجموع اعتبارات انتقال‌یافته نیز معادل ۹.۵۱۰ میلیارد تومان است که نسبت به قانون بودجه 1402، 122 درصد رشد داشته است. مجموع اعتبارات ردیف‌های متفرقه معادل 3.308 میلیارد تومان است که نسبت به قانون بودجه 1402، 6/7 درصد افزایش یافته است که مجموع اعتبارات هزینه‌ای برابر با ۱۶,۱۸۶,۰۰۰ میلیون ریال (معادل 1.618 میلیارد تومان) و مجموع اعتبارات تملک دارایی‌های سرمایه‌ای برابر با ۱۶,۹۰۱,۰۰۰ میلیون ریال (معادل 3.075 میلیارد تومان) می‌باشد.

ردیف 55000073 با موضوع کمک به احداث مجموعه بزرگ فرهنگی و ورزشی شهر آفتاب است که اعتبار 100 میلیارد تومانی برای آن ارائه شده است؛ مجموعه‌ای که به‌واسطه فقدان سند آمایش سرزمینی ورزش، عدم تخصیص اعتبارات لازم به ورزش و ناتمام ماندن بخش زیادی از طرح‌های عمرانی (به‌دلیل فقدان اعتبار)، ازنظر کلیات تأییدات فنی و تخصصی را ندارد.

بررسی سنجه‌های عملکرد معرفی شده برای وزارت ورزش و جوانان و تطبیق آن با احکام و سنجه‌های مدنظر برنامه هفتم پیشرفت نشان می‌دهد که این سنجه‌ها فاقد تطابق است و بودجه را نمی‌توان برشی از برنامه هفتم پیشرفت دانست. هرچند موضوع حق پخش تلویزیونی مسابقات ورزشی نیز که در برنامه هفتم پیشرفت مدنظر قرار داشت دارای ردیف اعتباری معادل 243 هزار میلیارد تومان در قانون بودجه 1402 درنظر گرفته شده بود، اما با وجود این ارزیابی عملکرد 9‌ماهه اول سال 1402 در مورد پرداخت حق پخش رسانه‌ای نشان از عدم تحقق این ردیف دارد؛ هرچند ابلاغ این اعتبارات برای لایحه بودجه 1403 مطلوب ارزیابی می‌شود، اما مسئله اصلی این حوزه فقدان همکاری در تهیه آیین‌نامه هماهنگی و تخصیص بین دستگاه‌های ذی‌نفع است.

[1]. مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی (۱402). گزارش سیاستی با عنوان «بررسی لایحه بودجه سال 1403 کل کشور: تبصره «6» احکام مالیاتی»، شماره مسلسل: 19503.

[2]. مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی (۱402). گزارش سیاستی با عنوان «ارزیابی میزان تحقق اعتبارات وزارت ورزش و جوانان ذیل قانون بودجه 1402 در 9‌ماهه ابتدایی سال 1402»، شماره مسلسل: 27019559.

[3]. قانون برنامه پنج‌ساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران (1400-1396).

[4]. قانون برنامه پنج‌ساله هفتم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران (1406-1402).

[5]. مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی (۱402). گزارش سیاستی با عنوان «ارزیابی طرح احداث مجموعه بزرگ فرهنگی ورزشی شهر تهران (طرح احداث ورزشگاه جدید ۱۲۰ هزار نفری و سالن چندمنظوره ۲۲ هزار نفری)»، شماره مسلسل: 19680.